Home Dossiers Middeleeuwen Sigurd I: een losgeslagen pelgrim

Sigurd I: een losgeslagen pelgrim

Een pauselijke zegen had hij niet, toch ging de middeleeuwse Noorse koning Sigurd I op kruistocht. Drie jaar duurde zijn avontuur. In die tijd ontpopte hij zich tot een gretige plunderaar en een fanatieke moordenaar van ongelovigen. Het ging hem om de roem en de buit.

Sigurd vikingschip uit de Middeleeuwen.
UNSPECIFIED - CIRCA 2003: Viking boat in transit towards Normandy, watercolour, 19th century. (Photo by DeAgostini/Getty Images)

Afke van der Toolen

Schrijver en journalist

Gepubliceerd op: 24 september 2020

Update 7 maart 2025

Banner Middeleeuwen
Dossier Middeleeuwen Bekijk dossier

Het was een bijzonder moment in de zomer van 1110: twee koningen die samen een bad namen in de Jordaan. Een vredig moment ook, in contrast met de vele gewelddadigheden ervoor en erna. De oudste, een vijftiger, was een van de leiders van de Eerste Kruistocht en sinds tien jaar koning van het veroverde Jeruzalem. Hij was een graaf uit Frankrijk, heette Baudouin, en was een broer van de beroemde kruisvaarder Godfried van Bouillon. Zijn metgezel was Sigurd I van Noorwegen, nog maar 20 jaar oud. Hij was net aangekomen, na een lange en bloederige vecht- en strooptocht langs de Atlantische en mediterrane kusten. Een welkome gast: de eerste Europese koning die Baudouins nieuwe koninkrijk bezocht.

Meer lezen over de Vikingen? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.

Ontvang historische artikelen, nieuws, boekrecensies en aanbiedingen wekelijks gratis in je inbox.

Het water van de Jordaan was aangenaam, maar de twee hadden nog een andere, gewichtiger reden om zich erin te begeven. Voor hen was de Jordaan niet zomaar een rivier. Volgens het bijbelverhaal was Jezus hier gedoopt door Johannes, die later de bijnaam ‘de Doper’ kreeg. Baudouin en Sigurd baadden niet alleen in water, maar ook in een heilige overtuiging. In die zin fristen ze met elke plons ook het bijbehorende doel op: zo veel mogelijk moslims verjagen, bestelen en uitmoorden als ze maar konden.

Boudewijn I van Jeruzalem.
Boudewijn I van Jeruzalem.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Er was één verschil. Terwijl Baudouin daadwerkelijk de kruiseed had afgelegd en ten strijde was getrokken met de officiële zegen van de paus, was Sigurd niet meer dan een avonturier op een particuliere expeditie. Later kreeg hij de bijnaam ‘de Kruisvaarder’, maar lang niet al zijn tijdgenoten zagen hem zo. Een losgeslagen pelgrim met een bijzonder gretig zwaard en een onstilbare plunderlust, dat is een beschrijving die hem net zo goed past, of zelfs beter.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 10-2020

Dossier Middeleeuwen

Eustatius van Boulogne op het tapijt van Bayeux
Eustatius van Boulogne op het tapijt van Bayeux
Artikel

Gaf een koningsmoordenaar opdracht voor het Tapijt van Bayeux?

Op het Tapijt van Bayeux speelt graaf Eustatius van Boulogne een heldenrol. Maar volgens de kronieken was hij een lafaard – of erger. Liet hij het borduurwerk maken om zijn naam te zuiveren? In het British Museum wordt momenteel het Tapijt van Bayeux tentoongesteld. Het is een van de belangrijkste bronnen over de Slag bij...

Lees meer
Dit zeventiende-eeuwse portret van Redbad is recent gerestaureerd.
Dit zeventiende-eeuwse portret van Redbad is recent gerestaureerd.
Artikel

Redbads leger werd door Frankische vorsten gevreesd

Redbad was een Friese leider die trouw bleef aan zijn voorchristelijke geloof – en dat is ook meteen het enige wat met zekerheid over hem te melden is, want de verhalen over Redbad lopen uiteen. Wie was de mysterieuze heerser en waarom is zijn naam eeuwen later nog altijd nauw verbonden met de Friese identiteit?...

Lees meer
De oudst bekende afbeelding van een kanon in een Nederlands manuscript, circa 1400-1430
De oudst bekende afbeelding van een kanon in een Nederlands manuscript, circa 1400-1430
Interview

De ‘tanks van de Middeleeuwen’ werden ingehaald door nieuwe wapens

Tijdens een militaire oefening schakelden Oekraïense drones deze zomer met gemak Amerikaanse pantserdivisies uit. Ook aan het Oekraïense front geven de onbemande vliegtuigjes gewone soldaten een fighting chance tegen Russische tanks. Conservator Casper van Dijk van het Nationaal Militair Museum ziet parallellen met de opkomst van vuurwapens. ‘Edellieden met dure harnassen, de tanks van de...

Lees meer
‘Een bekentenis door marteling was ook in de Middeleeuwen onvoldoende’
‘Een bekentenis door marteling was ook in de Middeleeuwen onvoldoende’
Interview

‘Een bekentenis door marteling was ook in de Middeleeuwen onvoldoende’

De berechting van de ‘architect van de 9/11-aanslagen’ loopt vertraging op, nu de rechtbank heeft bepaald dat zijn door marteling afgedwongen bekentenis geen geldig bewijs is. Het proces tegen Khalid Sheikh Mohammed is verdaagd tot 5 juni 2028. Middeleeuwse rechters in Europa twijfelden beduidend minder aan verklaringen die ‘onder tortuur’ waren afgelegd. Maar ze stelden...

Lees meer
Loginmenu afsluiten