Home Land van Johan is een film vol clichés over de jaren zestig en zeventig

Land van Johan is een film vol clichés over de jaren zestig en zeventig

De Amsterdamse filmmaker Eddy Terstall profileert zich al decennia als een vrijzinnige filmmaker die pleit voor individuele vrijheid. In zijn ambitieuze film Land van Johan schetst hij de veranderingen in Nederland tussen 1966 en 1980. Helaas doet hij weinig meer dan jarenzestig- en -zeventigclichés afvinken. 

Roberta Petzoldt en Bram Suijker in Land van Johan

Jos van der Burg

Filmrecensent

Gepubliceerd op: 3 februari 2026

Update 27 januari 2026

De jaren zestig en zeventig waren toch die opwindende decennia waarin Nederland dankzij strijdlustige babyboomers van een preuts en bekrompen land veranderde in een vrijgevochten vrijheid-blijheidland? Waarin seks van werken aan de voortplanting veranderde in plezier? Waarin jongeren dagelijks op de barricaden stonden in de strijd voor een betere wereld? Veel babyboomers krijgen niet genoeg van dit mythische beeld. Daarin past slecht dat in de jaren zestig niet een album van The Beatles of The Rolling Stones de best verkochte plaat was in Nederland, maar de soundtrack van The Sound of Music. Ook past niet in dit beeld dat de meeste jongeren een huisje-boompje-beestje-leven ambieerden. Een filmmaker heeft de vrijheid om zijn visie te geven, maar Land van Johan, gebaseerd op de gelijknamige roman van Onno G. de Becker, oogt als een best of van clichés over deze periode. 

Meer historische context bij het nieuws van vandaag?

Meld je aan voor de gratis nieuwsbrief van Historisch Nieuwsblad.
Ontvang historische artikelen, nieuws, boekrecensies en aanbiedingen wekelijks gratis in je inbox.

 Centraal in de film, die in 1966 begint met de ‘mistwedstrijd’ van Ajax tegen Liverpool en eindigt met de kroningsrellen in 1980, staat een driehoeksverhouding van twee jongens met een meisje. Discussiërend over politiek en liefde vallen zij geregeld in elkaars armen tegen de achtergrond van de canon van deze periode: de Maagdenhuisbezetting, de oliecrisis, bh-verbranding, religiekritiek (‘De paus is een moordenaar!’), de generatiekloof, het popfestival in Kralingen, de komst van gastarbeiders en blote (vrouwen)borsten. Evenmin ontbreken de verloren voetbalfinales van 1974 (‘Zijn we er toch ingetuind!’ zegt Herman Kuiphof maar weer eens) en 1978. 

Dat alles overgoten met fragmenten van toenmalige nederpophits. Ook deze bands worden keurig afgevinkt, van Golden Earring tot Shocking Blue en van Tee-Set tot Focus. Land van Johan loopt over van gebeurtenissen, maar meer dan een nostalgisch decor worden zij niet. 

Filmposter Land van Johan

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 2 - 2026

Nieuwste berichten

Beatrix wilde geen krans leggen bij het Slavernijmonument
Beatrix wilde geen krans leggen bij het Slavernijmonument
Artikel

Beatrix wilde geen krans leggen bij het Slavernijmonument

Koningin Beatrix wilde geen excuses maken voor het Nederlandse aandeel in de Trans-Atlantische slavernij, zo blijkt uit de meerdelige studie naar het koloniale verleden van de Oranjes. Historicus en schrijver Philip Dröge vraagt zich af: waarom deed de vorstin zo? ‘Excuses – daar gaan we het niet over hebben.’ Het deze week gepubliceerde onderzoek naar...

Lees meer
‘Het vertrek van de moffen uit Colmar’. Illustratie door Hansi (JeanJacques Waltz) uit het prentenboek L’Alsace heureuse, 1919.
‘Het vertrek van de moffen uit Colmar’. Illustratie door Hansi (JeanJacques Waltz) uit het prentenboek L’Alsace heureuse, 1919.
Artikel

Elzassers werden over de Rijn geschopt

Dan weer Duits, dan weer Frans. Door de eeuwen heen stond Elzas-Lotharingen afwisselend onder Duits en Frans bestuur. Uit recent opgedoken documenten blijkt nu pijnlijk gedetailleerd hoe Frankrijk na de Eerste Wereldoorlog 130.000 Duitse inwoners zonder pardon de grens overzette. Nog geen twee weken nadat een wapenstilstand een einde maakte aan de Eerste Wereldoorlog, liep...

Lees meer
Puinvrouwen in Berlijn, 1945.
Puinvrouwen in Berlijn, 1945.
Artikel

De mythe van de puinheldin

Met haar blote handen ruimde Helga Velden samen met duizenden andere vrouwen het puin van de Duitse straten. Deze zogenoemde Trümmerfrauen worden gezien als ‘heldinnen van de wederopbouw’. Zelf dacht Velden daar heel anders over.  Helga Velden is achttien jaar als ze vlak na de oorlog aan het werk gaat in Tiergarten, het grote park...

Lees meer
Landwachters in 1944
Landwachters in 1944
Interview

Spreken over daders in de Tweede Wereldoorlog, wat levert dat op?

Wat gebeurt er als je over de Tweede Wereldoorlog vertelt vanuit het perspectief van de daders? Welke inzichten levert dat op – wetenschappelijk, educatief en voor de cultuur van herdenken? Hierover spreken onder anderen auteur Auke Kok (Mussert: Reis naar het kwaad) en hoogleraar internationale misdrijven Alette Smeulers (Angstaanjagend normaal) tijdens een themabijeenkomst op 26...

Lees meer
Loginmenu afsluiten