Home Land van Johan is een film vol clichés over de jaren zestig en zeventig

Land van Johan is een film vol clichés over de jaren zestig en zeventig

De Amsterdamse filmmaker Eddy Terstall profileert zich al decennia als een vrijzinnige filmmaker die pleit voor individuele vrijheid. In zijn ambitieuze film Land van Johan schetst hij de veranderingen in Nederland tussen 1966 en 1980. Helaas doet hij weinig meer dan jarenzestig- en -zeventigclichés afvinken. 

Roberta Petzoldt en Bram Suijker in Land van Johan

Jos van der Burg

Filmrecensent

Gepubliceerd op: 3 februari 2026

Update 27 januari 2026

De jaren zestig en zeventig waren toch die opwindende decennia waarin Nederland dankzij strijdlustige babyboomers van een preuts en bekrompen land veranderde in een vrijgevochten vrijheid-blijheidland? Waarin seks van werken aan de voortplanting veranderde in plezier? Waarin jongeren dagelijks op de barricaden stonden in de strijd voor een betere wereld? Veel babyboomers krijgen niet genoeg van dit mythische beeld. Daarin past slecht dat in de jaren zestig niet een album van The Beatles of The Rolling Stones de best verkochte plaat was in Nederland, maar de soundtrack van The Sound of Music. Ook past niet in dit beeld dat de meeste jongeren een huisje-boompje-beestje-leven ambieerden. Een filmmaker heeft de vrijheid om zijn visie te geven, maar Land van Johan, gebaseerd op de gelijknamige roman van Onno G. de Becker, oogt als een best of van clichés over deze periode. 

Meer historische context bij het nieuws van vandaag?

Meld je aan voor de gratis nieuwsbrief van Historisch Nieuwsblad.
Ontvang historische artikelen, nieuws, boekrecensies en aanbiedingen wekelijks gratis in je inbox.

 Centraal in de film, die in 1966 begint met de ‘mistwedstrijd’ van Ajax tegen Liverpool en eindigt met de kroningsrellen in 1980, staat een driehoeksverhouding van twee jongens met een meisje. Discussiërend over politiek en liefde vallen zij geregeld in elkaars armen tegen de achtergrond van de canon van deze periode: de Maagdenhuisbezetting, de oliecrisis, bh-verbranding, religiekritiek (‘De paus is een moordenaar!’), de generatiekloof, het popfestival in Kralingen, de komst van gastarbeiders en blote (vrouwen)borsten. Evenmin ontbreken de verloren voetbalfinales van 1974 (‘Zijn we er toch ingetuind!’ zegt Herman Kuiphof maar weer eens) en 1978. 

Dat alles overgoten met fragmenten van toenmalige nederpophits. Ook deze bands worden keurig afgevinkt, van Golden Earring tot Shocking Blue en van Tee-Set tot Focus. Land van Johan loopt over van gebeurtenissen, maar meer dan een nostalgisch decor worden zij niet. 

Filmposter Land van Johan

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 2 - 2026

Nieuwste berichten

Franse keizer Napoleon III beschermde de paus tegen zijn Italiaanse vrienden
Franse keizer Napoleon III beschermde de paus tegen zijn Italiaanse vrienden
Artikel

Franse keizer Napoleon III beschermde de paus tegen zijn Italiaanse vrienden

Paus Leo XIV bezoekt komend weekend Frankrijk, een land waarmee het Vaticaan van oudsher een ‘speciale relatie’ heeft. De Franse keizer Napoleon III beschermde van 1848-1870 de toenmalige paus tegen Italiaanse nationalisten die de Kerkelijke Staat wilden inlijven. Die nationalisten waren ondertussen zijn vrienden. Een openluchtmis op de Champs-Élysées, een ‘jongerenwake’ in het Stade de...

Lees meer
De oudst bekende afbeelding van een kanon in een Nederlands manuscript, circa 1400-1430
De oudst bekende afbeelding van een kanon in een Nederlands manuscript, circa 1400-1430
Interview

De ‘tanks van de Middeleeuwen’ werden ingehaald door nieuwe wapens

Tijdens een militaire oefening schakelden Oekraïense drones deze zomer met gemak Amerikaanse pantserdivisies uit. Ook aan het Oekraïense front geven de onbemande vliegtuigjes gewone soldaten een fighting chance tegen Russische tanks. Conservator Casper van Dijk van het Nationaal Militair Museum ziet parallellen met de opkomst van vuurwapens. ‘Edellieden met dure harnassen, de tanks van de...

Lees meer
Het Joegoslaviëtribunaal heeft de historische waarheid niet achterhaald
Het Joegoslaviëtribunaal heeft de historische waarheid niet achterhaald
Onderzoek

Het Joegoslaviëtribunaal heeft de historische waarheid niet achterhaald

Enkel de waarheid zou als winnaar uit de strijd mogen komen. Met die ambitie begon het Joegoslaviëtribunaal (ICTV) in 1993 aan zijn taak. Maar het is er niet in geslaagd de historische waarheid over de Joegoslaviëoorlogen eenduidig te schetsen. Dat concludeert historicus en journalist Petar Finci in zijn proefschrift, dat hij op 23 september verdedigde...

Lees meer
Amerikaanse artsen gebruikten zwarte kinderen om inentingsmateriaal te kweken
Amerikaanse artsen gebruikten zwarte kinderen om inentingsmateriaal te kweken
Artikel

Amerikaanse artsen gebruikten zwarte kinderen om inentingsmateriaal te kweken

Tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog entten witte artsen zwarte mensen in met het pokkenvirus, om nieuwe entstof te kweken voor de soldaten aan het front. Vaak gebruikten zij vrouwen en kinderen in slavernij. Die hadden zelf geen enkele keuze en moesten de risicovolle behandeling gedwongen ondergaan. De oorlog tussen de noordelijke en de zuidelijke staten van...

Lees meer
Loginmenu afsluiten