Home 532 Franse woorden geleend

532 Franse woorden geleend

Het Nederlands barst van de woorden met een Franse oorsprong, zoals ‘plezier’, ‘soldaat’, ‘publiek’, miljoen’ en ‘conform’. Vooral in de zestiende eeuw haalden sprekers van het Nederlands veel woorden uit het Frans. Dat bleek toen neerlandica Brenda Assendelft Leidse teksten uit de periode 1500-1900 analyseerde. Dat deed ze voor haar proefschrift Verfransing onder de loep, waarop ze onlangs promoveerde aan de Universiteit Leiden.

Descartes

Geertje Dekkers

Historicus en journalist

Gepubliceerd op: 30 mei 2023

In de zestiende eeuw gebruikten Leidenaren 532 Franse leenwoorden voor de eerste keer. Daarna daalde het aantal nieuwe introducties gestaag, tot enkele tientallen in de negentiende eeuw. Het daadwerkelijke gebruik van die woorden had een ander verloop: dat piekte in de eerste helft van de negentiende eeuw.

Dit artikel krijg je van ons cadeau

Wil je ook toegang tot HN Actueel? Hiermee lees je dagelijks geschiedenisverhalen met een actuele aanleiding op onze website en ontvang je exclusieve nieuwsbrieven. Sluit hier een abonnement af en je hebt direct toegang.

Assendelft keek ook naar Franse achtervoegsels die aan Nederlandse woorden werden geplakt, zoals ‘-age’ (als in: ‘lekkage’), ‘-eren’ (als in: ‘halveren’) en ‘-eel’ (‘universeel’). Ook daarvan piekte het gebruik in de eerste helft van de achttiende eeuw.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 6 - 2023

Nieuwste berichten

Longlist LGP 2026
Longlist LGP 2026
Nieuws

Longlist bekend Libris Geschiedenis Prijs 2026

De longlist met tien genomineerden voor de Libris Geschiedenis Prijs 2026 is vandaag bekendgemaakt in dagblad Trouw. De prijs bekroont historische boeken die een algemeen publiek aanspreken. De Libris Geschiedenis Prijs is een initiatief van Historisch Nieuwsblad, Libris, Nederlands Openluchtmuseum, Rijksmuseum Amsterdam, Trouw en VPRO en bestaat uit een geldbedrag van 20.000 euro. De prijs...

Lees meer
Longlist LGP 2026
Longlist LGP 2026
Nieuws

Deze tien boeken maken kans op de Libris Geschiedenis Prijs 2026

De longlist met tien genomineerden voor de Libris Geschiedenis Prijs 2026 is bekend. Recensent Rob Hartmans, een van de leden van de voorselectiecommissie, zet de tien kanshebbers op een rij. Dirk Alkemade – Radicale democratie Eigenlijk was het vreemd dat er nog geen biografie van Pieter Vreede was. Deze rijke ondernemer, politicus en schrijver speelde een...

Lees meer
Studenten sporten in het zwembad van de Patrice Lumumba Universiteit, 4 april 1961.
Studenten sporten in het zwembad van de Patrice Lumumba Universiteit, 4 april 1961.
Artikel

Poetin gebruikt de Patrice Lumumba Universiteit als antikoloniale dekmantel

In 1961 vernoemde Moskou een van zijn universiteiten naar de vermoorde Congolese premier Patrice Lumumba. Afrikaanse revolutionairen moesten er worden opgeleid tot loyale Sovjetsympathisanten. Als onderdeel van een bredere strategie: de Sovjets wilden hun invloed in Afrika uitbreiden door zich te presenteren als antikoloniaal alternatief voor het Westen. In zijn zoektocht naar Afrikaanse bondgenoten stoft...

Lees meer
Overvol straatappartement 1888
Overvol straatappartement 1888
Artikel

Hittegolf in New York eist levens. Toekomstige president speelt voor reddende engel

Een hittegolf teisterde de Big Apple in 1896 en kostte honderden mensen en dieren het leven. Politiecommissaris Theodore Roosevelt schoot de bevolking te hulp – en gaf zo een kickstart aan zijn klim naar het Witte Huis. Snikhete zomers zijn een vast onderdeel van het New Yorkse leven, zozeer dat verzengende hittegolven weer snel verdwijnen...

Lees meer
Loginmenu afsluiten