Home Europa reageerde verdeeld op de oliecrisis van 1973

Europa reageerde verdeeld op de oliecrisis van 1973

 In 1973 had Nederland te maken met een energiecrisis toen Arabische landen de oliekraan dichtdraaiden. Deze landen wilden westerse landen straffen voor hun pro-Israëlische houding tijdens de Jom Kippoeroorlog. Voor hulp hoefde Den Haag niet op zijn Europese partners te rekenen.

Europa reageerde verdeeld op de oliecrisis van 1973

Mirjam Janssen

Eindredacteur

Gepubliceerd op: 29 maart 2022

Update 24 maart 2026

Waarom nu?

Vanwege de energiecrisis adviseert het Internationaal Energieagentschap (IEA) het aantal auto’s op de weg te beperken. Het kabinet neemt die adviezen niet over.

‘Het embargo tegen Nederland leidde in eerste instantie tot paniek,’ vertelt emeritus hoogleraar geschiedenis Duco Hellema. Hij schreef over deze kwestie onder meer het boek Doelwit Rotterdam. ‘Premier Joop den Uyl hield een dramatische toespraak, waarin hij aankondigde dat het nooit meer zou worden zoals het was. Er werden maatregelen genomen om het energieverbruik te beperken. En er werd over nagedacht hoe we de afhankelijkheid van Arabische olie konden verminderen.’

Daarnaast probeerde Nederland één front te vormen met andere EG-landen, maar dat verliep moeizaam. ‘Pogingen om geïmporteerde olie via de EG onderling te verdelen liepen spaak. Frankrijk verweet Nederland dat het eerdere Franse  voorstellen voor een gezamenlijke energiepolitiek niet had gesteund. Engeland vond dat Nederland het embargo aan zichzelf te wijten had met zijn sterk pro-Israëlische standpunt. Frankrijk en Engeland probeerden bilaterale verdragen te sluiten met Arabische OPEC-landen. Het was ieder voor zich in de EG. De oliecrisis dreigde de haven van Rotterdam hard te treffen, maar dat kwam sommige andere landen wel uit.’

Uiteindelijk bleek het olie-embargo vooral een psychologisch spel. De Arabische landen hadden verschillende belangen en trokken niet één lijn. Ze zagen niet goed toe op de handhaving van het embargo, zodat oliemaatschappijen toch volgens contract konden leveren. Ons land kwam er goed vanaf: het was een milde winter, Nederland had volop aardgas in eigen bodem en er waren nog olievoorraden. Wat weer tot ergernis bij andere EG-landen leidde. In juli 1974 werd het embargo opgeheven.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al vanaf €4,99 per maand.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 4 - 2022

Nieuwste berichten

Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Interview

De Oude Egyptenaren schreven duizenden sprookjes, biografieën en liefdesbrieven

De Egyptenaren hebben niet alleen piramides en sfinxen achtergelaten, maar ook prachtige teksten. Egyptoloog Hans Schneider was zes jaar bezig om honderden oudegyptische mythen, romans, dagboeken en liefdesgedichten voor het eerst in het Nederlands te vertalen. ‘Je ziet de Egyptische invloed op de Griekse en Romeinse cultuur.’ Wat interesseerde u aan de oudegyptische literatuur? ‘In...

Lees meer
Deng Xiaopeng bezoekt een rodeo in Texas
Deng Xiaopeng bezoekt een rodeo in Texas
Artikel

Amerika liet zich inpalmen door China’s leider Deng Xiaoping

Donald Trump brengt deze week een bezoek aan China. De onderlinge verhoudingen zijn gespannen. In 1979 was de komst van Deng Xiaoping naar de Verenigde Staten een groot succes omdat de Chinese leider zich van zijn menselijke kant liet zien. In 1972 bezocht de Amerikaanse president Richard Nixon China, waardoor een einde kwam aan decennialange...

Lees meer
Duitse inwoners moeten Praag verlaten, mei 1945.
Duitse inwoners moeten Praag verlaten, mei 1945.
Artikel

Het Westen legitimeerde etnische zuiveringen

Na de Tweede Wereldoorlog werden ruim zestien miljoen Duitsers, Polen, Oekraïners, Belarussen en Balten verdreven uit hun geboortestreek. Ze moesten zich vestigen in nieuwe, homogene natiestaten. Waarom liet het Westen dat gebeuren? Op 15 december 1944 nam Winston Churchill schoorvoetend plaats achter het spreekgestoelte van het House of Commons. Het Rode Leger rukte op dat...

Lees meer
Na de bevrijding. Wederopbouw, schaarste, zuivering
Na de bevrijding. Wederopbouw, schaarste, zuivering
Recensie

Wat schreven kranten over de periode na de bevrijding?

Drie jonge historici behandelen de periode na de bevrijding. Met als belangrijke bron: kranten. Maar wat voegen ze daarmee toe?  Nieuwe generaties historici komen met verhalen die voortkomen uit andere vragen, nieuwe bronnen of afwijkende interpretaties. Zo gaat de geschiedwetenschap vooruit en blijft ze bij de tijd. En zo positioneert een groep jonge Nijmeegse historici hun boek over...

Lees meer
Loginmenu afsluiten