Home Sombere kijk op de beelddictatuur

Sombere kijk op de beelddictatuur

  • Gepubliceerd op: 31 okt 2023
  • Update 31 okt 2023
  • Auteur:
    Jos van der Burg
Sombere kijk op de beelddictatuur

Voor zover bekend maakte de Fransman Joseph Nicéphore Niépce in 1825 als eerste een foto. Hij had er een belichtingstijd van tien uur voor nodig. Bijna 200 jaar later zijn er 45 miljard camera’s op de wereld die dagelijks miljarden beelden produceren. And the King Said, What a Fantastic Machine roept aan de hand van honderden van internet geplukte fragmenten de vraag op wat de invloed van al die beelden op ons is.

Dit artikel krijg je van ons cadeau

Wil je ook toegang tot HN Actueel? Hiermee lees je dagelijks geschiedenisverhalen met een actuele aanleiding op onze website en ontvang je exclusieve nieuwsbrieven. Sluit hier een abonnement af en je hebt direct toegang.

De documentaire bestrijdt de opvatting dat één beeld meer zegt dan duizend woorden. Beelden spreken nooit voor zich, omdat je de context moet kennen. Met beelden is het goed manipuleren. Dat is een open deur, maar de documentaire illustreert dat met sprekende voorbeelden. Onschuldig is de tv-uitzending van het Eurovisie Songfestival, waarin het lijkt alsof de juryleden in hun eigen land staan, terwijl ze in werkelijkheid samen in een studio zitten. Als een jurylid aan de beurt is, worden achter hem beelden van zijn land geprojecteerd.

De documentaire laat ook zien dat beelden de werkelijkheid kunnen blootleggen, zoals de na de bevrijding gemaakte opnames in concentratiekampen bewijzen. En geeft ook gruwelijke voorbeelden, zoals Leni Riefenstahls films vol nazipropaganda en Hitler-verering. Verder wijst de documentaire op het recente fenomeen beeldverslaving, aangejaagd door mediaconcerns, die kennis over de werking van de hersenen inzetten om mensen aan het scherm gekluisterd te houden. And the King Said graaft niet diep, maar de helikopterview op de beelddictatuur stemt niet vrolijk.

Filmposter van 'Fantastic Machine'

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 11 - 2023

Nieuwste berichten

Duitse inwoners moeten Praag verlaten, mei 1945.
Duitse inwoners moeten Praag verlaten, mei 1945.
Artikel

Het Westen legitimeerde etnische zuiveringen

Na de Tweede Wereldoorlog werden ruim zestien miljoen Duitsers, Polen, Oekraïners, Belarussen en Balten verdreven uit hun geboortestreek. Ze moesten zich vestigen in nieuwe, homogene natiestaten. Waarom liet het Westen dat gebeuren? Dit artikel krijg je van ons cadeau Wil je ook toegang tot HN Actueel? Hiermee lees je dagelijks geschiedenisverhalen met een actuele aanleiding...

Lees meer
Na de bevrijding. Wederopbouw, schaarste, zuivering
Na de bevrijding. Wederopbouw, schaarste, zuivering
Recensie

Wat schreven kranten over de periode na de bevrijding?

Drie jonge historici behandelen de periode na de bevrijding. Met als belangrijke bron: kranten. Maar wat voegen ze daarmee toe?  Nieuwe generaties historici komen met verhalen die voortkomen uit andere vragen, nieuwe bronnen of afwijkende interpretaties. Zo gaat de geschiedwetenschap vooruit en blijft ze bij de tijd. En zo positioneert een groep jonge Nijmeegse historici hun boek over...

Lees meer
Still uit de film Two Prosecutors
Still uit de film Two Prosecutors
Recensie

In ‘Two Prosecutors’ wordt naïef geloof in Stalin genadeloos afgestraft

Weer een film over het terreurbewind van Sovjetleider Jozef Stalin? Jazeker, maar niet zomaar een film. Two Prosecutors schetst met angstaanjagende precisie de kafkaiaanse machinerie van gruwelijke rechteloosheid.  Dit artikel krijg je van ons cadeau Wil je ook toegang tot HN Actueel? Hiermee lees je dagelijks geschiedenisverhalen met een actuele aanleiding op onze website en ontvang je exclusieve nieuwsbrieven. Sluit hier een abonnement af en...

Lees meer
Iraanse soldaat draagt een gasmasker tijdens de oorlog met Irak.
Iraanse soldaat draagt een gasmasker tijdens de oorlog met Irak.
Artikel

Iran geeft zich niet snel gewonnen, een erfenis van zijn bloedige oorlog met Irak

In Iran wordt het huidige conflict met Israël en de Verenigde Staten de ‘Tweede Opgelegde Oorlog’ genoemd. De eerste was tegen het Irak van Saddam Hoessein en duurde van 1980 tot 1988. Iran trok belangrijke lessen uit die strijd. Irak en Iran, de twee buurlanden waarvan de namen slechts één letter verschillen, kregen allebei in...

Lees meer
Loginmenu afsluiten