• Inloggen
  • Shop
  • Winkelmand
  • Log in

    Wachtwoord vergeten?

    Account aanmaken
    donderdag 12 mei 2022

    Foute vrouwen niet alleen door opportunisme gedreven

    Door: Steven de Boer

    Het beeld van kaalgeschoren ‘moffenhoeren’ is welbekend, maar vrouwelijke collaboratie tijdens de Duitse bezetting nam verschillende vormen aan. In Foute Vrouwen onderzoekt Paul van de Water de beweegredenen en verhalen van 51 collaborerende vrouwen in Nederland en Vlaanderen. Ze maakten zich schuldig aan verraad en propaganda, maar konden na de oorlog vaak een nieuw leven beginnen. Eén vrouw werd zelfs een gevierd kinderboekenschrijver.

    Welke beweegredenen hadden vrouwen om te collaboreren?
    ‘Van ideologische drijfveren was nauwelijks sprake, behalve bij vrouwen die leidinggaven aan nationaalsocialistische vrouwenbewegingen. De meeste vrouwen werden gedreven door opportunisme. Het was financieel namelijk zeer voordelig om Joden en onderduikers te verraden. Daarnaast collaboreerden vrouwen uit rancune, om van gehate personen af te komen. Dwang speelde ook een rol: sommige opgepakte Jodinnen, zoals Ans van Dijk, kregen de keuze tussen deportatie naar het oosten en collaboratie, en kozen dan voor het laatste. Opvallend genoeg deed Ans geen enkele poging om te vluchten of onder te duiken. Integendeel: ze was meedogenloos in het verraden van Joden en verdiende er een hoop geld mee. Wellicht raakte ze bevangen door de macht, spanning en inkomsten die bij het collaboratiewerk kwamen kijken.

    Na de oorlog voerden veel vrouwen de verdediging op dat ze uit blinde liefde voor een nationaalsocialist bij collaboratie betrokken waren geraakt. Het is echter de vraag of dit verweer oprecht was, of een achteraf geconstrueerd argument om de strafmaat gunstig te beïnvloeden.’

    Wilt u meer geschiedenisverhalen lezen?

    Ontdek de duizenden verhalen die we voor onze abonnees beschikbaar stellen, lees de nieuwste artikelen uit Historisch Nieuwsblad en ontvang iedere week leestips van de redactie in uw mailbox. Met Historisch Nieuwsblad Online krijgt u altijd de juiste historische context om het nieuws van nu te begrijpen.
    Registreer nu en lees de eerste maand voor slechts 1 euro!

    Al abonnee? Log dan in en lees direct alle geschiedenisverhalen online. Heeft u nog geen account of is uw emailadres niet bij ons geregistreerd? Lees dan hier hoe u verder kunt lezen.

    Word lidInloggen