Home ‘Floris leefde op het kruispunt van de Middeleeuwen en de Vroegmoderne tijd’  

‘Floris leefde op het kruispunt van de Middeleeuwen en de Vroegmoderne tijd’  

Als jongen was historicus Ad van der Zee – net als veel van zijn generatiegenoten – gefascineerd door de tv-serie Floris. Zijn interesse voor de Middeleeuwen werd zo gewekt. Na zijn pensionering raakte hij geïnteresseerd in een andere Floris, die als veldheer door Europa trok. In Floris van Egmond (1469-1539) schetst hij het leven van deze edelman en legeraanvoerder.

Floris van Egmond
Floris van Egmond

Maud Boot

Gepubliceerd op: 24 maart 2026

Update 31 maart 2026

Waarom heeft u een boek over Floris geschreven? 

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

‘In het Mauritshuis zag ik een bijzonder portret van Floris, dat meteen mijn nieuwsgierigheid wekte. Hij stamde uit een adellijke familie en was legeraanvoerder voor de hertogen van Bourgondië en later voor de Habsburgse keizer Maximiliaan en keizer Karel V. Toen ik me in zijn leven verdiepte, zag ik hoeveel er veranderde in de zeventig jaar dat hij leefde. De Habsburgse Nederlanden breidden zich uit doordat steeds meer gewesten werden ingelijfd en er vond een enorme schaalvergroting plaats, zowel politiek als militair. Dat maakt Floris illustratief voor de grotere ontwikkelingen in de geschiedenis.’  

Was hij een goed veldheer? 

‘Doordat hij in de geschiedschrijving nooit een slechte pers heeft gekregen, is het beeld ontstaan dat hij een goed veldheer was. Maar eigenlijk was hij nogal middelmatig. Zijn positie dankte hij vooral aan zijn adellijke afkomst; je kon simpelweg niet om hem heen. Als veldheer was hij een rauwdouwer die rechtlijnig te werk ging, zonder goed over zijn aanpak na te denken. Wel was hij altijd loyaal aan zijn heer. Later in zijn leven werd hij kapitein-generaal, een soort minister van Defensie, en die rol paste hem beter.’  

Ad van der Zee
Ad van der Zee. Foto door Vera Bos.

Was is de relatie tussen Floris en koning Willem-Alexander? 

‘Floris had een aantal titels, waaronder graaf van Buren en Leerdam, en heer van IJsselstein. Toen zijn kleindochter Anna van Buren trouwde met Willem van Oranje, kwamen deze titels bij Willem en diens nazaten terecht. Willem-Alexander is koning der Nederlanden en daarachter staan altijd nog allerlei titels, waaronder graaf van Buren en Leerdam. Hij deed in 1986 mee aan de Elfstedentocht onder de naam W.A. van Buren. Dat is zijn officiële naam, die hij heeft geërfd van Floris van Egmond.’  

Welk onverwacht talent had Floris? 

‘Hij was kamerheer van hertog Filips de Schone en reisde in 1501 met hem mee naar Spanje. Tijdens die reis tennisten de edelen veel. In het oude jeu de paume werd de bal nog met de hand gespeeld, maar kort daarvoor was het tennisracket uitgevonden. Uit het itinerarium van de reis blijkt dat Floris een goede speler van dit nieuwe “raketspel” was. Er werd om grote geldbedragen gespeeld en hij wist een keer een partij te winnen van de hertog van Savoye. Maar het prijzengeld kreeg hij nooit uitbetaald, daar is hij nog jarenlang over blijven zeuren.’ 

Floris van Egmond (1469-1539) 

Ad van der Zee 
248 p. Walburg Pers, € 29,99 

Floris van Egmond door Ad van der Zee

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 4 - 2026

Nieuwste berichten

Sport en gymnastiek moesten Nederlanders voorbereiden op oorlog
Sport en gymnastiek moesten Nederlanders voorbereiden op oorlog
Artikel

Sport en gymnastiek moesten Nederlanders voorbereiden op oorlog

Meer Nederlanders aan het sporten krijgen is al jaren overheidsbeleid, want bewegen is gezond. Sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne is er een argument bijgekomen: sport bevordert de nationale weerbaarheid. Dit was meer dan een eeuw geleden zelfs de belangrijkste reden waarom onderwijzers en militairen pleitten voor verplichte gymlessen en meer sportaccommodaties. Fysieke...

Lees meer
Beatrice de Graaf
Beatrice de Graaf
Column

Beatrice de Graaf: ‘De beschaving sterft aan een netwerkinfarct’

Als de hedendaagse beschaving ten onder gaat, gebeurt dat niet door invallen van Vandalen. Noch door natuurrampen. En evenmin door een atoomoorlog. Maar het zal geschieden door overbelasting van webservers, telecomcentrales en data-opslagplaatsen. De afgelopen weken stonden de kranten vol nieuws over oorlog en conflict, nieuwe schermutselingen rond de Straat van Hormuz, een opleving van...

Lees meer
Vanuit een reddingssloep kijken bezoekers naar beelden van de Titanic.
Vanuit een reddingssloep kijken bezoekers naar beelden van de Titanic.
Recensie

Nieuwe Titanic-tentoonstelling draait vooral om spektakel

De rondreizende tentoonstelling Titanic: An Immersive Voyage is nu te zien in de Jaarbeurs van Utrecht. Het internationale entertainment bedrijf achter de tentoonstelling belooft met ‘innovatieve technologieën’ het verhaal van de scheepsramp tot leven te wekken. De makers hebben daarbij meer oog voor sensatie dan geschiedenis. Het eerste wat bezoekers bij binnenkomst zien is een...

Lees meer
Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Artikel

Hoe konden de pokken uit een Engels lab ontsnappen?

Een lek in een laboratorium veroorzaakte in 1983 een MKZ-uitbraak, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. Vijf jaar eerder ontsnapte er een veel dodelijker virus uit een lab. De WHO stond op het punt om de pokken uitgeroeid te verklaren, toen de ziekte plotseling opdook in de Engelse stad Birmingham. Het kostte de wereld 300...

Lees meer
Loginmenu afsluiten