• Inloggen
  • Shop
  • Winkelmand
  • Log in

    Wachtwoord vergeten?

    Account aanmaken
    Historisch Nieuwsblad 11/2015

    Hoe keizer Karel V werd klaargestoomd voor de troon

    The making of Karel V

    Door: Afke van der Toolen

    Van jongs af aan werd Karel V klaargestoomd voor een reusachtige kroon. Zijn leraren doordrenkten hem met intellectuele en religieuze idealen. Het resultaat: een man met een megalomane missie.

    Hij was nog maar 55 jaar, en toch al hoogbejaard. Veertig jaar wereldheerschappij hadden hem gebroken. Alsof hij helemaal niets had ontleend aan zijn illustere positie – geen energie, geen bevrediging, geen zelfrespect. Karel V werd niet gedragen door zijn macht; hij ging eraan onderdoor.

    Op 25 oktober 1555 hield hij in zijn Brusselse paleis een afscheidsrede. ‘Ik koesterde grote hoop - slechts weinig is vervuld, en slechts een beetje heb ik bereikt: en om welke prijs van moeheid! Uiteindelijk heeft dit alles me moe en ziek gemaakt.’ Hij werd ondersteund door een van zijn ridders van het Gulden Vlies, de jonge Willem van Oranje. Nu legde hij zijn functie van heer van de Nederlanden neer; al zijn andere hoogwaardigheden zouden nog volgen.

    Veertig jaar eerder, op 5 januari 1515, had hij op precies diezelfde plek gestaan. Een hooggestemde jongen van nog net geen vijftien, plechtig aantredend als heer van de Nederlanden: het eerste partje van een erfenis die ongekend groot zou zijn. Boordevol hoop was hij toen nog. En vol idealen. Daar was in de voorgaande jaren dan ook keihard aan gewerkt.
     
    Dit is Karel op pakweg basisschoolleeftijd: een wat sloom jongetje, dat soms ineens behoorlijk driftig kon zijn. Zijn vader was dood, plotseling overleden in 1506. Zijn moeder Johanna was daarna waanzinnig geworden en opgesloten door haar schoonvader. Ze kwam nooit meer vrij.

    Het klinkt als het begin van een slechte thriller, totdat je de bijbehorende namen invult. Karels vader was Filips de Schone, heer van de Nederlanden. Zijn moeder was de dochter van de Spaanse koning Ferdinand. En haar schoonvader, dat was Maximiliaan I van Oostenrijk, Rooms-Duits koning en keizer.
     

    Karel erfde Spanje, Oostenrijk, Hongarije, Bohemen en de Nederlanden

    Wilt u meer geschiedenisverhalen lezen?

    Ontdek de duizenden verhalen die we voor onze abonnees beschikbaar stellen, lees de nieuwste artikelen uit Historisch Nieuwsblad en ontvang iedere week leestips van de redactie in uw mailbox. Met Historisch Nieuwsblad Online krijgt u altijd de juiste historische context om het nieuws van nu te begrijpen.
    Registreer nu en lees de eerste maand voor slechts 1 euro!

    Al abonnee? Log dan in en lees direct alle geschiedenisverhalen online. Heeft u nog geen account of is uw emailadres niet bij ons geregistreerd? Lees dan hier hoe u verder kunt lezen.

    Word lidInloggen