Home Bastaarden mochten niets kosten

Bastaarden mochten niets kosten

Bastaarden mochten niets kosten
3497586 Mother sewing with two children, 1670-1700 (oil on canvas) by Unknown Artist, (17th century); 102x193 cm; Fondazione Cariplo, Milan, Lombardy, Italy; (add.info.: Milano-Fondazione Cariplo-Scuola francese-Madre che cuce e due figli); Photo © Mauro Ranzani; out of copyright.

Geertje Dekkers

Historicus en journalist

Gepubliceerd op: 26 januari 2021

Update 13 oktober 2022

Vrouwen die ongetrouwd zwanger werden, hadden in de Republiek der Nederlanden meer speelruimte dan in de Duitse landen en Italië, schrijven historici in het tijdschrift The History of the Family. Als ze hun stad maar niet op kosten joegen.

In de Republiek keurde de dominante gereformeerde kerk buitenechtelijke seks streng af, maar loste ze dat graag intern op, bijvoorbeeld door schuldigen uit te sluiten van het Heilig Avondmaal. Vaak ook hield de kerk dit soort kwesties stil. Stedelijke overheden grepen vooral in als een buitenechtelijke zwangerschap de gemeenschap geld dreigde te kosten. Dan werd een onwillige vader verplicht te trouwen of te betalen, of werd een moeder verbannen, zodat de stad niet voor de zorg van het kind hoefde te betalen. Dat laatste lot trof vooral de armsten, die geen vangnet hadden.

In de Duitse landen stonden ongetrouwde zwangeren voor een moeilijke keuze als ze de vader wilden dwingen tot een huwelijk of een financiële bijdrage. Als ze een rechtszaak aanspanden, liepen ze zelf een groot risico te worden gestraft voor buitenechtelijke seks. Beide kwesties werden namelijk door dezelfde rechtbanken behandeld.

In Italië lag er minder nadruk op de financiële kant van de zaak. Daar ging het meer om religieuze geboden en eerbaarheid. Zwangerschappen werden er daarom meer verborgen gehouden en vrouwen moesten hun kind vaak afstaan, bijvoorbeeld bij een vondelingenhuis. In het noorden was dat veel minder gebruikelijk.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 2 - 2021

Nieuwste berichten

Soldaten bestormen het strand van Normandië in Pressure.
Soldaten bestormen het strand van Normandië in Pressure.
Artikel

Metereologen ruziën over D-Day in film ‘Pressure’

Weersvoorspelling een saai onderwerp? Niet als het verloop van een oorlog ervan afhangt. Het op feiten gebaseerde Pressure toont de hoogoplopende ruzie tussen geallieerde meteorologen over de verwachting voor D-Day. Bedolven onder tegenstrijdige adviezen moet opperbevelhebber Dwight Eisenhower beslissen over de invasiedatum. Als D-Day een maand eerder was gepland, waren meteorologen het volstrekt met elkaar...

Lees meer
Vijftiende-eeuwse bruiloft in Florence, door Giovanni di ser Giovanni Guidi.
Vijftiende-eeuwse bruiloft in Florence, door Giovanni di ser Giovanni Guidi.
Interview

In Florence waren niet de huizen, maar de huwelijken onbetaalbaar

Wie een woning wil, moet vaak overbieden: twee derde van de huizen in Nederland wordt boven de vraagprijs verkocht. In de Renaissance hadden Florentijnen ook last van overbiedingsgekte: doordat rijke families de prijs opdreven, ontstond er ‘bruidsschatsinflatie’, vertelt historicus Marlisa den Hartog. ‘Bruidsschatten werden een financiële markt op zich.’ Hoe zag de vijftiende-eeuwse Italiaanse huwelijksmarkt...

Lees meer
Archeologen leggen de fundering van een Romeins badhuis bloot in Nijmegen, 2026.
Archeologen leggen de fundering van een Romeins badhuis bloot in Nijmegen, 2026.
Interview

Nieuwbouwwijken op Romeinse ruïnes: hoe kunnen we erfgoed bewaren?

Bij archeologische opgravingen in Nijmegen is het grootste Romeinse badhuiscomplex in Nederland ontdekt. Maar op de plek van de opgraving wordt binnenkort een nieuwe woonwijk gebouwd. Hoogleraar Monique van den Dries legt uit hoe archeologen en projectontwikkelaars elkaar kunnen helpen om Nederlands erfgoed zichtbaar te bewaren. Over een paar jaar staat het Nijmeegse Waalfront vol...

Lees meer
Zhivkov in 1980.
Zhivkov in 1980.
Artikel

Is Bulgarije pro-Russisch? Deze premier wilde van zijn land de zestiende Sovjet-staat maken

De kersverse Bulgaarse premier Roemen Radev zou pro-Russisch zijn; net als zijn voorganger Todor Zhivkov wijst hij graag op het Russische bevrijdingsverhaal van 1878. Die vroegere premier was zo loyaal aan het Kremlin, dat hij de Bulgaarse soevereiniteit inzette in onderhandelingen met Moskou. Zhivkovs pro-Russische koers botste met de ideeën van zijn dochter, die juist...

Lees meer
Loginmenu afsluiten