Stefan Wolle, geboren in 1950, is een buitenbeentje in de Duitse historische wereld. Zijn talrijke en gezaghebbende publicaties zijn namelijk uiterst prettig om te lezen. Dit boek is zijn meest persoonlijke boek; het gaat over zijn Heimatstadt Oost-Berlijn. De voormalige Reichshauptstadt maakte officieel geen deel uit van de DDR of de Bondsrepubliek. Maar in de loop van de jaren vijftig maakte het Oost-Duitse regime Berlijn steeds meer tot een prestigieuze hoofdstad. De Hauptstadt der DDR moest het succes van het socialisme uitstralen.
Dat was nog niet zo eenvoudig, want de bouw van de Muur in 1961 maakte zonneklaar dat velen het arbeidersparadijs de rug wilden toekeren. Bovendien bleef de glans beperkt tot enkele prestigeobjecten zoals de Stalin-Allee, Alexanderplatz en Fernsehturm. Wie zich in buurten zoals Friedrichshain of Prenzlauerberg waagde kon zich vergapen aan de duizenden kogelgaten en totale verkrotting van prachtige huizen. En wie helemaal tot Marzahn wist door te dringen zag flatwijken die in treurigheid nog niet overtroffen zijn.
Met trefzekere pen en vileine humor legt Wolle deze tegenstelling tussen pretentie en werkelijkheid bloot. Dit boek is een must voor iedereen die zich interesseert voor de geschiedenis van de DDR en Berlijn. Zeker nu Duitsland weer eens eindexamenonderwerp is.
Willem Melching is Duitsland-deskundige aan de UVA.
Ost-Berlin. Biographie einer Hauptstadt, Stefan Wolle. 272 p. Ch. Links Verlag Berlijn, € 25,-
