• Inloggen
  • Shop
  • Winkelmand
  • Log in

    Wachtwoord vergeten?

    Account aanmaken
    Historisch Nieuwsblad 7/2003

    1453: de val van Constantinopel

    'Van nest der dwaling tot hoofdstad van roem en eer’

    Door: Maurice Blessing

    De verovering van Constantinopel door de Ottomanen, op 29 mei 1453, is dankzij historische mythes van zowel christenen als moslims de geschiedenisboekjes in gegaan als een gebeurtenis van groot belang. Ze zou het begin inluiden van 'de Nieuwe Tijd'. Maar in werkelijkheid was '1453' geen wereldschokkend evenement. 

    In 1953 werd de val van de Byzantijnse hoofdstad Constantinopel, vijfhonderd jaar daarvoor, herdacht. In al die eeuwen had de katholieke Kerk het verlies van de stad aan de Turken nooit helemaal kunnen verkroppen. Hoe hoog de gebeurtenis de katholieken een halve eeuw geleden nog zat, blijkt uit een artikel in de Katholieke Illustratie van 5 juni 1953. Daarin werd de val van Constantinopel op typerende wijze weergegeven: 'Het ongedachte was werkelijkheid geworden,' schreef het familietijdschrift. 'De stad, die eeuwenlang als bolwerk tegen de Aziatische barbaren gegolden had, was nu de hoofdstad van de Halve Maan.' Met nauwverholen wrok vervolgde de auteur: 'Dankzij een grenzeloze verblindheid, waardoor men liever de tulband dan de tiaar zag heersen, had men zijn innerlijke kracht verzwakt in onderlinge twist om nu ook de macht van het kromzwaard te ondergaan.'

    Van christelijk naar islamitisch

    De Turken hadden intussen hun eigen draai aan de gebeurtenissen gegeven, met behulp van de nodige religieuze symboliek. Net als de christenen stelden de Ottomaans-Turkse geschiedschrijvers de verovering van Constantinopel voor als een heilige strijd tussen het ware geloof en de ongelovige barbaar. De zestiende-eeuwse Turkse historicus Saad Eddin verwoordde de gebeurtenis als volgt: Constantinopel 'werd, van nest der dwaling, tot hoofdstad van roem en eer. Door de edele inspanningen van de sultan van de islam, werd het kwaadwillende geschal van de klokken van de schaamteloze ongelovigen vervangen door de islamitische gebedsoproep, zodat de oren van het volk van de Heilige Oorlog werden gevuld met de zoetgevooisde melodieën van de oproep tot het gebed.'

    Wilt u meer geschiedenisverhalen lezen?

    Ontdek de duizenden verhalen die we voor onze abonnees beschikbaar stellen, lees de nieuwste artikelen uit Historisch Nieuwsblad en ontvang iedere week leestips van de redactie in uw mailbox. Met Historisch Nieuwsblad Online krijgt u altijd de juiste historische context om het nieuws van nu te begrijpen.
    Registreer nu en lees de eerste maand voor slechts 1 euro!

    Al abonnee? Log dan in en lees direct alle geschiedenisverhalen online. Heeft u nog geen account of is uw emailadres niet bij ons geregistreerd? Lees dan hier hoe u verder kunt lezen.

    Word lidInloggen