Home MIJN HELD: Taco Dibbits over Marten en Oopjen

MIJN HELD: Taco Dibbits over Marten en Oopjen

MIJN HELD: Taco Dibbits over Marten en Oopjen

Alies Pegtel

Historicus en journalist

Gepubliceerd op: 20 september 2016

Update 7 april 2020

Taco Dibbits, directeur van het Rijksmuseum, roemt de portretten die Rembrandt in 1634 schilderde van de jonggehuwden Marten en Oopjen. De schilderijen zijn afwisselend te zien in Amsterdam en in het Louvre in Parijs.

Waarom noemt u Marten en Oopjen historische helden?
‘Dit pasgehuwde zelfbewuste stel staat symbool voor de glorietijd en de ambities van de Republiek. Het was niet toevallig dat Rembrandt, die destijds de beroemdste schilder was van Amsterdam, in 1634 de opdracht kreeg hen te vereeuwigen. Hij kende het paar persoonlijk, want hij maakte deel uit van de stedelijke elite. Rembrandt schilderde hen afzonderlijk ten voeten uit, stralend, in prachtige uitdossingen. Het zijn ware staatsieportretten. En dat terwijl zowel Marten als Oopjen niet van adel was. Daarom alleen al zijn de schilderijen een illustratie van de macht en status van de zeventiende-eeuwse Hollandse burgerij.’

Wat weten we van het huwelijkspaar?
‘Oopjen Coppit was telg uit een gevestigde regentenfamilie die al generaties lang in Amsterdam woonde. Zij trouwde op haar 22ste in 1633 met de 20-jarige nieuwkomer Marten Soolmans. Hij was de zoon van een Vlaamse koopman die in 1585 op de vlucht voor de Spanjaarden uit Antwerpen was verhuisd naar de Noordelijke Nederlanden. Martens vader vergaarde fortuin met een succesvolle suikerraffinaderij, die was gevestigd in de Spuistraat. Door dit gemengde huwelijk werden oud en nieuw geld verbonden.’

Emigreerden er vaker Vlaamse ondernemers naar Amsterdam?
‘Jazeker, Amsterdam lag op een kruispunt van wegen waar religieus vluchtelingen neerstreken; het was een migrantenstad. De rijkdom en ondernemerslust van migranten hebben een belangrijke bijdrage geleverd aan de Gouden Eeuw.’

Huwden Marten en Oopjen uit liefde, of was hun verbintenis een zakelijke aangelegenheid?
‘Dat weten we niet zeker. Het kan zijn dat ze verliefd waren omdat ze elkaar van kinds af aan kenden. Martens oom bezat een huis vlak bij de familie Coppit in de Warmoesstraat, destijds de meest aanzienlijke straat van de stad. Oopjen raakte al snel zwanger van hun eerste kind, maar dat stierf voordat hij een jaar oud was. Ze kregen daarna nog een dochter en een zoon, Jan, maar alleen hij overleefde zijn kindertijd. Het drama was compleet toen Marten plots op zijn 28ste overleed. Van zijn veelbelovende carrière als jurist was niets terechtgekomen.’

Ziet u parallellen tussen het leven van Marten en Oopjen en uw eigen leven?
‘Weinig. Of het moet zijn dat ik met een buitenlandse ben getrouwd; mijn huwelijk is ook een gemengde verbintenis. En ik heb ook jonge kinderen, maar zij hebben alle drie hun kleuterjaren overleefd.’


Alies Pegtel is historicus en journalist.

Nieuwste berichten

Beatrice de Graaf
Beatrice de Graaf
Column

‘De overlevenden van de oorlog snakten naar iets motiverends’

Waarom schoten er direct na 1945 zoveel voetbalstadions uit de grond in Duitsland? Hadden de mensen daar nietiets beters te doen? Soms wordt boeiende geschiedenis geschreven door uit te gaan van wat mensen samenbindt in tijden van crisis. En nee, dat zijn niet altijd zware woorden of abstracte vergezichten. Dat kan ook het vooruitzicht van...

Lees meer
‘De taboes moeten plat’
‘De taboes moeten plat’
Interview

‘De taboes moeten plat’

Religieus geweld bestáát, betoogt religiewetenschapper Kaj Brens in zijn eerste boek Heilige huisjes. Draai er dus niet omheen. ‘Als je de oorzaken niet onder ogen wilt zien, kom je nooit aan de oplossing toe.’  Zijn boek Heilige huisjes is geboren uit frustratie. Kaj Brens ergerde zich in 2015 na de aanslag op de redactie van...

Lees meer
Emilie Charlotte Knappert. Foto door J. Goedeljee, Leiden, circa 1900.
Emilie Charlotte Knappert. Foto door J. Goedeljee, Leiden, circa 1900.
Artikel

‘Het beste wat u geven kunt, is uw hart’

Als kind wilde Emilie Knappert bloemen planten in de zwartgeblakerde arbeiderswijken van Schiedam. Dan zou het leven van de arbeiders mooier worden, dacht ze, en misschien ook rechtvaardiger. Al vroeg voelde ze dat armoede niet werd opgelost door geld te geven. Het was belangrijker dat mensen leerden hun leven mooier te maken en ergens trots...

Lees meer
Het landschap nabij de abdij van Rolduc. Schilderij door Alexander Schaepkens, 1852.
Het landschap nabij de abdij van Rolduc. Schilderij door Alexander Schaepkens, 1852.
Artikel

Limburg is liever Duits 

Limburg was van 1839 tot 1867 zowel Nederlands als Duits. De plattelandsbevolking had er weinig op met Den Haag en wilde liever volledige aansluiting bij de buren. Even leek het alsof de Duitsers de liefde van de Limburgers zouden beantwoorden.  ‘Ik voor mij zoude het liefst het oude huisgezin zien bevestigen.’ Het liberale Tweede Kamerlid...

Lees meer
Loginmenu afsluiten