Home Europese aanval op kapers

Europese aanval op kapers

De Middellandse Zee moest veilig worden, vonden Europese mogendheden begin negentiende eeuw. Daarom gebruikten ze veel geweld en zetten ze de politieke inrichting van de regio op zijn kop. 

Europese aanval op kapers

Geertje Dekkers

Historicus en journalist

Gepubliceerd op: 26 februari 2020

Update 22 januari 2024

Na de napoleontische oorlogen raakten Europese leiders in de ban van veiligheidsdenken. Niet alleen de eigen landen, maar ook de Middellandse Zee – waar schepen uit heel Europa voeren – moest veilig worden. Er diende een einde komen te komen aan de roofpraktijken van ‘Barbarijse kapers’. 

Die kapers, afkomstig uit de staten Algiers, Tunis en Tripoli, hadden toestemming van hun heersers om in oorlogstijd vijandige schepen te overvallen. Dat deden ze al eeuwenlang, en al die tijd hadden Europeanen dat normaal gevonden: ze zagen de kapers als onderdeel van de militaire macht van de Noord-Afrikaanse staten. Rond 1815 veranderde dat. De Europeanen begonnen de kapers te zien als ordinaire piraten, die eerlijke handel belemmerden en tot de orde moesten worden geroepen. Om de wateren veilig te maken vonden ze militair ingrijpen geoorloofd.

Zo bombardeerden Nederlanders en Britten samen het ‘kapersnest’ Algiers. Op hun beurt vielen de Fransen omwille van de veiligheid op zee deze stad binnen en maakten het huidige Algerije vanaf 1830 tot een kolonie. Het imperialisme in deze periode was dus voor een belangrijk deel gebaseerd op veiligheidsdenken.

Bron: Erik de Lange, Menacing Tides Security, Piracy and Empire in the Nineteenth-Century Mediterranean. Proefschrift Universiteit Utrecht.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 3 - 2020

Nieuwste berichten

Sociaal-democraten demonstreren tegen de NSDAP in Berlijn, 1932.
Sociaal-democraten demonstreren tegen de NSDAP in Berlijn, 1932.
Recensie

De stemming in het Derde Rijk: Duitsers klaagden over lokale nazi’s

De bewoners van het Derde Rijk hadden heel wat klachten over het naziregime, concludeert Peter Longerich na uitgebreid bronnenonderzoek. Maar kan hij bewijzen dat de Duitsers ‘onwillig’ waren om Hitlers agenda uit te voeren? In 1996 publiceerde de Amerikaanse politicoloog Daniel Goldhagen het boek Hitlers gewillige beulen, waarin hij beweerde dat de overgrote meerderheid van...

Lees meer
Hr. Ms. De Zeven Provinciën en een watervliegtuig van de marine.
Hr. Ms. De Zeven Provinciën en een watervliegtuig van de marine.
Recensie

De muitende matrozen van ‘Schip 7’

De muiterij op marineschip De Zeven Provinciën in 1933 veroorzaakte een politieke schok in Den Haag. Herman Keppy heeft zich verdiept in de achtergronden van de Indonesische muiters. Niemand had gedacht dat ‘inlandse’ marinemannen zelfstandig een slagschip konden besturen. Maar op 4 februari 1933 namen Indonesische matrozen De Zeven Provinciën over. Terwijl een groot deel...

Lees meer
Anthony Fokker in 1922
Anthony Fokker in 1922
Artikel

De trage crash van Fokker

Een eeuw geleden was Anthony Fokker de succesvolste Nederlandse luchtvaartpionier. In 1928 was zijn bedrijf zelfs de grootste vliegtuigbouwer ter wereld. Maar na de Tweede Wereldoorlog ging het roemloos ten onder. ‘Van uitstel kwam dus uiteindelijk toch afstel. Fokker is failliet. En daarmee komt een einde aan 77 jaar vliegtuigbouw in Nederland.’ Zo opende het...

Lees meer
Vrouwelijke bezetters van de ENKA-fabriek in Breda, 19 september 1972.
Vrouwelijke bezetters van de ENKA-fabriek in Breda, 19 september 1972.
Nieuws

Ontslagronde? Dan bezette je het bedrijf

Economen verwachten massaontslagen bij fabrieken, banken en grootwinkelbedrijven. Intussen bezuinigt het kabinet-Jetten op de uitkeringen. De vakbonden beloven een hete herfst, maar hebben nog niet gedreigd met een beproefd actiemiddel uit de jaren zeventig: de bedrijfsbezetting. Tussen 1972 en 2000 bezetten werknemers 177 Nederlandse bedrijven, schrijft historicus Ad Knotter in het tijdschrift BMGN/LCHR. Hoewel ze...

Lees meer
Loginmenu afsluiten