Home De Vooruitgang: Bovenwijdte: 85; Taille: 57

De Vooruitgang: Bovenwijdte: 85; Taille: 57

Ingrid van der Vlis

Schrijver

Gepubliceerd op: 8 januari 2001

Update 7 april 2020

Proefschriften, lezingen of artikelen kunnen ons beeld van het verleden ingrijpend veranderen. Deze keer een artikel van Alkeline van Lenning waarin zij het veranderende ideaalbeeld van vrouwen onderzocht aan de hand van de maandelijkse playmate in Playboy.

Alkeline van Lenning kan er nog steeds niet over uit. Kranten en tijdschriften belaagden de docent vrouwengeschiedenis aan de Katholieke Universiteit Brabant vanwege een artikel dat nog niet eens verschenen is. Van Lenning onderzocht veranderingen in het ideaalbeeld van vrouwenlichamen aan de hand van de playmate van de maand in het tijdschrift Playboy. ‘Ik begrijp al die commotie niet want er is al veel eerder dergelijk onderzoek gedaan. Dat wees uit dat pornomodellen tussen 1958 en 1980 steeds langer en dunner werden. Ik was benieuwd of de vermageringstrend ook na die tijd doorzette. Je zou toch zeggen dat die ooit een grens moet bereiken.'
‘Om daar achter te komen hebben we de maten van de maandelijkse playmates tussen 1981 en 1994 geanalyseerd. Die maten staan namelijk keurig naast de foto's: borsten, taille, heupen, lengte en gewicht. De vermagering lijkt inderdaad te zijn gestopt. De playmates worden langzaamaan zwaarder, maar ze zitten nog steeds onder hun gezond gewicht. We ontdekten ook dat met name de Amerikaanse dames de laatste jaren steeds vaker siliconenborsten hebben. Playmates hadden in de jaren '50 al grote borsten, maar ze beschikten verder over relatief normale rondingen. Nu zie je wel die grote borsten, maar niet het bijbehorende buikje. Ook een putje in een dijbeen kom je niet meer tegen, dat wordt tegenwoordig gewoon weggeretoucheerd.'
‘Dat is vreselijk, want veel vrouwen voelen zich heel ongelukkig als ze er niet ook zo uitzien. Vrouwen komen al veel langer in de problemen met het heersende ideaalbeeld. Of het vrouwenlichaam nu veranderd moet worden door het breken van voetbeentjes of het oprekken van halswervels, op de een of andere manier schort er altijd iets aan. Hierdoor verwordt het eigen lichaam voor vrouwen tot een project, iets waar aan gewerkt moet worden. Dit is bijna altijd onnatuurlijk, zoals de introductie van de hoge hakken en de korsetten. Het was geen aanstellerij dat vrouwen met zo'n korset aan flauwvielen; ze konden er nauwelijks in ademhalen.'
‘Het ideaalbeeld voor vrouwen is vanaf het begin van de twintigste eeuw steeds homogener geworden. Er kwamen wereldwijde trends, die steeds sterker de nadruk legden op de slanke lijn. Eind jaren '60 had je zelfs de Twiggie-look, met hele platte en magere vrouwen. Daarna kwam de fitness-rage. Je kon dan wel dun zijn, maar als je niet strak en gespierd was, voldeed je nog niet aan het ideaalbeeld. Vanaf de jaren '90 is de cosmetische chirurgie echt doorgebroken.'
‘Het meest opvallende aan dit onderzoek was overigens de aandacht die het trok. Wat is er zo bijzonder aan de Playboy? Iedereen kan hem gewoon kopen. Het begon al toen we nog naar een geschikte bron aan het zoeken waren. Voordat we bij het Playboy-archief terechtkwamen, zochten we eerst op de erotica-afdeling van de Koninklijke Bibliotheek. Deuren moesten op slot; het was alsof je de Bijlmerbajes in ging. Ik zag vanuit mijn rechterooghoek iets over de vloer schuiven. Ik schrok me wild, want ik dacht dat het een rat was. Het bleek een man te zijn, die op de grond lag en door een kier probeerde te gluren. Op de redactie van Playboy was het eigenlijk nog het rustigst. Daar waren mensen gewoon hun verhalen aan het tikken, dronken ze een kop koffie en deed niemand raar.'

‘The ever changing female body' in Feminism & Psychology (winter 2000) door Alkeline van Lenning en Ine Vanwesenbeeck

Nieuwste berichten

Speculeren over Emily Brontë
Speculeren over Emily Brontë
Recensie

Speculeren over Emily Brontë

Deborah Lutz schreef een biografie over de Brontë-zuster van wie het minst bewaard is gebleven. Daardoor blijven veel vragen onbeantwoord. Wellicht is over geen enkele familie in de letteren zoveel geschreven als die van de Brontës. De levens van Charlotte, Emily, Anne en Branwell spreken tot de verbeelding. Je moet dan ook van goeden huize...

Lees meer
Radegunde voedt de armen. Miniatuur uit Leven van Sint-Radegunde, elfde eeuw.
Radegunde voedt de armen. Miniatuur uit Leven van Sint-Radegunde, elfde eeuw.
Artikel

Twee middeleeuwse nonnen komen in opstand 

In 589 liep de opstand in een Frankisch vrouwenklooster uit op moord en doodslag. Tijdgenoot Gregorius van Tours sprak in zijn Historiën – de enige bron die over de nonnenopstand bestaat – van een schandaal waarin de duivel de hand had. Wat zat er werkelijk achter deze rebellie?  Omstreeks het midden van de zesde eeuw...

Lees meer
Rivaliteit tussen Griekse stadstaten leidde tot een verwoestende oorlog
Rivaliteit tussen Griekse stadstaten leidde tot een verwoestende oorlog
Recensie

Rivaliteit tussen Griekse stadstaten leidde tot een verwoestende oorlog

Soms waren ze bondgenoten. Maar hun rivaliteit leidde uiteindelijk tot een verwoestende oorlog tussen Griekenlands dominante poleis. Dit artikel krijg je van ons cadeau Wil je ook toegang tot HN Actueel? Hiermee lees je dagelijks geschiedenisverhalen met een actuele aanleiding op onze website en ontvang je exclusieve nieuwsbrieven. Sluit hier een abonnement af en je...

Lees meer
Motor bij Kneppelfreed
Motor bij Kneppelfreed
Artikel

Op ‘knuppelvrijdag’ eisten de Friezen hun taal op

Op 16 november 1951 raakten boze Friezen in Leeuwarden slaags met de politie. Kneppelfreed, zoals deze confrontatie bekend kwam te staan, gaf een belangrijke impuls aan de emancipatie van de Friese taal. Aanleiding was een rechtszaak over een verkeersboete van zeven gulden. Eind oktober 1951 zorgde Fries statenlid en journalist Tsjebbe de Jong voor ophef...

Lees meer
Loginmenu afsluiten