In februari dit jaar nam Marjan Schwegman afscheid van het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies. Zij mag zich een succesvol NIOD-directeur noemen, net als eerder Loe de Jong en Hans Blom.
Schwegman wist te voorkomen dat het NIOD haar zelfstandige publieksruimte kwijtraakte, vroeg aandacht voor vrouwen in de oorlog en haalde het thema verzet naar boven en gaf daar nieuwe glans aan.
Bij haar afscheid kreeg ze het speciaal voor haar samengestelde 101 Vrouwen en de oorlog cadeau. Het is gemaakt door Els Kloek die in 2013 verraste met 1001 Vrouwen uit de Nederlandse geschiedenis, een prachtig biografisch woordenboek van vooraanstaande en minder vooraanstaande Nederlandse vrouwen. Kloek werkt nu aan een vervolg: 1001 Vrouwen in de 20ste eeuw, dat eind 2017 zal verschijnen.
101 vrouwen fascinerend beschreven
101 Vrouwen en de oorlog loopt vooruit op dit grote naslagwerk. Het is een fascinerend overzicht van vrouwen die in het verzet zaten, onderduikers hielpen, vervolgd werden, een oorlogsdagboek bijhielden, schreven voor de illegale pers, verraad pleegden, kampbewaakster waren of moesten werken als ‘troostmeisje’.
Er staan bekende vrouwen in als Anne Frank, Edith Stein en Weduwe Rost van Tonningen, maar ook minder bekende als kampbewaakster Suze Arts, Heleen Colijn (de kleindochter van de bekende politicus Hendrik) en de verzetsvrouw Mies Boissevain-Van Lennep. Deze laatste wordt beschreven door de bekwame biografe Jolande Withuis en is meteen ook het beste portret uit dit mooie boek.
