Lepeltje kaneel in de appeltaart, snufje nootmuskaat over groenten, een draai zwarte peper over de pasta en een kopje suiker in een luchtige cake. We hebben tegenwoordig alle specerijen van over de hele wereld tot onze beschikking, maar gebruiken ze met mate. Dat was in de Middeleeuwen wel anders. Ondanks de beperkte beschikbaarheid en hoge kosten werden er relatief veel meer specerijen gebruikt dan nu. Waarom waren specerijen zo populair en hoe kwamen we er eigenlijk aan?
Nee, specerijen werden niet gebruikt om de smaak van bedorven vlees te maskeren. En wel om de doodeenvoudige reden dat iemand die zich in de Middeleeuwen specerijen kon veroorloven, zeer zeker de beschikbaarheid over vers vlees had. Deze fabel laten we dan ook snel achter ons. Specerijen hebben wel een licht conserverende werking, maar dat was niet de belangrijkste reden dat ze zo veelvuldig werden gebruikt.
Meer lezen over de Middeleeuwen? Schrijf u in voor onze gratis nieuwsbrief.
Specerijen werden in de Middeleeuwen op vier manieren gebruikt: voor parfum en cosmetica, als geurstof bij religieuze rituelen, als medicijn of preventief middel tegen ziekten en kwaaltjes en natuurlijk als ingrediënt in de keuken. Specerijen waren duur, erg duur. Het waren luxeproducten van ver. Zó ver dat men tot halverwege de veertiende eeuw slechts een vaag idee had over waar specerijen vandaan kwamen. Velen dachten dat ze uit het aards paradijs kwamen, dat ergens in de buurt van India zou liggen.
Gebruik van specerijen
Specerijen waren dan ook alleen weggelegd voor een kleine rijke elite. Alleen zij konden zich deze luxeproducten permitteren. Specerijen stonden voor stijl, welgemanierdheid en prestige. Ze waren een statussymbool waarmee je je van andere sociale klassen kon onderscheiden. Het overdreven gebruik ervan doet vermoeden dat dit de belangrijkste reden was voor het gebruik van specerijen. Belangrijker nog dan smaak.
