Signalementen

Het is zomer. Zoals de traditie wil in deze aflevering van Recent verschenen alleen historische romans.

Peter Delpeut
Het vergeten seizoen
253 p. Augustus, € 18,90
1861, het oosten van het land. Een zwaar ziek meisje ontvangt om klokslag drie uur de stigmata van Christus. De gelovigen uit de buurt, armoedige dagloners, stromen toe. Pastoor Peters wordt er door de aartsbisschop op uitgestuurd om te onderzoeken of er sprake is van een wonder. Of gaat het om hysterie of zelfs oplichterij? Peters krijgt bij zijn onderzoek – waarbij krasse middelen niet geschuwd worden – hulp van de ongelovige huisarts van het dorp. Uiteindelijk keert de hele gemeenschap zich tegen de pastoor. Delpeut weet in deze debuutroman een indringend beeld op te roepen van het plattelandsleven in de negentiende eeuw. Af en toe gruwelijk en afstotend, maar altijd hoogst fascinerend.

Marc Dugain
Het geheime leven van J. Edgar Hoover
351 p. De Geus, € 22,90
Deze roman over de oprichter van de FBI was een bestseller in Frankrijk. Dugain maakt gebruik van de fictieve memoires van Clyde Tolson, de vermeende minnaar en rechterhand van Edgar J. Hoover gedurende de vijftig jaar dat die aan het hoofd stond van de FBI. Hoover heeft een obsessie met de communisten, die hij met verbeten ijver afluistert en ten val probeert te brengen. En is geobsedeerd door de familie Kennedy. Als Joe, de vader van John F., in 1940 mogelijk presidentskandidaat is, vertelt Hoover aan Clyde: ‘Hij is maar een parvenu waarin een door de paus gezegend wortelsap kookt. We hebben nog nooit een katholieke president gehad, en als de toekomst me op mijn plaats houdt, ben ik bereid erom te wedden dat we die ook nooit zullen krijgen.’ Merkwaardig is Hoovers opvatting over de moord op John F.: die had al veel eerder moeten plaatsvinden, want John F. had zich volkomen onmogelijk en chantabel gemaakt door zijn talrijke affaires met vrouwen.

Inez van Dullemen
Heldendroom
224 p. De Bezige Bij, € 17,90
Onno, een jongen uit een gegoed Amsterdams gezin – zijn vader werkt bij de rechtbank – sluit zich tijdens de oorlog aan bij de Jeugdstorm. Daarmee is de breuk met zijn familie compleet. Onno droomt van een carrière bij het Duits bestuur. Daar komt weinig van terecht. Hij graaft loopgraven voor de Duitse verdediging. Allemaal tevergeefs, want met het Derde Rijk is het spoedig afgelopen. Zijn hele leven sleept Onno een koffer met brieven uit de oorlog en Duits propagandamateriaal met zich mee. Deze roman is gebaseerd op de familiegeschiedenis van de auteur. Onno staat voor de broer van Van Dullemen, die in 2003 overleed.

Even wrang is Het gelukkige jaar 1940 (254 p. Nieuw Amsterdam, € 16,50), de debuutroman van Hans Münsterman, die in 2006 met De bekoring de AKO Literatuurprijs won. Een Arnhems meisje besluit te trouwen met een Duitse jongen. Het huwelijk zal gesloten worden op 10 mei 1940. En inderdaad: het loopt slecht af met het stel.

Alex van Galen
De opvolger
319 p. Prometheus, € 17,95
Da Vinci Code-achtig boek met in de hoofdrol een relikwie van Karel de Grote: de lans waarmee Christus doorboord werd. Met die lans heb je veel macht; hij is al eeuwenlang in bezit van een geheim genootschap dat in Europa aan de touwtjes trekt. Uiteraard zitten ook allerlei andere boeven er achteraan. Beschikte Heinrich Himmler een tijd lang over de lans, en is hij aan het einde van de oorlog echt omgekomen? De brave wetenschapper Daniel de Ruyter moet er samen met de mooie Eva Huydenkooper voor zorgen dat alles weer goed komt. Met vaart geschreven, maar je moet houden van het genre.

Nog een Nederlandse Da Vinci-kloon: Het leugenverhaal (319 p. Arbeiderspers, € 17,95) door Kisling & Verhuyck. De Heilige Graal bevindt zich in Zeeuws-Vlaanderen, dat blijkt uit een curieuze lezing van het verhaal Van den vos Reynaerde door een monnik. De Amsterdamse uitgever Lucus Mingus gaat op onderzoek uit en belandt in krankzinnige en levensgevaarlijke avonturen.

Jan Kruis
Multatuli’s Woutertje Pieterse
127 p. De Bezige Bij, € 29,90
Jan Kruis, bekend van de strip Jan, Jans en de kinderen, bewerkte en bracht Woutertje Pieterse van Multatuli in beeld. Het mocht blijkbaar van het deftige Multatuli Genootschap, want Jos van Waterschoot, de conservator van het Multatuli Museum, schreef een voorwoord: ‘Het zal zonder twijfel een nieuwe generatie lezers weten te boeien.’ Heel aardig is dat de streng gelovige juffrouw Laps een nogal wulpse mevrouw is geworden. Door de afmetingen (40 bij 28 centimeter) is dit boek niet geschikt voor het strand.

Klas Östergren
Gentlemen
487 p. De Bezige Bij, € 49,90 (inclusief het tweede deel: Gangsters)
Gentlemen verscheen in 1980 en werd een klassieker in de Zweedse literatuur. De jonge schrijver Klas Östergren ontmoet in 1978 Henry Morgan. De twee mannen raken bevriend en gaan samenwonen in het ruime appartement van Morgan. Klas raakt diep onder de indruk van de flamboyante levensstijl en ervaring van Henry. Hij smokkelde vluchtelingen uit Berlijn, raakte bijna slaags met Salvador Dali, liep zij aan zij met Jean Paul Sartre in Parijse demonstraties en heeft een relatie met Maud, de minnares van de zeer vermogende zakenman Wilhelm Sterner. Sterners imperium blijkt gebouwd op illegale praktijken tijdens de Tweede Wereldoorlog. In het geheim werden wapens aan de Duitsers geleverd. Als Klas dit ontdekt wordt hij door een mysterieuze Gezant onder druk gezet om het geheim niet prijs te geven. Gentlemen geeft een navrant beeld van de Zweedse samenleving sinds de Tweede Wereldoorlog.

In 2005 publiceerde Östergren een vervolg op Gentlemen: Gangsters (422 p. De Bezige Bij, prijs zie hierboven). Helaas, zoals vaak, stukken minder dan het eerste deel.

Marieke van der Pol
Bruidsvlucht
415 p. Arbeiderspers, € 18,95
In 1953 werd The Last Great Air Race London-Christchurch gehouden. Het KLM-vliegtuig won. Omdat er zoveel bruiden onder de passagiers van het vliegtuig waren, werd er in de internationale pers gesproken van ‘de bruidsvlucht’. Op dit historisch gegeven bouwde Marieke van der Pol haar debuutroman. Ze volgt drie jonge vrouwen: de gereformeerde en beeldschone Ada, de katholieke Marjorie en de Joodse Esther. Alle drie vertrekken ze als bruid naar Nieuw-Zeeland. Tijdens de vlucht maken ze kennis met Frank. Deze ontmoeting zal van beslissende invloed zijn op hun nieuwe bestaan. Een goed gedocumenteerde en mooie emigrantenroman. 

Ingo Schulze
Nieuwe levens
653 p. Meulenhoff, € 29,90
Wie wil voelen hoe het was, die revolutie in Oost-Duitsland in de jaren 1989 en 1990, moet deze roman van Ingo Schulze lezen, een bij de buren gevierd auteur. Hoofdpersoon is Enrico Türmer, een Oost-Duitse theaterman, die na de val van de Muur de kunst vaarwel zegt en gaat werken bij een krant. Al snel krijgt hij die krant in bezit en wordt Türmer een succesvol zakenman. Hij wordt daarbij geholpen door de West-Duitse ‘baron’, een duistere ondernemer met duivelse trekken. Schulze beschrijft het leven onder de Oost-Duitse dictatuur, de chaotische omwenteling en de mogelijkheden en onmogelijkheden na de eenwording. 

Philip Snijder
Zondagsgeld
159 p. Mouria, € 16,50
Bundel verhalen over een jongetje van elf jaar in de Amsterdamse arbeidersbuurt Bickerseiland in het begin van de jaren zeventig. Bickerseiland is dan nog een besloten gemeenschap, waar bijna niemand werk heeft en bijna iedereen familie is van elkaar. Elke zondag ga je naar een oom en tante, daar zit je een uurtje en dan wordt je weggestuurd met een gulden: het zondagsgeld. De rumoerige jaren zestig, die zich toch vooral in de hoofdstad afspeelden, zijn volkomen aan de wijk voorbijgegaan. Snijder laat het buurtleven zien van de laatste restanten van het roemruchte Amsterdamse lompenproletariaat.