Home Rawagede is pas het begin

Rawagede is pas het begin

  • Gepubliceerd op: 8 november 2011
  • Laatste update 07 apr 2020
  • Auteur:
    Jan Lepeltak

De recente uitspraak van de Haagse rechtbank in de affaire-Rawagede heeft veel aandacht getrokken in Indonesië. Nederland moet schadevergoeding betalen aan de weduwen van de slachtoffers van het bloedbad dat Nederlandse soldaten er op 9 december 1947 aanrichtten. Veel Indonesiërs hopen dat de uitspraak de deur openzet voor schadevergoedingen in andere mensenrechtenzaken tegen de voormalige kolonisator.


Vrijwel alle Indonesische tv-zenders besteedden aandacht aan het vonnis van 14 september jongstleden. Veel jonge Indonesiërs hebben de gruwelijke gebeurtenis in Rawagede nu pas leren kennen. Indonesië schonk de afgelopen jaren weinig aandacht aan de zaak, maar nu wordt er alom gespeculeerd over de mogelijkheid om nieuwe rechtszaken aan te spannen, waarin schadevergoeding kan worden geëist voor het leed dat Nederlandse troepen tijdens de dekolonisatieoorlog stichtten onder de Indonesische bevolking. Zo overwegen enkele inwoners van Zuid-Sulawesi de Nederlandse staat voor de rechter te slepen vanwege het ongeoorloofde geweld dat de officier Raymond Westerling en zijn Speciale Troepen daar gebruikten tegen burgers en krijgsgevangenen.

Maar de zaak-Rawagede kan ook gevolgen hebben voor de Indonesische staat. Mensenrechtenactivisten gebruiken de uitspraak van de Haagse rechtbank om de vele mensenrechtenschendingen in het onafhankelijke Indonesië aan de kaak te stellen. President Susilo Bambang Yudhoyono, zelf een gepensioneerde viersterrengeneraal, reageerde dan ook voorzichtig verheugd op het nieuws uit Den Haag.

De belangrijke Indonesische mensenrechtenorganisatie, Kontras, eist nu dat ook de mensenrechtenschendingen tijdens het Soeharto-regime onderzocht worden. Vooral de dood van honderdduizenden vermeende communisten in de periode 1965-1966 is nog steeds een taboe. Met zo’n historische bagage lijkt de Indonesische politiek er weinig voor te voelen om de beerput van mensenrechtenschendingen op de archipel in de laatste honderd jaar open te trekken.

Jan Lepeltak is correspondent in Jakarta.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Historischnieuwsblad.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste historische verhalen door toonaangevende historici. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand, de eerste maand €1,99. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Nieuwste berichten

Ossietzky in het concentratiekamp, 1934.
Ossietzky in het concentratiekamp, 1934.
Artikel

Dissident ging liever naar het strafkamp dan op de vlucht

Net als Aleksej Navalny besloot de Duitse dissident Carl von Ossietzky zijn land niet te ontvluchten toen hij gevaar liep. Hij wist dat hij bovenaan de zwarte lijst van de nazi’s stond, maar bleef toch in Berlijn toen Hitler in 1933 de macht greep. ‘De opposant die over de grens vlucht, werpt al snel holle frasen zijn land in,’ meende hij. Die moed bekocht hij met de dood in een concentratiekamp.

Lees meer
Waffen SS'ers in Vught
Waffen SS'ers in Vught
Interview

‘Waffen-SS’ers dachten dat het verleden niet lang aan hen zou kleven’

Hoewel ze geen paspoort meer hebben, blijven veel Syriëgangers toch in Nederland. Ook in 1945 verloren mannen die zich bij de Duitsers hadden aangesloten hun Nederlanderschap. Maar de omgang met deze Waffen-SS’ers en de Syriëgangers verschilt volgens historicus Peter Romijn. ‘De huidige wetgeving draait om uitstoting, maar na de Tweede Wereldoorlog was ook sprake van re-integratie.’

Lees meer
Truman poseert met de Chicago Daily Tribune
Truman poseert met de Chicago Daily Tribune
Artikel

Een presidentskandidaat dump je niet zomaar

Terwijl Donald Trump en Joe Biden zich opmaken voor de verkiezingsstrijd, gaan er bij hun partijen stemmen op om alsnog voor een andere presidentskandidaat te kiezen. Maar het verleden leert dat het lastig is om een leidende kandidaat opzij te zetten.

Lees meer
Gaius spreekt het volk toe. Ets door Silvestre David Mirys, 1799.
Gaius spreekt het volk toe. Ets door Silvestre David Mirys, 1799.
Artikel

De populistische Gracchen beloofden gouden bergen

Populistische politici zijn van alle tijden. Na een mislukte carrière zag de Romein Tiberius Gracchus nog maar één uitweg: hij werd een volkstribuun die het volk beloofde wat het wilde horen. Of zijn plannen uitvoerbaar waren, deed er niet toe. Het ging hem om de macht. En dat gold ook voor zijn broer en opvolger Gaius.

Lees meer