Een aantal markante bouwwerken die de NSB en de Duitse bezetter hebben nagelaten, krijgt een opknapbeurt. ‘Het is een trend. Gemeenten en erfgoedinstellingen steken elkaar aan,’ zegt historicus Machlien Vlasblom. Zij inventariseert ‘foute’ herinneringsplekken in Gelderland in opdracht van WO2GLD, een stichting die de herinnering aan de Tweede Wereldoorlog in deze provincie wil versterken.
Het bekendste voorbeeld is de ‘Muur van Mussert’ op het voormalige verzamelterrein van de NSB in Lunteren. De minister verklaarde de Muur onlangs tot rijksmonument, maar de gemeente Ede heeft jarenlang getwijfeld: moest dit beladen bouwwerk wel behouden blijven?
Heel anders gaat het gemeentebestuur van Apeldoorn om met een voormalige bunker van rijkscommissaris Seyss-Inquart. Volgens Vlasblom heeft Apeldoorn ‘zonder slag of stoot’ geld uitgetrokken voor het waterdicht maken van de bunker.
In Ellecom is onlangs een voormalige SS-sporthal grondig gerestaureerd met subsidie van de gemeente Rheden. ‘Daar is nooit discussie over geweest. Wellicht omdat de hal na de oorlog nog lang is gebruikt voor zomerkampen, waar de lokale bevolking positieve herinneringen aan heeft.’
De SS-sporthal is na de restauratie in de verkoop gedaan. Het gebouw krijgt dus geen educatieve functie. De Apeldoornse bunker daarentegen zal beperkt worden opengesteld voor publiek en er zijn plannen om van de Muur van Mussert een educatief centrum te maken. Vlasblom juicht dit toe. ‘Het gevaar bestaat anders dat bezoekers om de verkeerde redenen onder de indruk zijn. Je hebt goede historische duiding nodig, anders wordt het sensatie.’
Bannerafbeelding: De oude bunker van Seyss-Inquart in Apeldoorn.
