Dat de jaren vijftig in Nederland niet zwart-wit waren, hebben we onlangs kunnen zien in een speciale uitzending van Andere Tijden. Maar waren ze knus? Het Noordbrabants Museum vindt van wel.
Knus. Nederland in de jaren ’50 heet de tentoonstelling in Den Bosch. Maar één enkel woord dekt de lading van een decennium niet. Met een minuutje associëren kun je met goed recht ook uitkomen op termen als ‘wederopbouw’, ‘verzuiling’ of simpelweg ‘saai’.
De titel zegt vooral iets over de inhoud van de tentoonstelling. Die is knus, met veel uitgestalde gebruiksartikelen: een geëmailleerde wasmachine, een eikenhouten salontafel met Perzisch kleedje erop of een blikken bromtol. En met ‘Love Me Tender’ van Elvis en het radioprogramma De toestand van de wereld snerpend uit oude radiokasten, is het luid en tastbaar herinneringen ophalen.
Echt diepgaand of volledig is de tentoonstelling niet. Een compilatie uit Polygoon-journaals noemt de highlights per jaar, maar die worden niet nader uitgewerkt. Ook niet in de thema’s die in de verder overzichtelijk chronologisch opgezette tentoonstelling behandeld worden. De terugkeer van oud-Indië-strijders of de Koude Oorlog wordt niet verder uitgediept dan hoe een onoplettende burger die toen moet hebben ervaren. Wat wel vaak wordt aangestipt is de opkomst van de consument, met de eerste vakantiereisjes, de nieuwste huishoudelijke apparaten en uiteraard de televisie.
De grote verdienste van de tentoonstelling is herkenbaarheid. Bezoekers glimlachen bij een filmpje over de mager makende kwaliteiten van de hoelahoep. Of bij de waarschuwingen van de overheid bij een eventuele atoomexplosie: ‘Bescherm onbedekte lichaamsdelen met stof.’ Ze zien hun Solex terug en herkennen het bed met de kokosmatjes van opa en oma.
Zo komen de jaren vijftig wel degelijk tot leven. Het is een welkome nuancering van de spruitjeslucht die de generatie van de jaren zestig aan het decennium gaf. De spruitjes zijn er nog wel. Maar soms zijn die best lekker.
Knus. Nederland in de jaren ’50. Tot en met 22 mei in het Noordbrabants Museum, Verwersstraat 41, Den Bosch. Open: di-vr 10-17 uur, za, zo en feestdagen 12-17 uur. Info: 073-68 77 877 of www.noordbrabantsmuseum.nl
