Home Gezien

Gezien

Dat de jaren vijftig in Nederland niet zwart-wit waren, hebben we onlangs kunnen zien in een speciale uitzending van Andere Tijden. Maar waren ze knus? Het Noordbrabants Museum vindt van wel.

Jessica van Geel

Gepubliceerd op: 11 april 2005

Update 2 mei 2023


Knus. Nederland in de jaren ’50 heet de tentoonstelling in Den Bosch. Maar één enkel woord dekt de lading van een decennium niet. Met een minuutje associëren kun je met goed recht ook uitkomen op termen als ‘wederopbouw’, ‘verzuiling’ of simpelweg ‘saai’. 

De titel zegt vooral iets over de inhoud van de tentoonstelling. Die is knus, met veel uitgestalde gebruiksartikelen: een geëmailleerde wasmachine, een eikenhouten salontafel met Perzisch kleedje erop of een blikken bromtol. En met ‘Love Me Tender’ van Elvis en het radioprogramma De toestand van de wereld snerpend uit oude radiokasten, is het luid en tastbaar herinneringen ophalen. 
               
Echt diepgaand of volledig is de tentoonstelling niet. Een compilatie uit Polygoon-journaals noemt de highlights per jaar, maar die worden niet nader uitgewerkt. Ook niet in de thema’s die in de verder overzichtelijk chronologisch opgezette tentoonstelling behandeld worden. De terugkeer van oud-Indië-strijders of de Koude Oorlog wordt niet verder uitgediept dan hoe een onoplettende burger die toen moet hebben ervaren. Wat wel vaak wordt aangestipt is de opkomst van de consument, met de eerste vakantiereisjes, de nieuwste huishoudelijke apparaten en uiteraard de televisie.

De grote verdienste van de tentoonstelling is herkenbaarheid. Bezoekers glimlachen bij een filmpje over de mager makende kwaliteiten van de hoelahoep. Of bij de waarschuwingen van de overheid bij een eventuele atoomexplosie: ‘Bescherm onbedekte lichaamsdelen met stof.’ Ze zien hun Solex terug en herkennen het bed met de kokosmatjes van opa en oma.

Zo komen de jaren vijftig wel degelijk tot leven. Het is een welkome nuancering van de spruitjeslucht die de generatie van de jaren zestig aan het decennium gaf. De spruitjes zijn er nog wel. Maar soms zijn die best lekker. 

Knus. Nederland in de jaren ’50. Tot en met 22 mei in het Noordbrabants Museum, Verwersstraat 41, Den Bosch. Open: di-vr 10-17 uur, za, zo en feestdagen 12-17 uur. Info: 073-68 77 877 of www.noordbrabantsmuseum.nl  

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Count Binface wordt geïnterviewd voor de verkiezingen in Clacton-On-Sea, 29 juli 2026.
Count Binface wordt geïnterviewd voor de verkiezingen in Clacton-On-Sea, 29 juli 2026.
Artikel

De eerste parodiepartij ontstond in een Tsjechische kroeg

De tussenverkiezing in het Britse Clacton-on-Sea gaat tussen de rechts-populistische Reform UK-leider Nigel Farage en Count Binface. Deze buitenaardse graaf met een vuilnisbak over zijn hoofd, een project van komiek Jon Harvey, drijft de spot met de Britse politiek. In 1911 deed de Tsjechische schrijver Jaroslav Hašek, die later beroemd werd met zijn verhalen over...

Lees meer
Tijdens een protest in Toulouse roept BDS op tot een boycot van Israël, september 2025
Tijdens een protest in Toulouse roept BDS op tot een boycot van Israël, september 2025
Interview

Boycots hebben minder kans van slagen, zegt historicus

Pro-Palestijnse activisten hopen met boycots de internationale steun voor Israël onder druk te zetten. De Amerikaanse historicus Emily Twarog onderzoekt de geschiedenis van boycots. ‘Doordat we bijna alles online bestellen, is de fysieke ruimte die activisten nodig hebben verdwenen.’ Coca-Cola, Carrefour en Zara hebben op het eerste gezicht weinig overeenkomsten. Maar alle drie staan ze...

Lees meer
Tienduizenden Marokkanen proberen bij Ceuta de grens over te steken.
Tienduizenden Marokkanen proberen bij Ceuta de grens over te steken.
Interview

Spanje wilde Ceuta niet afstaan als het Gibraltar niet kreeg

Tienduizenden Marokkaanse jongeren staken massaal de grens over bij de Spaanse exclave Ceuta. Paolo De Mas, voormalig directeur van het Nederlands Instituut Marokko, legt uit hoe Ceuta eeuwen geleden in Spaanse handen kwam en bleef. ‘Voor Marokko is Ceuta een handzaam middel om pijnlijke politieke druk uit te oefenen op Spanje.’ Na nepnieuws en oproepen...

Lees meer
Soldaten bestormen het strand van Normandië in Pressure.
Soldaten bestormen het strand van Normandië in Pressure.
Artikel

Meteorologen ruziën over D-Day in film ‘Pressure’

Weersvoorspelling een saai onderwerp? Niet als het verloop van een oorlog ervan afhangt. Het op feiten gebaseerde Pressure toont de hoogoplopende ruzie tussen geallieerde meteorologen over de verwachting voor D-Day. Bedolven onder tegenstrijdige adviezen moet opperbevelhebber Dwight Eisenhower beslissen over de invasiedatum. Als D-Day een maand eerder was gepland, waren meteorologen het volstrekt met elkaar...

Lees meer
Loginmenu afsluiten