Home FILM: Signalementen

FILM: Signalementen

Jos van der Burg

Filmrecensent

Gepubliceerd op: 1 maart 2013

Update 7 april 2020

Barbara
Christian Petzold
A-Film, € 19,99

Het aangrijpende DDR-bespioneerdrama Das Leben der Anderen wekte met bruin- en grauwtinten de indruk dat in de Oost-Duitse heilstaat de zon nooit scheen. Goed voor de deprimerende sfeer, realistisch was het echter niet. In het DDR-drama Barbara schijnt volop de zon, maar de repressie is er niet minder om.

De in 1980 spelende film voert een Berlijnse vrouwelijke arts op, die naar een provinciaal ziekenhuis wordt verbannen. Het is de straf voor haar visumaanvraag voor West-Duitsland, waar haar vriend woont.

In het provinciestadje lijkt een gemoedelijke ons-kent-ons-sfeer te hangen, maar die verhult de verstikkende controle. Wie kan de arts vertrouwen? Is die vriendelijke collega echt in haar geïnteresseerd of een Stasi-informant?

Barbara is een subtiel drama over alledaagse communistische repressie. Wie geduld opbrengt krijgt het steeds benauwder bij de DDR-werkelijkheid.


Portret van Nederland
TDM, € 23,99

Vallen politici in tijden van economische crisis terug op dezelfde retoriek? De Nederlandse politicus die het in de jaren dertig over de crisis heeft, zou zo in kabinet-Rutte 2 kunnen stappen als hij benadrukt dat de crisis iedereen treft: ‘Alle groepen van de bevolking lijden evenzeer.’ Het fragment staat op de vierdelige dvd-uitgave Portret van Nederland. De geschiedenis van Nederland van 1900 tot nu.

Het eerste fragment toont de inhuldiging van Wilhelmina in 1898; het laatste gaat over het opstappen van de PVV uit het kabinet-Rutte 1. Daartussenin passeren veel zaken uit het collectieve geheugen: het bombardement op Rotterdam, Mussert, de Deltawerken, de rellen bij de kroning van Beatrix – enfin, u kunt het rijtje zelf aanvullen.

Dat is meteen ook het manco van de door Beeld en Geluid samengestelde uitgave: veel fragmenten zijn overbekend. Ook ontbreekt duiding. Zo moeten we gissen naar de politicus die in de jaren dertig over de crisis praat. Colijn is hij niet, maar wie

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Artikel

Hoe konden de pokken uit een Engels lab ontsnappen?

Een lek in een laboratorium veroorzaakte in 1983 een MKZ-uitbraak, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. Vijf jaar eerder ontsnapte er een veel dodelijker virus uit een lab. De WHO stond op het punt om de pokken uitgeroeid te verklaren, toen de ziekte plotseling opdook in de Engelse stad Birmingham. Het kostte de wereld 300...

Lees meer
Sudeten-Duitsers dansen in Brno, 24 mei 2026.
Sudeten-Duitsers dansen in Brno, 24 mei 2026.
Artikel

Rechtse populisten jutten het Tsjechische publiek op tegen Sudeten-Duitsers

Sudeten-Duitsers hielden op 24 en 25 mei hun jaarlijkse festival in Tsjechië. De rechts-populistische premier Andrej Babiš noemde hun aanwezigheid een ‘provocatie’. Maar een jonge generatie Tsjechen is klaar voor verzoening met de Duitstaligen die na de Tweede Wereldoorlog met bruut geweld werden verdreven. Meeting Brno, een Tsjechisch burgerinitiatief in de tweede stad van het...

Lees meer
Een gouvernante geeft les bij een Victoriaanse familie. Schilderij door Rebecca Solomon, 1851.
Een gouvernante geeft les bij een Victoriaanse familie. Schilderij door Rebecca Solomon, 1851.
Interview

Thuisonderwijs was ooit een statussymbool

De regels rond thuisonderwijs worden strenger: ‘levensbeschouwelijke bezwaren’ zijn geen geldige reden meer om kinderen van school te houden. Het verbod op thuisonderwijs stamt uit 1969, maar volgens hoogleraar Johannes Westberg was het op dat moment een marginaal verschijnsel. ‘De negentiende-eeuwse gouvernante was al zo goed als uitgestorven.’ Hoe zag thuisonderwijs eruit in de negentiende...

Lees meer
Aankondiging van een actie van het Oranje Alternatief.
Aankondiging van een actie van het Oranje Alternatief.
Artikel

Graffitikunst met kabouters was effectief protestmiddel in communistisch Polen

Als de democratie onder druk staat, is humor een tegenwicht. Dat begreep de Poolse protestbeweging Oranje Alternatief in de jaren tachtig maar al te goed. Met graffitikunst en ludieke straatacties bracht ze de communistische eenpartijstaat in verlegenheid. Protesteren tegen de communistische dictatuur in Polen was levensgevaarlijk. In 1981 kondigde generaal Wojciech Jaruzelski de staat van...

Lees meer
Loginmenu afsluiten