Home Film: Signalementen

Film: Signalementen

Jos van der Burg

Filmrecensent

Gepubliceerd op: 4 januari 2012

Update 7 april 2020

Clint Eastwood
J. Edgar
Nu in de bioscoop

Clint Eastwood is 81, maar maakt nog ieder jaar een film. Dat is bijzonder, maar nog bijzonderder is dat hij de laatste jaren geregeld serieuze historische films maakt. Zo filmde Eastwood vijf jaar geleden een imponerend tweeluik over de slag om het Japanse eilandje Iwo Jima in de Tweede Wereldoorlog: The Flags of Our Fathers toont de strijd vanuit Amerikaans en The Battle of Iwo Jima vanuit Japans perspectief.

In J. Edgar portretteert hij J. Edgar Hoover, de man die bijna een halve eeuw aan het hoofd stond van de FBI. Hij schetst een beeld van een geobsedeerde communistenvreter, die zonder blikken of blozen Amerikaanse communisten (Emma Goldman) het land uit liet zetten, systematisch persoonsgegevens van politiek radicalen verzamelde, en Amerikaanse presidenten chanteerde met geheime informatie over hun privéleven.

De uitstekende geschiedenisles verandert gaandeweg helaas in een speculatief melodrama over Hoovers vermeende homoseksuele relatie met zijn jarenlange naaste medewerker Clyde Tolson.

Rudolf van den Berg
Süskind
Vanaf 19 januari in de bioscoop

Regisseur Rudolf van den Berg bewijst met Süskind dat er nog steeds bijzondere verhalen over de Tweede Wereldoorlog verteld kunnen worden. Zijn film gaat over de Duits-Joodse immigrant Walter Süskind, die als beheerder van de Hollandse Schouwburg een riskant dubbelspel speelde met de Duitse bezetter. Daarmee redde hij naar schatting zeshonderd Joodse kinderen het leven. Zijn vrouw, dochtertje en hijzelf overleefden de oorlog niet.

De film portretteert Süskind als een gewone man in een buitengewone situatie. Als lid van de Joodse Raad moet hij meewerken aan de deportaties, maar als hij dit niet langer kan rijmen met zijn geweten zorgt hij er met het verzet voor dat honderden opgepakte kinderen uit de crèche van de Hollandse Schouwburg naar onderduikadressen worden gesmokkeld.

De film benadrukt terecht Süskinds morele moed, maar heeft een makkelijk achterafoordeel over de (Amsterdamse) Joodse Raad. De suggestie dat de leiders wisten dat de gedeporteerde Joden werden vergast, maar desondanks bleven samenwerken met de bezetter, is te simpel: gaskamers vielen buiten het voorstelbare en berichten erover zag men daarom als geallieerde propaganda.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al vanaf €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Guilaume Groen van Prinsterer
Guilaume Groen van Prinsterer
Artikel

Grondlegger van de christelijke politiek waarschuwde voor agressief nationalisme

De negentiende-eeuwse politicus en polemist Guillaume Groen van Prinsterer was de grondlegger van de protestants-christelijke politiek in Nederland. Hij wordt vaak gezien als conservatief, maar hij keerde zich tegen nationalistische machtspolitiek. Dat blijkt uit zijn confrontatie met het Pruisen van kanselier Bismarck. Groen had een afkeer van de moderne, liberale staat, die stoelde op de...

Lees meer
Drie gestrande potvissen bij Ter Heyde. Gravure door Jan Wierinx, 1577.
Drie gestrande potvissen bij Ter Heyde. Gravure door Jan Wierinx, 1577.
Artikel

Gestrande walvissen voorspelden groot onheil

Timmy, de aangespoelde bultrug die Duitsland wekenlang in zijn greep hield, is na een grootse reddingsactie alsnog overleden. Tegenwoordig wekken gestrande walvissen medeleven, maar tijdens de Tachtigjarige Oorlog joegen ze kustbewoners de stuipen op het lijf. De verschijning van een ‘zeemonster’ interpreteerden ze als goddelijke waarschuwing. Wetenschappers en geestelijken, schrijvers en kunstenaars: van heinde en...

Lees meer
Hitler-borstbeeld bij de markt van Militracks in 2022.
Hitler-borstbeeld bij de markt van Militracks in 2022.
Interview

Historici kritisch over evenement met Duitse tanks en Hitler-beelden in Overloon: ‘Dit neigt naar naziverheerlijking’

Wandelen over een markt vol nationaal-socialistische parafernalia of een ritje maken op een Duitse tank. In het weekend van 16 en 17 mei is dat mogelijk in het Brabantse Oorlogsmuseum Overloon, tijdens een groot evenement met Duitse voertuigen en uitrustingsstukken uit de Tweede Wereldoorlog: Militracks. Historici zien risico’s: ‘Zonder de juiste kritische kanttekeningen kan het...

Lees meer
Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Interview

De Oude Egyptenaren schreven duizenden sprookjes, biografieën en liefdesbrieven

De Egyptenaren hebben niet alleen piramides en sfinxen achtergelaten, maar ook prachtige teksten. Egyptoloog Hans Schneider was zes jaar bezig om honderden oudegyptische mythen, romans, dagboeken en liefdesgedichten voor het eerst in het Nederlands te vertalen. ‘Je ziet de Egyptische invloed op de Griekse en Romeinse cultuur.’ Wat interesseerde u aan de oudegyptische literatuur? ‘In...

Lees meer
Loginmenu afsluiten