In de jaren dertig en veertig doen in heel Europa fascisten een greep naar de macht. Hun drijfveren verschillen sterk. Sommigen voelen zich aangetrokken tot geweld, anderen zijn ideologisch bewogen of zien carrièrekansen. Maar allemaal delen ze één overtuiging: hun eigen volk is superieur.
Fascisme
Artikel
Nederlandse kunstenaars verzetten zich tegen het fascisme
De opkomst van de nazi’s in de jaren dertig schokte Nederlandse kunstenaars. Om zich uit te spreken tegen het fascisme organiseerden ze een internationale tentoonstelling. Prompt tekenden de Duitse autoriteiten protest aan. Staan kunst en politiek los van elkaar of juist niet? Mogen of moeten culturele instellingen zich uitspreken over oorlog en geweld? Sinds de Russische inval in...
Artikel
Was Adolf Hitler links? Ja en nee, zegt fascisme-expert
Radicaal-rechtse politici zoals Elon Musk, Alice Weidel (AfD) en Martin Bosma (PVV) bestempelen het fascisme als een linkse ideologie. Aan de linkerkant van het politieke spectrum heerst juist de overtuiging dat fascisten handlangers waren van het grootkapitaal. Zo zou de term ‘nationaal-socialisme’ alleen maar zijn bedacht om de arbeidersmassa te misleiden, en haar nog gemakkelijker...
Artikel
Ook Mussolini was een racist en antisemiet
Van Benito Mussolini wordt vaak gedacht dat hij niet was besmet met het gif van de rassenhaat. Toch was hij nooit vrij van anti-Joodse sentimenten.
Artikel
De ondergang van de übermensch
Adolf Hitler en Benito Mussolini streefden naar een rassenrevolutie. Vitaal, wilskrachtig, opofferingsgezind en wat Hitler betreft ook nog arisch – zo moest de nieuwe übermensch worden. Toen hun missie mislukte, keerden beide dictators zich tegen hun eigen volk. Miljoenen Europeanen geloofden in de vorige eeuw heilig in het fascisme. Deze nieuwe revolutionaire stroming bood zijn...
Artikel
De lokroep van de NSB
De NSB beloofde in de jaren dertig dat het gedegenereerde Nederland herboren zou worden als een sterke natie. Dat trok veel stemmers, maar de aantrekkingskracht verflauwde al snel. Hoe kwam dat? Wat zagen mensen eigenlijk in de NSB? Waarom stemde in 1935 8 procent van de kiezers op de partij? Wat bezielde de 50.000 leden?...