Home Taalstrijd in Karinthië

Taalstrijd in Karinthië

Monique Broeshart/ Wenen

Gepubliceerd op: 16 juli 2009

Update 7 april 2020

Voor het eerst in de Oostenrijkse geschiedenis herdenken Duits- en Sloveenstalige Karinthiërs samen het verzet tegen de Sloveense annexatiepoging in 1920.

‘De gezamenlijke herdenking heeft grote symbolische waarde,’ stelt historicus en conflictbemiddelaar Stefan Karner. Tot nu toe voerde de Heimatdienst, de organisatie die het Deutschtum in Karinthië propageert, de boventoon bij de jaarlijkse herdenking op 10 oktober. Deze keer bleven gouverneur Jörg Haider en de rechts-populistische partijen FPÖ en BZÖ demonstratief weg. ‘De bijeenkomst was behalve een manifestatie van multiculturele saamhorigheid ook een duidelijk protest tegen Haider,’ constateert publiciste Trautl Brandstaller.

De tegenstellingen tussen de twee bevolkingsgroepen in Karinthië zijn eeuwenoud, maar escaleerden met het uiteenvallen van het Habsburgse Rijk in 1918. Het toenmalige koninkrijk der Serven, Kroaten en Slovenen wilde het land annexeren, waarna een bloedige Abwehrkampf van de Duitstalige bevolking volgde. Met het referendum van 10 oktober 1920 koos een meerderheid voor de aansluiting bij Oostenrijk. Sindsdien wordt vaak gesproken van de ‘Karinthische oerangst voor slovenisering’. Een bedreiging die de overige Oostenrijkers moeilijk kunnen meevoelen, aangezien de Sloveenstalige bevolking van Karinthië (rond de 14.000) een kleine minderheid vormt te midden van de 550.000 Duitstaligen, en buurland Slovenië inmiddels lid is van de EU.

Toch maakt Haider gretig gebruik van die ‘oerangst’. Zo plaatst hij advertenties in alle lokale dagbladen met de slogan: ‘Karinthië wordt eentalig.’ Volgens Brandstaller een schandelijke verwijzing naar de oproep ‘Karinthiers, spreekt Duits’ tijdens het Derde Rijk. In een brief aan 44.000 huishoudens belooft Haider dat er geen tweetalige plaatsnaamborden komen. Steeds opnieuw laat hij borden verwijderen of door kleinere, nauwelijks zichtbare vervangen. Daarmee schendt hij openlijk artikel 7 van de grondwet, waarin dergelijke rechten in 1955 voor alle etnische minderheden zijn vastgelegd. Eerdere uitspraken van het constitutionele hof legt Haider naast zich neer zonder dat er sancties volgen. Hij krijgt zelfs steun: bij de landelijke verkiezingen op 1 oktober van dit jaar wist hij in Karinthië 25 procent van de stemmen te trekken.

Omdat de politieke partijen er niet uit komen, werken belangenorganisaties onder leiding van Stefan Karner aan een compromisvoorstel waarin ze in principe akkoord gaan met het plaatsen van 158 tweetalige plaatsnaamborden. Steeds meer mensen prikken uit protest een tweetalig bord in hun voortuin. ‘De maatschappelijke bewegingen lopen voor op de politiek,’ constateert Brandstaller. ‘We hebben veel goede bruggenbouwers, maar helaas ook een meester in het opblazen.’

Nieuwste berichten

De Franse oproerpolitie grijpt in tijdens demonstraties op de Place de la Republique in Parijs, 17 oktober 2026.
De Franse oproerpolitie grijpt in tijdens demonstraties op de Place de la Republique in Parijs, 17 oktober 2026.
Artikel

Franse oproerpolitie pakt demonstranten aan zoals in de negentiende eeuw

Begin twintigste eeuw was Frankrijk het eerste land ter wereld dat een professionele oproerpolitie oprichtte. Ordehandhaving à la française was zelfs zo succesvol dat andere landen de Franse doctrine overnamen. Van die voorbeeldfunctie is weinig meer over. In de Noord-Franse stad Lens is het op maandag 5 oktober 2026 al vroeg in de morgen onrustig....

Lees meer
Dumitru en Florica Bagdasar met hun dochter Alexandra, circa 1939.
Dumitru en Florica Bagdasar met hun dochter Alexandra, circa 1939.
Artikel

De hersteller van de Roemeense volksgezondheid

Florica Bagdasar krijgt als minister de haast onmogelijke opdracht om na de Tweede Wereldoorlog de Roemeense gezondheidszorg uit de modder te trekken. Aan politieke gevoeligheden denkt ze niet, Bagdasar doet alles wat praktisch gezien nodig is. Het wordt haar niet in dank afgenomen. Florica Bagdasar heeft in 1946 net haar man begraven, als er wordt...

Lees meer
Fugger wil zijn geld terug
Fugger wil zijn geld terug
Recensie

Fugger wil zijn geld terug

De familie Fugger bouwde een netwerk op in heel Europa en financierde vorsten en pausen. Dat maakte ze ook kwetsbaar. Op 24 april 1523 schreef de Augsburgse bankier Jakob Fugger een brief aan Karel V, koning van Spanje, heer der Nederlanden en keizer van het Heilige Roomse Rijk der Duitse Natie. Aan het hof van...

Lees meer
In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt
In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt
Recensie

In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt

In films kan alles. In Spinoza discussieert de filosoof die religieuze waarheden in twijfel trok met kunstenaar Rembrandt van Rijn over het leven, de rede, God en religie. Dat de film historische fictie is, is geen bezwaar. Dat hij nogal schools uitpakt, is dat wel.  ‘Amsterdam 1656. Een machtige en rijke stad die zichzelf ziet...

Lees meer
Loginmenu afsluiten