Home Website: Langs de grens liep een dodendraad

Website: Langs de grens liep een dodendraad

Maarten Muns

Historicus en wetenschapsjournalist

Gepubliceerd op: 8 november 2010

Update 7 april 2020

Veel landen herdenken hun oorlogsdoden niet op een dag die samenvalt met het einde van de Tweede Wereldoorlog, zoals in Nederland, maar op 11 november. Dat was de dag waarop de Duitsers de capitulatie in de Eerste Wereldoorlog tekenden. Nederland was neutraal in deze verwoestende Europese oorlog. Afgezien van enkele schermutselingen in Zuid-Limburg is er op Nederlandse bodem niet gevochten. Daardoor heeft deze oorlog, die in andere Europese landen nog altijd bekendstaat als de Grote Oorlog, een bescheiden plaats in het Nederlandse collectieve geheugen. De belangstelling ervoor is er echter niet minder om.

Een veelzijdige Nederlandstalige website over de Eerste Wereldoorlog is Wereldoorlog1418.nl, overwegend gemaakt door amateurhistorici. Deze site onderscheidt zich vooral door de grote hoeveelheid kwalitatief hoogstaande informatie. De uitgebreide artikelen zijn dikwijls voorzien van mooie historische foto’s en grafiekjes. Aardig zijn vooral de artikelen over minder bekende verschijnselen uit de Grote Oorlog, bijvoorbeeld de afschrikwekkende ‘dodendraad’ die de Duitsers aanbrachten op de grens tussen Nederland en België: een 180 kilometer lange versperring waarop een spanning van 2000 volt stond.

Ook details uit de oorlog die vaak onderbelicht blijven komen aan bod. Zo is er een uitgebreide beschouwing over de rol van dieren in de oorlog. Wereldoorlog1418.nl moet het vooral van de inhoud hebben, niet zozeer van een aantrekkelijke vormgeving. Geluidsfragmenten en bewegende beelden ontbreken vrijwel geheel. Zelfs bij een artikel over de Nederlandse filmindustrie tijdens de oorlog is geen beeldmateriaal.

Voor nog interessantere, en vooral mooiere websites over de Eerste Wereldoorlog moeten we over de grens kijken. Een mooie website is firstworldwar.com, ‘a multimedia history of World War One’. Hier minder wetenschappelijke artikelen, maar heldere uitleg over de oorzaken, het verloop en het einde van de oorlog. Er is onder andere een uitgebreide encyclopedie te vinden met alle namen, plaatsen en gebeurtenissen die een rol speelden. Ideaal om gericht naar informatie te zoeken, maar ook om lukraak op te grasduinen.

Onder de knop `Multimedia’ zit een uitgebreid audio-archief van toespraken en radio-uitzendingen uit de oorlogsjaren. Ook zijn er korte videofragmenten van het front en uit het thuisland van de oorlogvoerende naties te zien. Een interessante toevoeging vormen de stafkaarten en propagandaposters. De makers waarschuwen dat firstworldwar.com geen academische website is en door vrijwilligers wordt gemaakt. Desondanks bevat de site vrijwel alles wat een belangstellende zich maar kan wensen.

De website die hoort bij de Amerikaanse tv-documentaire The Great War and the Shaping of the 20th Century van PBS, de Amerikaanse publieke omroep, is ook de moeite waard. Deze site is door professionals gemaakt voor het grote publiek, en dat is direct te merken. Ook hier geen wetenschappelijke artikelen, maar des te meer animatiefilmpjes, video- en audiofragmenten.

Vooraanstaande historici geven in korte citaten hun commentaar op verschillende facetten van de oorlog. Er zijn originele stemmen beschikbaar van soldaten, die vertellen over de verschrikkingen in de loopgraven. Een aardige service van deze website is dat met interactieve kaarten uitleg wordt gegeven over het verloop van de gehele oorlog én van afzonderlijke veldslagen.

Nieuwste berichten

Het Russische parlement heeft nooit veel te vertellen gehad
Het Russische parlement heeft nooit veel te vertellen gehad
Artikel

Het Russische parlement heeft nooit veel te vertellen gehad

De Russen gaan van 18 tot en met 20 september naar de stembus om de 450 leden van het parlement – de Staatsdoema – te kiezen. Dat deze verkiezingen geen ‘feest van de democratie’ zijn, past in de politieke geschiedenis van Rusland. Een echte parlementaire cultuur kon daar nooit opbloeien 4 oktober 1993. Tanks die...

Lees meer
Verkiezingsfraude kwam regelmatig voor in de Verenigde Staten
Verkiezingsfraude kwam regelmatig voor in de Verenigde Staten
Artikel

Verkiezingsfraude kwam regelmatig voor in de Verenigde Staten

Zogenaamd om stemfraude bij de komende congresverkiezingen in Amerika te voorkomen, pleit Donald Trump voor landelijke regels die voor alle staten moeten gelden. Hij is er wat laat mee, want de echte wanpraktijken bij Amerikaanse verkiezingen dateren vooral van de negentiende eeuw en de eerste helft van de twintigste eeuw. Dit artikel krijg je van...

Lees meer
Keeper Farzaneh Tavasoli van het Iraanse zaalvoetbalteam in 2025.
Keeper Farzaneh Tavasoli van het Iraanse zaalvoetbalteam in 2025.
Artikel

Iraanse sporters dagen de macht uit

In Iran vormen sport, protest en politiek al eeuwenlang een nauw verweven, maar ook conflictueuze drie-eenheid. Nu zijn het vaak vrouwelijke voetballers die van zich laten horen. Ooit waren het worstelaars, vertelt politicoloog Caroline Azad. Gholamreza Takhti is een legende in Iran. In de jaren vijftig van de vorige eeuw werd deze worstelaar – ‘met...

Lees meer
Een kamp van Artsen zonder Grenzen in Tsjaad.
Een kamp van Artsen zonder Grenzen in Tsjaad.
Artikel

Artsen zonder Grenzen: onafhankelijk, maar nooit apolitiek

Een groep artsen die vond dat het Rode Kruis niet genoeg deed tegen mensenrechtenschendingen in Biafra, stichtte in 1971 de medische hulporganisatie Artsen zonder Grenzen. De initiatiefnemers wilden volledig apolitiek opereren, maar dat bleek in de praktijk vrijwel onmogelijk. Médecins Sans Frontières (MSF), de moederorganisatie van Artsen zonder Grenzen, is een medische internationale hulporganisatie. Momenteel biedt MSF hulp in Nepal na een dodelijke overstroming en is de organisatie werkzaam in Oekraïne en Gaza, waar ze...

Lees meer
Loginmenu afsluiten