Home Indonesische Mata Hari klaagt aan

Indonesische Mata Hari klaagt aan

Jan Lepeltak

Journalist

Gepubliceerd op: 23 mei 2012

Update 7 april 2020

Een voormalige danseres van president Soekarno eist ruim 600.000 euro van de Indonesische regering, omdat ze zeven jaar onterecht gevangen heeft gezeten op verdenking van communistische sympathieën.

Nani Nurani groeide op een in aristocratisch familie in West-Java. Haar dansprestaties brachten haar naar het Cipanas-paleis, waar ze voor president Soekarno mocht optreden. Ze werd een van zijn favoriete danseressen. Het succes leidde tot een uitnodiging om op 20 mei 1965, Nationale Ontwakeningsdag, op te treden voor de Partai Komunis Indonesia (PKI). Vier maanden later mislukte een communistische coup.

Op een avond in 1968 belden twee mannen aan bij Nani’s ouderlijke huis in Cianjur. Ze opende haar slaapkamer en zag geweren op zich gericht. Het was de militaire politie die haar kwam arresteren. Op hun hoofdkwartier toonden de militairen haar anonieme brieven die stelden dat Nani aanwezig was geweest bij de bloedige moord op zes generaals bij Lubang Buaya, oftewel de ‘krokodillekuil.’ Ze werd zwaar onder druk gezet om te bekennen.

Het leger was ervan overtuigd dat Nani een communistische spion was. Geruchten hierover waren ontstaan nadat ze de secretaresse was geworden van legergeneraal Soerjosoemarno Als een Jakartaanse Mata Hari zou inlichtingen hebben verzameld voor de PKI. Nani werd opgesloten in een vrouwengevangenis in Jakarta. Pas na een jaar kreeg ze haar familie te zien. Volgens Nani zou ze zijn verkracht als Soerjosoemarno niet had gepleit voor haar vrijlating.

Na zeven jaar in cel te hebben gezeten werd ze haar verdere leven gediscrimineerd door de autoriteiten. In 2003 werd Nani 62 en kwam ze in aanmerking voor een levenslange identiteitskaart. Maar haar status als ‘Eks-tapol’ (ex-politieke gevangene) maakte dit onmogelijk. Met hulp van mensenrechtencommissie Komnas HAM en rechtshulporganisatie LBH Jakarta  klaagde ze het gemeentelijke registratiekantoor aan bij de rechter. Ze won de zaak, waarna de overheid in hoger beroep ging. Vijf jaar later stelde het hooggerechtshof Nani het gelijk.

Maar anno 2012 staan nog steeds de letters ET voor ‘Eks-tapol’ op haar identiteitskaart. Reden waarom ze een nieuwe rechtszaak is begonnen om excuses en schadevergoeding van de overheid te eisen. De 72-jarige Nani Nurani staat nog sterk in haar schoenen. Toen een rechter vroeg naar het geheim van haar vitaliteit, antwoordde ze: ‘Zeven jaar lang rijst eten waar een rat nog geen een hap van lust.’

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Artikel

Hoe konden de pokken uit een Engels lab ontsnappen?

Een lek in een laboratorium veroorzaakte in 1983 een MKZ-uitbraak, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. Vijf jaar eerder ontsnapte er een veel dodelijker virus uit een lab. De WHO stond op het punt om de pokken uitgeroeid te verklaren, toen de ziekte plotseling opdook in de Engelse stad Birmingham. Het kostte de wereld 300...

Lees meer
Sudeten-Duitsers dansen in Brno, 24 mei 2026.
Sudeten-Duitsers dansen in Brno, 24 mei 2026.
Artikel

Rechtse populisten jutten het Tsjechische publiek op tegen Sudeten-Duitsers

Sudeten-Duitsers hielden op 24 en 25 mei hun jaarlijkse festival in Tsjechië. De rechts-populistische premier Andrej Babiš noemde hun aanwezigheid een ‘provocatie’. Maar een jonge generatie Tsjechen is klaar voor verzoening met de Duitstaligen die na de Tweede Wereldoorlog met bruut geweld werden verdreven. Meeting Brno, een Tsjechisch burgerinitiatief in de tweede stad van het...

Lees meer
Een gouvernante geeft les bij een Victoriaanse familie. Schilderij door Rebecca Solomon, 1851.
Een gouvernante geeft les bij een Victoriaanse familie. Schilderij door Rebecca Solomon, 1851.
Interview

Thuisonderwijs was ooit een statussymbool

De regels rond thuisonderwijs worden strenger: ‘levensbeschouwelijke bezwaren’ zijn geen geldige reden meer om kinderen van school te houden. Het verbod op thuisonderwijs stamt uit 1969, maar volgens hoogleraar Johannes Westberg was het op dat moment een marginaal verschijnsel. ‘De negentiende-eeuwse gouvernante was al zo goed als uitgestorven.’ Hoe zag thuisonderwijs eruit in de negentiende...

Lees meer
Aankondiging van een actie van het Oranje Alternatief.
Aankondiging van een actie van het Oranje Alternatief.
Artikel

Graffitikunst met kabouters was effectief protestmiddel in communistisch Polen

Als de democratie onder druk staat, is humor een tegenwicht. Dat begreep de Poolse protestbeweging Oranje Alternatief in de jaren tachtig maar al te goed. Met graffitikunst en ludieke straatacties bracht ze de communistische eenpartijstaat in verlegenheid. Protesteren tegen de communistische dictatuur in Polen was levensgevaarlijk. In 1981 kondigde generaal Wojciech Jaruzelski de staat van...

Lees meer
Loginmenu afsluiten