Home Veel doden in Indonesië door gekozen tactiek

Veel doden in Indonesië door gekozen tactiek

Veel doden in Indonesië door gekozen tactiek

Bas Kromhout

Hoofdredacteur

Gepubliceerd op: 16 november 2021

Update 22 november 2021

De strijdwijze die de Nederlandse krijgsmacht toepaste om de Indonesische Revolutie neer te slaan leidde tot hoge aantallen (burger)slachtoffers. Zo blijkt uit onderzoek van de Leidse promovendus Christiaan Harinck.

Harinck onderzocht voor zijn proefschrift Zoeken, aangrijpen, en vernietigen! welke tactiek het leger in de periode 1945-1950 toepaste tegen de Indonesische Republiek. ‘De Nederlandse legerleiding wilde terugvallen op de lessen uit de nadagen van de Atjeh-oorlog, maar dat was een relatief kleinschalige guerrilla’, zegt de promovendus.

‘In 1945 was de opstand veel omvangrijker en waren de tegenstanders beter bewapend en georganiseerd. In plaats van de tactiek te wijzigen, besloot de legerleiding op te schalen. Door middel van uitvoerige patrouilles moest de vijand worden opgespoord en vernietigd. Maar de Nederlanders hadden te weinig mankracht en compenseerden dat met extra vuurkracht. Dan werden er bijvoorbeeld twee mitrailleurs ingezet om een dorp te doorzoeken. Als er personen leken te vluchten, openden de Nederlandse soldaten het vuur. Ook maakten ze vaak gebruik van artillerie en luchtsteun om dorpen te bestoken waarvan ze dachten dat er guerrillastrijders verborgen zaten. De inzet van zulke zware en onnauwkeurige geweldsmiddelen helpt verklaren waarom er in de oorlog naar schatting 100.000 Indonesiërs zijn omgekomen, tegenover 4751 Nederlanders. Het vermoeden is gegrond dat een aanzienlijk deel non-combattanten waren.’

'Voor Nederland was de oorlog sowieso gedoemd te mislukken, zegt Harinck, ook als het leger een andere tactiek had gevolgd. ‘Er was geen militaire oplossing, maar de legerleiding zag dit niet in.’

Nieuwste berichten

Eustatius van Boulogne op het tapijt van Bayeux
Eustatius van Boulogne op het tapijt van Bayeux
Artikel

Gaf een koningsmoordenaar opdracht voor het Tapijt van Bayeux?

Op het Tapijt van Bayeux speelt graaf Eustatius van Boulogne een heldenrol. Maar volgens de kronieken was hij een lafaard – of erger. Liet hij het borduurwerk maken om zijn naam te zuiveren? In het British Museum wordt momenteel het Tapijt van Bayeux tentoongesteld. Het is een van de belangrijkste bronnen over de Slag bij...

Lees meer
Allegorie op de Pacificatie van Gent. De Nederlandse Leeuw bewaakt het toegangshek naar de Hollandse Tuin met de zeventien provincies. Spaanse soldaten hebben de tuin omsingeld. Naar ontwerp van Adriaen Pietersz van de Venne, circa 1624.
Allegorie op de Pacificatie van Gent. De Nederlandse Leeuw bewaakt het toegangshek naar de Hollandse Tuin met de zeventien provincies. Spaanse soldaten hebben de tuin omsingeld. Naar ontwerp van Adriaen Pietersz van de Venne, circa 1624.
Artikel

De Pacificatie van Gent was een verdeelde vrede

De Pacificatie van Gent wordt wel gezien als een eerste onafhankelijkheidsverklaring van de Nederlanden. Katholieken en protestanten, steden en adel verenigden zich om de muitende soldaten van het Habsburgse leger het land uit te krijgen. Maar waren de ondertekenaars wel zo eensgezind? Op 8 november 1576 schalden de trompetten over de Botermarkt in Gent. Een...

Lees meer
Japanse soldaten marcheren langs een Britse militaire post bij Shanghai, 1937.
Japanse soldaten marcheren langs een Britse militaire post bij Shanghai, 1937.
Recensie

De Tweede Wereldoorlog transformeerde Azië

Voor Aziaten was de Tweede Wereldoorlog misschien wel ingrijpender dan voor Europeanen, bewijst sinoloog Hans van de Ven. Al langer klinkt er kritiek op onze nogal eurocentrische blik op de Tweede Wereldoorlog. De oorlog in China die in 1937 al begon, de hongersnoden in Bengalen en op Java en militaire operaties zoals het Japanse offensief...

Lees meer
VWO-leerlingen tijdens hun eindexamen, 8 mei 2026.
VWO-leerlingen tijdens hun eindexamen, 8 mei 2026.
Opinie

Geschiedenisonderwijs dreigt staatsopvoeding te worden 

Geschiedenislessen in de bovenbouw van het middelbaar onderwijs zullen vanaf 2030 zijn gericht op het opvoeden van leerlingen tot goede burgers met bepaalde gewenste opvattingen. Dat wil tenminste de commissie die de concept-examenprogramma’s heeft opgesteld in opdracht van het ministerie van OCW. Het vak geschiedenis dreigt hiermee te verworden tot staatspedagogiek.  De concept-examenprogramma’s voor het...

Lees meer
Loginmenu afsluiten