Home Beeldgeheim

Beeldgeheim

Nico de Fijter

Gepubliceerd op: 14 december 2001

Update 7 april 2020

Een onbekende historische foto. Is het verhaal erachter te vertellen? De Rotterdamse korpschef B.A. Lutken en zijn Utrechtse collega P. Vogelzang doen een poging.

`Dit roept nogal wat tegenstrijdigheden op,' zegt Vogelzang. `Het lijkt een foto uit het midden van de negentiende eeuw. Kijk maar naar het uniform met de kuitbroek en de schoenen, compleet met sporen. Maar daar correspondeert het asfalt, links op de foto, niet mee. Dat ziet er trouwens wel wat vreemd uit. Misschien door een afdrukfout of een fout van de fotograaf?
Korpschef Lutken is het niet eens met de datering van zijn collega. Hij plaatst de foto zelfs tachtig jaar later. `Begin van de vorige eeuw. Misschien tussen 1920 en 1930?' Maar waar is de foto genomen? In Nederland, weet Lutken. Hij wijst op de kleding. `De man draagt een uniform van de Koninklijke Marechaussee. Hij ligt in een aanplant van jonge dennen. Dat moet dus een zandgrondgebied zijn. De Veluwe? Twente? Of Drente?'
Vogelzang twijfelt: `Dat hoofddeksel! Volgens mij waren de petten in Nederland wat bescheidener van hoogte. In landen als België en Frankrijk zou deze pet beter passen. Maar het landschap is wel Nederlands. Net als de tres die de man op zijn linkerschouder heeft; die past goed bij een Nederlands uniform. Die witte sliert op zijn andere mouw weer niet. Die kan ik helemaal niet thuisbrengen.'
Maar wat doet die man daar op de grond? Vogelenzang denkt aan een ernstige, geheime actie. `Kijk eens hoe verdekt hij erbij ligt. We zien hier een serieuze wetsdienaar. Het zou kunnen dat-ie aantekeningen maakt van zijn bevindingen. Een militair is het niet, want hij draagt geen bajonet of een ander wapen. Eerder een veldwachter. Wellicht zijn links buiten het beeld stropers aan het werk. Een ernstig misdrijf zal het wel niet zijn. Het lijkt me dat een fotograaf in zo'n geval een foto van het misdrijf maakt, niet van de wetsdienaar.'
`Het ziet er onschuldig uit,' vindt Lutken. Hij denkt zelfs aan een foto voor een bruisende wervingsfolder. `Of een bijzondere prent voor het plakboek bij het 25-jarig ambtsjubileum van een collega-marechaussee.' Zijn collega kijkt nog eens goed: `Als je naar de stand van de handen kijkt, kun je je afvragen of de man wel aan het schrijven is. Volgens mij bekijkt hij of dat wat hij ziet – wat dat ook wezen mag – overeenkomt met wat er in zijn aantekeningenboekje staat. Of hij heeft een vogel of iets dergelijks gevangen. Die is hij dan nu aan het bestuderen. Ja, het is een studerende Nederlandse veldwachter rond 1850.'
`Nou,' denkt Lutken, `misschien is het toch wat ernstiger dan het lijkt. Is hij bezig met een opsporingsonderzoek? Stroperij? Of zelfs een snelheidscontrole? Dat zal dan wel een van de eerste keren zijn geweest.'

Uitleg: Een lid van de Koninklijke Marechaussee ligt aan de rand van het kampeerterrein `Tot Vrijheidsbezinning' in Appelscha. Hij registreert wat er gebeurt tijdens de Pinksterlanddagen. Dit evenement, dat al sinds de jaren dertig van de vorige eeuw jaarlijks wordt gehouden, is een ontmoetingsgelegenheid voor anarchistisch Nederland. De foto is gemaakt op 14 juli 1932.

Nieuwste berichten

De Franse oproerpolitie grijpt in tijdens demonstraties op de Place de la Republique in Parijs, 17 oktober 2026.
De Franse oproerpolitie grijpt in tijdens demonstraties op de Place de la Republique in Parijs, 17 oktober 2026.
Artikel

Franse oproerpolitie pakt demonstranten aan zoals in de negentiende eeuw

Begin twintigste eeuw was Frankrijk het eerste land ter wereld dat een professionele oproerpolitie oprichtte. Ordehandhaving à la française was zelfs zo succesvol dat andere landen de Franse doctrine overnamen. Van die voorbeeldfunctie is weinig meer over. In de Noord-Franse stad Lens is het op maandag 5 oktober 2026 al vroeg in de morgen onrustig....

Lees meer
Dumitru en Florica Bagdasar met hun dochter Alexandra, circa 1939.
Dumitru en Florica Bagdasar met hun dochter Alexandra, circa 1939.
Artikel

De hersteller van de Roemeense volksgezondheid

Florica Bagdasar krijgt als minister de haast onmogelijke opdracht om na de Tweede Wereldoorlog de Roemeense gezondheidszorg uit de modder te trekken. Aan politieke gevoeligheden denkt ze niet, Bagdasar doet alles wat praktisch gezien nodig is. Het wordt haar niet in dank afgenomen. Florica Bagdasar heeft in 1946 net haar man begraven, als er wordt...

Lees meer
Fugger wil zijn geld terug
Fugger wil zijn geld terug
Recensie

Fugger wil zijn geld terug

De familie Fugger bouwde een netwerk op in heel Europa en financierde vorsten en pausen. Dat maakte ze ook kwetsbaar. Op 24 april 1523 schreef de Augsburgse bankier Jakob Fugger een brief aan Karel V, koning van Spanje, heer der Nederlanden en keizer van het Heilige Roomse Rijk der Duitse Natie. Aan het hof van...

Lees meer
In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt
In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt
Recensie

In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt

In films kan alles. In Spinoza discussieert de filosoof die religieuze waarheden in twijfel trok met kunstenaar Rembrandt van Rijn over het leven, de rede, God en religie. Dat de film historische fictie is, is geen bezwaar. Dat hij nogal schools uitpakt, is dat wel.  ‘Amsterdam 1656. Een machtige en rijke stad die zichzelf ziet...

Lees meer
Loginmenu afsluiten