Home Beeldgeheim juni 2002

Beeldgeheim juni 2002

Lisa van der Veen

Gepubliceerd op: 7 juni 2002

Update 7 april 2020

Een onbekende historische foto. Is het verhaal erachter te vertellen? Nieuwslezeressen Henny Stoel van het NOS journaal en Margreet Spijker van RTL4 nieuws doen een poging.

‘De foto is gemaakt in Amsterdam eind jaren zestig,’ ziet Margreet Spijker. ‘Een Dolle Mina-achtig protest’, vermoedt Henny Stoel, ‘maar aan de kleding is te zien zijn het de jaren zeventig.’ Een demonstratie, daar zijn de dames het over eens, ‘van vrouwen tegen werkgevers’. Spijker: ‘De foto is geweldig geslaagd omdat ze precies weergeeft wat het conflict is. Prachtige, krachtige vrouwen staan op straat.’ ‘Letterlijk en figuurlijk’, aldus Stoel. ‘Geen sociaal plan, geen afvloeiingsregeling.’
‘De pop stelt een dominante machtige werkgever voor,’ denkt Spijker. ‘Arie S.’, weet Stoel. ‘Seksexploitant, tevens uitbater van café De Bok aan de Oudezijds Voorburgwal in Amsterdam. S., die de afgelopen jaren schatrijk is geworden als eigenaar van een achttal bordelen, heeft volkomen onverwacht tientallen vrouwen ontslagen. De prostituees zijn ervan overtuigd dat S. in hun plaats met onmiddellijke ingang vrouwen uit lage-lonenlanden voor zich laat werken.
Ook Spijker denkt aan concurrentie, maar dan van mannen. ‘De vrouwen zijn ontslagen door werkgevers die liever geen vrouwen in vaste dienst nemen. De man rechts glimlacht en is duidelijk geamuseerd. Je ziet hem denken “lekkere wijven voor privé, niet voor werk”. Op de protestborden staan de excuses die de werkgevers hebben om de vrouwen te ontslaan.’
Dat laatste denkt ook Stoel: ‘De oneigenlijke argumenten staan te lezen op de meegevoerde borden. “Je hoeft morgen niet meer te komen”, zei Arie S. vrijdag aan het eind van de werkdag. “Je bent te lui”, of “je bent te dik”.’
‘Het treurige is,’ constateert Spijker, ‘dat vrouwen zichzelf vaak inderdaad lelijk, te klein, te groot, dik of te dun vinden. Daardoor hebben ze ook nog begrip voor afwijzingen door werkgevers. Maar de vrouwen op de foto behoren niet tot die categorie. Ze blaken van zelfvertrouwen. Door hier te staan bewijzen ze dat de excuses van werkgevers voor het buitensluiten van vrouwelijke werknemers onzinnig zijn.’
‘Ik zal er wel heel erg naast zitten en de vrouwen mogelijk vreselijk beledigen met mijn interpretatie. Maar het zóu toch kunnen?’, probeert Stoel. ‘De prostituees voeren voor het eerst gezamenlijk actie. De ontslagen meisjes van plezier blokkeren uit wraak de ingang van het mannenbolwerk café De Bok gedurende de hele zaterdagmiddag en -avond. De op Arie S. gelijkende pop wordt ten slotte in brand gestoken.’
Spijker houdt vol. ‘De pop is gemaakt van de vacatures in kranten die inmiddels door mannen zijn gevuld. De vrouwen komen met deze protestactie op voor hun minder mooie “zusters”. En uiteraard ook voor zichzelf. Want over enige tijd zijn ze ouder, minder mooi, misschien met minder zelfvertrouwen. En zien ze die machtige werkgever al tegenover zich staan die zegt dat haar uitstraling niet meer past bij die van het bedrijf. Een achterhaalde gedachte?,’ vraagt Spijker zich af. ‘Helaas niet!’
“Maar in geen enkele bedrijfstak zijn de werknemers zo rechteloos als die van de prostitutie’, weet Stoel. ‘De hier getoonde solidariteit, tamelijk uniek in de seksbranche, leidt mogelijk tot de oprichting van een belangenorganisatie van prostituees. De noodzaak daarvan is, zo zegt een woordvoerster die nu nog anoniem wil blijven, weer eens aangetoond.’

‘Ik voel me wel verbonden met de vrouwen op die foto’, besluit Spijker. ‘Als nieuwslezer heb ik een vak waarbij het uiterlijk opvalt. Ik wil beoordeeld worden op mijn kennis, kunde en ervaring. Niet op mijn uiterlijk.’

Uitleg: Op 13 januari 1967 hielden Nederlandse showdanseressen in Amsterdam een demonstratie tegen het veelvuldige optreden van buitenlandse danseressen in Nederland. Op deze foto staan de danseressen op het Spui. Vanaf het Spui gingen zij op wagens met borden naar de Nieuwe De La Mar om een voorstelling te geven. De danseres vooraan met het bord ‘Ik ben Helen’ is Helen Leclerq, de leidster van de demonstratie.

Nieuwste berichten

De Franse oproerpolitie grijpt in tijdens demonstraties op de Place de la Republique in Parijs, 17 oktober 2026.
De Franse oproerpolitie grijpt in tijdens demonstraties op de Place de la Republique in Parijs, 17 oktober 2026.
Artikel

Franse oproerpolitie pakt demonstranten aan zoals in de negentiende eeuw

Begin twintigste eeuw was Frankrijk het eerste land ter wereld dat een professionele oproerpolitie oprichtte. Ordehandhaving à la française was zelfs zo succesvol dat andere landen de Franse doctrine overnamen. Van die voorbeeldfunctie is weinig meer over. In de Noord-Franse stad Lens is het op maandag 5 oktober 2026 al vroeg in de morgen onrustig....

Lees meer
Dumitru en Florica Bagdasar met hun dochter Alexandra, circa 1939.
Dumitru en Florica Bagdasar met hun dochter Alexandra, circa 1939.
Artikel

De hersteller van de Roemeense volksgezondheid

Florica Bagdasar krijgt als minister de haast onmogelijke opdracht om na de Tweede Wereldoorlog de Roemeense gezondheidszorg uit de modder te trekken. Aan politieke gevoeligheden denkt ze niet, Bagdasar doet alles wat praktisch gezien nodig is. Het wordt haar niet in dank afgenomen. Florica Bagdasar heeft in 1946 net haar man begraven, als er wordt...

Lees meer
Fugger wil zijn geld terug
Fugger wil zijn geld terug
Recensie

Fugger wil zijn geld terug

De familie Fugger bouwde een netwerk op in heel Europa en financierde vorsten en pausen. Dat maakte ze ook kwetsbaar. Op 24 april 1523 schreef de Augsburgse bankier Jakob Fugger een brief aan Karel V, koning van Spanje, heer der Nederlanden en keizer van het Heilige Roomse Rijk der Duitse Natie. Aan het hof van...

Lees meer
In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt
In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt
Recensie

In deze film debatteert Spinoza met Rembrandt

In films kan alles. In Spinoza discussieert de filosoof die religieuze waarheden in twijfel trok met kunstenaar Rembrandt van Rijn over het leven, de rede, God en religie. Dat de film historische fictie is, is geen bezwaar. Dat hij nogal schools uitpakt, is dat wel.  ‘Amsterdam 1656. Een machtige en rijke stad die zichzelf ziet...

Lees meer
Loginmenu afsluiten