Home Triomferende liberaal

Triomferende liberaal

Triomferende liberaal

Gepubliceerd op: 19 maart 2019

Update 7 april 2020

Advocaat en politicus Dirk Donker Curtius had grote invloed op negentiende-eeuwse liberalen en op de grondwet van 1848.

'De drukpers is de koningin der aarde.’ Dat zei jurist Donker Curtius voor de Hoge Raad, toen hij daar de Arnhemsche Courant verdedigde. Die had in februari 1839 geschreven over een melding dat op het postkantoor in Leiden soms brieven werden geopend.

Volgens de directeur van het postkantoor was dat laster en dus kwam er een rechtszaak, die tot het hoogste niveau werd uitgevochten en volop in de belangstelling stond. Donker Curtius pleitte dat van laster geen sprake was, omdat de krant alleen had geschreven over een melding, en niet had beweerd dat die waar was. En belangrijker bovendien: het was de taak van een krant om het publiek wakker te schudden en eventuele misstanden aan te kaarten. De pers moest kwaad opsporen, daarom was de vrijheid van drukpers cruciaal.

Donker en de Courant kregen gelijk en daarmee was de rechtszaak een typerende triomf van de jurist die een carrière lang streefde naar liberalisering. Zijn grote politieke succes beleefde hij in 1848, toen hij als minister een cruciale rol speelde in de acceptatie van de nieuwe grondwet. Aan die grondwet is vooral de naam van Rudolph Thorbecke verbonden, maar Donker Curtius was van minstens even groot belang voor de politieke omwenteling, stelt zijn biograaf Mathijs van de Waardt in zijn proefschrift De man van 1848. Dirk Donker Curtius.

Nieuwste berichten

Soldaten bestormen het strand van Normandië in Pressure.
Soldaten bestormen het strand van Normandië in Pressure.
Artikel

Metereologen ruziën over D-Day in film ‘Pressure’

Weersvoorspelling een saai onderwerp? Niet als het verloop van een oorlog ervan afhangt. Het op feiten gebaseerde Pressure toont de hoogoplopende ruzie tussen geallieerde meteorologen over de verwachting voor D-Day. Bedolven onder tegenstrijdige adviezen moet opperbevelhebber Dwight Eisenhower beslissen over de invasiedatum. Als D-Day een maand eerder was gepland, waren meteorologen het volstrekt met elkaar...

Lees meer
Vijftiende-eeuwse bruiloft in Florence, door Giovanni di ser Giovanni Guidi.
Vijftiende-eeuwse bruiloft in Florence, door Giovanni di ser Giovanni Guidi.
Interview

In Florence waren niet de huizen, maar de huwelijken onbetaalbaar

Wie een woning wil, moet vaak overbieden: twee derde van de huizen in Nederland wordt boven de vraagprijs verkocht. In de Renaissance hadden Florentijnen ook last van overbiedingsgekte: doordat rijke families de prijs opdreven, ontstond er ‘bruidsschatsinflatie’, vertelt historicus Marlisa den Hartog. ‘Bruidsschatten werden een financiële markt op zich.’ Hoe zag de vijftiende-eeuwse Italiaanse huwelijksmarkt...

Lees meer
Archeologen leggen de fundering van een Romeins badhuis bloot in Nijmegen, 2026.
Archeologen leggen de fundering van een Romeins badhuis bloot in Nijmegen, 2026.
Interview

Nieuwbouwwijken op Romeinse ruïnes: hoe kunnen we erfgoed bewaren?

Bij archeologische opgravingen in Nijmegen is het grootste Romeinse badhuiscomplex in Nederland ontdekt. Maar op de plek van de opgraving wordt binnenkort een nieuwe woonwijk gebouwd. Hoogleraar Monique van den Dries legt uit hoe archeologen en projectontwikkelaars elkaar kunnen helpen om Nederlands erfgoed zichtbaar te bewaren. Over een paar jaar staat het Nijmeegse Waalfront vol...

Lees meer
Zhivkov in 1980.
Zhivkov in 1980.
Artikel

Is Bulgarije pro-Russisch? Deze premier wilde van zijn land de zestiende Sovjet-staat maken

De kersverse Bulgaarse premier Roemen Radev zou pro-Russisch zijn; net als zijn voorganger Todor Zhivkov wijst hij graag op het Russische bevrijdingsverhaal van 1878. Die vroegere premier was zo loyaal aan het Kremlin, dat hij de Bulgaarse soevereiniteit inzette in onderhandelingen met Moskou. Zhivkovs pro-Russische koers botste met de ideeën van zijn dochter, die juist...

Lees meer
Loginmenu afsluiten