In Darkness
Agnieszka Holland
Vanaf 2 mei in de bioscoop
Het is een bizar overlevingsverhaal. In het voorjaar van 1943 vlucht een groep Joden in de Poolse stad Lvov bij een Duitse razzia het stadsriool in. Als rioolarbeider en kleine crimineel Leopold Socha hen ontdekt, ziet hij een mooie kans om zich te verrijken. In ruil voor voedsel krijgt de man, voor wie antisemitisme even gewoon is als ademen, spullen en geld.
Maandenlang houdt hij de onderduikers in leven; de spanningen in het smerige riool lopen hoog op. Als het geld op is, doet hun dubieuze redder niet wat iedereen verwacht – hen verraden –, maar blijft hij langskomen met eten en drinken.
Na veertien (!) maanden kruipen bij de bevrijding van Lvov tien overlevenden uit het riool. De Poolse filmmaakster Agnieszka Holland, die eerder films maakte over de relatie tussen Poolse Joden en niet-Joden in de oorlog, nuanceert met de claustrofobische speelfilm In Darkness het debat over de Jodenvervolging in Polen.
De Holocaust. Een monument in film
Willy Lindwer
Source1Media, € 37,99
Meer dan tachtig films maakte de Amsterdammer Willy Lindwer – zoon van in de jaren dertig naar Nederland gevluchte Oekraïense en Poolse Joden – in de afgelopen veertig jaar. De laatste decennia waren dat vrijwel uitsluitend films over het Joodse leven in Nederland. De dvd-box De Holocaust. Een monument in film bevat op zeven dvd’s Lindwers zeventien films over de Jodenvervolging.
Daaronder De laatste zeven maanden van Anne Frank, waarin vrouwen aan het woord komen die Anne Frank aan het einde van haar leven hebben meegemaakt. Lindwer heeft ook films gemaakt over onderwerpen die lang taboe waren, zoals het optreden van de Joodse Raad (Het fatale dilemma, de Joodsche Raad voor Amsterdam, 1941-1943) en de nare ervaringen van onderduikkinderen met onderduikouders (Kind in twee werelden, de Joodse oorlogspleegkinderen).
Een ontroerend persoonlijk document is Terug naar mijn Shtetl Delatyn, waarin Lindwer met zijn dochter en hoogbejaarde vader naar diens geboorteplaats in de Oekraïne reist.
