Home Onbaatzuchtig heldenepos

Onbaatzuchtig heldenepos

  • Gepubliceerd op: 01 nov 2005
  • Update 07 apr 2020
  • Auteur:
    Piet Emmer

480 p. Meulenhoff, euro 27,50
De laatste jaren typeren historici de jarenlange strijd voor de afschaffing van de Engelse slavenhandel en slavernij steeds meer als een onbaatzuchtig heldenepos. De oude theorie dat de afschaffing een slim verpakte daad van Engels economisch eigenbelang was omdat de slavenhandel en de slavernij toch niet meer rendabel zouden zijn, is niet langer houdbaar.

           
In 1806, het jaar van de afschaffing van de handel, bloeide de Engelse slavenvaart als nooit tevoren, en tot vlak voor de afschaffing van de slavernij in 1833 bleven de prijzen van de slaven stijgen. Zonder ingrijpen zouden er nog vele miljoenen Afrikanen op Engelse schepen de Atlantische Oceaan over zijn gebracht en zou de slavernij in de Engelse koloniën veel langer hebben voortbestaan. 
           
Adam Hochschild, die eerder een zeer kritische bestseller schreef over de vele schandalen tijdens de vroege kolonisatie van de Kongo, is in Bevrijd de slaven! vol bewondering voor de saints van de Britse afschaffingslobby als William Wilberforce, Thomas Clarkson en John Newton. Zij ijverden er samen met een gigantisch voetvolk van methodisten, quakers en baptisten voor om slavenhandel en slavernij nog tijdens hun leven tot staan te brengen uit vrees anders het eeuwige leven te verspelen. 
           
Veel nieuws zal de kenner in dit boek niet aantreffen, of het moet de poging zijn om de grote aanhang van de afschaffingsbeweging in Engeland, Wales en Schotland te verklaren. Die publieke belangstelling was volgens Hochschild het gevolg van het feit dat Groot-Brittannië een compact land was met een goed postsysteem en veel kranten. Bovendien kenden de Engelsen de slavernij uit eigen ervaring door de zogenoemde pressgangs van de marine, die vele Britse jongens en mannen dwongen als slaven de schepen te bemannen. Ook waren er de verhalen van tienduizenden Britse zeelui die door de Noord-Afrikaanse zeerovers tot slaaf waren gemaakt. Al deze verklaringen zijn echter ook op Nederland van toepassing, terwijl de strijd voor de afschaffing van slavenhandel en de slavernij in ons land toch maar een handjevol aanhangers telde.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel leest u historische achtergronden bij het nieuws van vandaag. U heeft al een abonnement voor €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Jonge Spartanen
Jonge Spartanen
Recensie

De ondergang van Sparta was onvermijdelijk

In Sparta liet een kleine bovenlaag zich bedienen door een grote groep ondergeschikten. Volgens Andrew Bayliss was dat systeem op den duur onhoudbaar.   Sparta spreekt tot de verbeelding. Op Netflix behoort 300, de film over de heldhaftige strijd van de Spartaanse koning Leonidas en zijn manschappen tegen de Perzen in de slag bij Thermopylae, tot de populairste historische drama’s van...

Lees meer
Filmster Audrey Hepburn knuffelt haar hertje Ip
Filmster Audrey Hepburn knuffelt haar hertje Ip
Beeldessay

De geschiedenis van huisdieren: van honden en katten tot krokodillen

Al duizenden jaren leven mensen samen met huisdieren. Soms is het contact vooral functioneel, maar dikwijls ontstaat er een diepe band. Veel dieren zijn vertrouwde huisgenoten die een vaste plek innemen in het dagelijks leven.  De oude Egyptenaren hielden behalve honden en katten, ook bavianen, gazellen en soms zelfs jonge leeuwen. Hun honden vervulden praktische taken, zoals jacht en bewaking. Terwijl katten onmisbaar waren...

Lees meer
Father Coughlin spreekt een menigte toe in 1936
Father Coughlin spreekt een menigte toe in 1936
Artikel

Radiopriester Charles Coughlin jutte zijn conservatieve gelovigen op

Populistische predikanten verkondigen de boodschap van Donald Trump in megachurches. In de jaren dertig bereikte de aartsconservatieve father Charles Coughlin via de radio een miljoenenpubliek met zijn radicale politieke boodschappen. Op het hoogtepunt van de Grote Depressie luisterden naar schatting 30 miljoen Amerikanen iedere zondag naar dezelfde stem. Niet die van een president of generaal, maar van...

Lees meer
Hypersonische raketten van het type YJ-19 op het Tiananmenplein in Beijing
Hypersonische raketten van het type YJ-19 op het Tiananmenplein in Beijing
Artikel

Amerika liet briljante wetenschapper gaan, en gaf China zo zijn atoombom

Jarenlang profiteerden de VS van de kennis van de briljante raketwetenschapper Qian Xuesen. Maar uit angst voor het communisme stuurden ze hem in 1955 terug naar China. ‘Dat was het stomste dat ons land ooit heeft gedaan.’ China maakte dankzij Qian een enorme technische sprong voorwaarts.  Chinese staatsmedia pakten groot uit toen bekend werd dat Qian Xuesen op 31 oktober 2009 op 98-jarige leeftijd was overleden. Persbureau Xinhua noemde hem...

Lees meer
Loginmenu afsluiten