Home D.F. Malan. Profeet van de apartheid – Lindie Koorts

D.F. Malan. Profeet van de apartheid – Lindie Koorts

  • Gepubliceerd op: 19 feb 2020
  • Update 04 apr 2023
  • Auteur:
    Bas Kromhout
D.F. Malan. Profeet van de apartheid – Lindie Koorts

Veel Nederlanders hebben een beeld bij de apartheid, maar wie kent haar oorsprong? Uitgeverij Noordhoek voorziet in een behoefte door het werk van de Zuid-Afrikaanse biograaf Lindie Koorts over de eerste apartheidspremier Daniël François Malan (1874-1959) in het Nederlands uit te geven. Zij laat je kennismaken met de mentale wereld van de Afrikaners in de eerste helft van de twintigste eeuw. Daarin streden calvinisme, afkeer van Brits imperialisme en een gevoel van superioriteit tegenover anders gekleurde mensen om voorrang.

Danie Malan, een stuntelige boerenzoon met jampotglazen uit West-Kaapland, studeerde theologie in Utrecht en besteeg vervolgens de preekstoel. Maar zijn nationalisme was minstens zo sterk als zijn geloof, en na een paar jaar werd hij actief voor de Nationale Partij. Veel Afrikaners voelden zich in het dominion Zuid-Afrika economisch en cultureel achtergesteld bij de Engelssprekende blanken. Malan was een van hun vurigste pleitbezorgers en – vanaf 1934 – hun politiek leider.

Zwarte, bruine en Indische Zuid-Afrikanen hadden sinds de koloniale tijd nauwelijks politieke rechten of bezit, en leefden gescheiden van de blanke minderheid. Door de industrialisatie ontstond echter een zwarte stedelijke bevolking die concurreerde met de witte onderklasse. Malan wilde daarom de segregatie, die hij sinds 1943 ‘apartheid’ noemde, aanscherpen. Zijn partij ontwierp een plan en hiermee won hij in 1948 de verkiezingen.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van vandaag. Je hebt al een abonnement voor €4,99 per maand.

De apartheid stuitte in het Westen toen nog niet op veel protest. Weliswaar begon wereldwijd het denken over ras te kantelen en wonnen steeds meer kolonies hun vrijheid. Maar toen Malan in 1959 overleed, was zijn mentale wereld nog grotendeels intact. De ‘profeet van de apartheid’ was een man van het verleden, die een zware wissel trok op de toekomst van zijn land.

Bas Kromhout is redacteur van Historisch Nieuwsblad.

D.F. Malan. Profeet van de apartheid Lindie Koorts 512 p. Uitgeverij Noordhoek, € 29,90

Bestel in onze webshop

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 3 - 2020

Nieuwste berichten

Hadjememaar wordt aangekleed als een echte heer, 1921.
Hadjememaar wordt aangekleed als een echte heer, 1921.
Artikel

In 1921 stond er een malle zwerver op de kieslijst

In 1921 veroverde de drankzuchtige ‘straatartiest’ Had-je-me-maar een zetel in de Amsterdamse gemeenteraad. Hij was naar voren geschoven door een groep anarchisten en plaatste de overheid voor een lastig vraagstuk: hoe moet je in een democratie omgaan met schertskandidaten? ‘Een politiek schandaal,’ kopte De Telegraaf in de vroege ochtend van 28 april 1921. De opwinding...

Lees meer
De voorzitter van de Atlantische Commissie, mevrouw Hannie van Leeuwen, opent de 'reizende' NAVO-tentoonstelling in de hal van het station Den Haag Centraal. Links het VVD-Tweede Kamerlid, A. Ploeg, NL790703-26, 1979 VII 4, QAH9,Kunst en cultuur/Tentoonstellingen, QAK26,Overheid en politiek/Landelijke overheid en politiek/Krijgsmacht, Leeuwen, Hannie van, Ploeg, Ad
De voorzitter van de Atlantische Commissie, mevrouw Hannie van Leeuwen, opent de 'reizende' NAVO-tentoonstelling in de hal van het station Den Haag Centraal. Links het VVD-Tweede Kamerlid, A. Ploeg, NL790703-26, 1979 VII 4, QAH9,Kunst en cultuur/Tentoonstellingen, QAK26,Overheid en politiek/Landelijke overheid en politiek/Krijgsmacht, Leeuwen, Hannie van, Ploeg, Ad
Artikel

NAVO-tentoonstelling gestolen en beklad: actievoerders noemden het oorlogshitserij

Antimilitaristische actievoerders hadden het eind jaren zeventig gemunt op een reizende NAVO-tentoonstelling. Ze hekelden de oorlogspropaganda en organiseerden daarom eigen anti-NAVO-exposities. ‘Wat heeft u liever, een atoombom of een neutronenbom?’ In het ochtendgloren lag de Maastrichtse stationshal er treurig bij. Die septembernacht in 1979 hadden onbekenden vrijwel de gehele ‘Nederland 30 Jaar in de NAVO’-tentoonstelling...

Lees meer
Vetorecht was voor de Republiek ook al een groot probleem
Vetorecht was voor de Republiek ook al een groot probleem
Artikel

Vetorecht was voor de Republiek ook al een groot probleem

Door bestuurlijke chaos dreigde de Nederlandse Republiek ten onder te gaan. Eén dwarsliggende stad of provincie kon de besluitvorming op nationaal niveau verlammen. Dat ging zo niet langer, vond de regent Simon van Slingelandt. Hij maakte een hervormingsplan, dat in Den Haag menigeen in de gordijnen joeg. Lang had Nederland er niet zo beroerd voor...

Lees meer
Filmposter The Testament of Ann Lee
Filmposter The Testament of Ann Lee
Recensie

The Testament of Ann Lee: utopiste met een afkeer van seks

Een vrouw als sekteleider komt niet vaak voor. Maar het lukte de Britse Ann Lee om een groep volgelingen te laten geloven dat in haar de wederkomst van Jezus schuilging. The Testament of Ann Lee toont haar als een utopische idealist.  Een religieuze beweging die seks verbiedt? Niet handig, al is het maar omdat nieuwe zieltjes nodig zijn, maar voor Ann Lee (1736-1784) is seks de wortel van het kwaad. In haar geboorteplaats Manchester...

Lees meer
Loginmenu afsluiten