Home Column: Een aangenaam gezelschap

Column: Een aangenaam gezelschap

Paul Arnoldussen

Schrijver en journalist

Gepubliceerd op: 27 juni 2003

Update 7 april 2020

In zijn dissertatie Imaazje beziet historicus Niek Pas Provo vooral als een kunstproject. Maatschappelijk gezien stelde de beweging kennelijk niet zo gek veel voor, en dat uitgangspunt heeft hem, te midden van een heleboel lof, ook enige kritiek opgeleverd. Op een bijeenkomst over zijn boek (half juni) herinnerde oud-provo Janhuib Blans vooral aan het door Provo uitgelokte demasqué van de autoriteiten. Maar Blans zei ook iets aardigs over de zelfgekozen opheffing van de groep in 1967. ‘De liefhebbers van de Beatles wilden doorgaan, de aanhangers van de Rolling Stones wilden stoppen.’ Hardere politieke scheidslijnen bestonden er op dat punt blijkbaar niet, en dat doet vermoeden dat Niek Pas best eens gelijk kan hebben.



      Als Provo vooral een politieke beweging was geweest, zouden provo’s na de opheffing politiek actief moeten zijn gebleven, dunkt me. Van Roel van Duijn weten we dat. Rob Stolk – overleden – werd drukker en bleef politiek betrokken tot hij zijn huis uit werd geblazen door een extreem-linkse buurman die met explosieven zat te spelen. Maar die anderen, de minder bekenden? Ik heb de lijst van informanten van Niek Pas er maar eens bij genomen. Wat is er van ze geworden?

      Auke Boersma, die hartstochtelijk meedeed aan de strijd om de Nieuwmarkt, is nu docent. Enkelen raakten in het verslaafdenmilieu; Janhuib Blans als hoofd Preventie van de Jellinek-kliniek maar anderen als heavy users. Martijn Lindt, samen met Stolk en Van Duijn oprichter van de beweging, schreef een proefschrift over de betekenis van religieuze ervaringen bij de zelfacceptatie van kinderen van NSB-ouders en is nu docent psychologie aan de Universiteit van Amsterdam. Bart van Heerikhuizen, destijds de jonge huistheoreticus, is socioloog en werkt ook aan de UvA.

      Van Hans Metz staat me bij dat hij een tijdje trotskist was – buitenissig voor een ex-provo – en nu leuke boeken schrijft over fietstochten. Duco van Weerlee schrijft mooie dingen over Bali. Bernhard de Vries ging in Italiaanse films spelen en doceert nu iets in Italië. Robert Hartzema, kortstondig betrokken maar een pionier, schreef de boeken Innerlijke vrijheid en Innerlijke kracht. Op zijn website meldt hij dat de grootste belemmeringen om ons innerlijk vrij te voelen niet van buitenaf komen, maar van binnenuit. Nico van Apeldoorn werd dichter, en iedereen kent het lied dat hij voor Harry Slinger schreef: ‘Je loog tegen mij alsof ik een kind was.’

      Ook de Maastrichtse provo Hans Mol belandde in de literatuur. In een interview met Het Limburgs Dagblad kwam Mol met een aardig verhaal: Hugo Brandt Corstius had in een bespreking van een boek van de Fransman Georges Perec, het boek waarin de letter e niet voorkomt, gesteld dat zoiets in het Nederlands niet kon. ‘Ik heb hem toen een brief daarover gestuurd waarin ik die letter niet gebruik,’ vertelt Mol. ‘Maar ik kreeg geen antwoord. Vervolgens heb ik hem nog zes brieven zonder e geschreven. Ze bleven onbeantwoord.’            Aardige ideeën, weinig antwoord: Provo in een notendop. Al met al vormen die ex-provo’s een aangenaam gezelschap. Maar dat die ‘lieve revolutie’ van Provo er niet gekomen is, dank je de koekoek.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al vanaf €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Guilaume Groen van Prinsterer
Guilaume Groen van Prinsterer
Artikel

Grondlegger van de christelijke politiek waarschuwde voor agressief nationalisme

De negentiende-eeuwse politicus en polemist Guillaume Groen van Prinsterer was de grondlegger van de protestants-christelijke politiek in Nederland. Hij wordt vaak gezien als conservatief, maar hij keerde zich tegen nationalistische machtspolitiek. Dat blijkt uit zijn confrontatie met het Pruisen van kanselier Bismarck. Groen had een afkeer van de moderne, liberale staat, die stoelde op de...

Lees meer
Drie gestrande potvissen bij Ter Heyde. Gravure door Jan Wierinx, 1577.
Drie gestrande potvissen bij Ter Heyde. Gravure door Jan Wierinx, 1577.
Artikel

Gestrande walvissen voorspelden groot onheil

Timmy, de aangespoelde bultrug die Duitsland wekenlang in zijn greep hield, is na een grootse reddingsactie alsnog overleden. Tegenwoordig wekken gestrande walvissen medeleven, maar tijdens de Tachtigjarige Oorlog joegen ze kustbewoners de stuipen op het lijf. De verschijning van een ‘zeemonster’ interpreteerden ze als goddelijke waarschuwing. Wetenschappers en geestelijken, schrijvers en kunstenaars: van heinde en...

Lees meer
Hitler-borstbeeld bij de markt van Militracks in 2022.
Hitler-borstbeeld bij de markt van Militracks in 2022.
Interview

Historici kritisch over evenement met Duitse tanks en Hitler-beelden in Overloon: ‘Dit neigt naar naziverheerlijking’

Wandelen over een markt vol nationaal-socialistische parafernalia of een ritje maken op een Duitse tank. In het weekend van 16 en 17 mei is dat mogelijk in het Brabantse Oorlogsmuseum Overloon, tijdens een groot evenement met Duitse voertuigen en uitrustingsstukken uit de Tweede Wereldoorlog: Militracks. Historici zien risico’s: ‘Zonder de juiste kritische kanttekeningen kan het...

Lees meer
Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Hierogliefen van de Oude Egyptenaren
Interview

De Oude Egyptenaren schreven duizenden sprookjes, biografieën en liefdesbrieven

De Egyptenaren hebben niet alleen piramides en sfinxen achtergelaten, maar ook prachtige teksten. Egyptoloog Hans Schneider was zes jaar bezig om honderden oudegyptische mythen, romans, dagboeken en liefdesgedichten voor het eerst in het Nederlands te vertalen. ‘Je ziet de Egyptische invloed op de Griekse en Romeinse cultuur.’ Wat interesseerde u aan de oudegyptische literatuur? ‘In...

Lees meer
Loginmenu afsluiten