Home Beeldgeheim

Beeldgeheim

  • Gepubliceerd op: 12 jan 2005
  • Update 07 apr 2020
  • Auteur:
    Marchien Kuijken

Een oude foto. Wat is het verhaal erachter? Dichters Rutger Kopland en Driek van Wissen doen een poging.


‘Dit is een foto van een heel jonge prins Willem-Alexander achter de bok van een wagen,’ begint Rutger Kopland zelfverzekerd. ‘Nee,’ valt Driek van Wissen hem in de rede. ‘Bij een eerste vluchtige blik meende ik de kroonprins te herkennen, maar bij nader inzien gaat het toch om de Prins Willem-Alexander lookalike-verkiezingen van pakweg tien jaar geleden.’ Over de drie bijfiguren zijn de dichters het wel eens. Kopland: ‘De koetsier moet ons terugvoeren naar de tijd dat de lagere standen nog petten droegen.’ Van Wissen knikt instemmend: ‘De drie speciaal uitgedoste figuren staan voor drie standen: de adel, de gegoede burgerij en de gewone werklieden.’

Vanwege de pier op de achtergrond concluderen beide dichters dat de foto is genomen op het strand van Scheveningen. ‘Naast de pier ontwaar ik nogal wat vissers en vissersvrouwen in de toegestroomde menigte,’ legt Van Wissen uit. En op het jasje van de koetsier meent Kopland een S te herkennen. ‘De S van Scheveningen?’

Maar waarom wordt de prins of zijn dubbelganger rondgereden? Kopland is ervan overtuigd dat Willem-Alexander hier een traditionele gebeurtenis opluistert. ‘Dit is een evenement waar geschiedenis en traditie belangrijk zijn. Het prinsje speelt een onschuldige, vertederende hoofdrol. Wellicht heeft het iets te maken met de de eerste haring van het seizoen?’

‘Nee,’ ziet Van Wissen. ‘De jongeman wordt als het ware opgebracht op een boerenkar. Het volk vertoont dezelfde vrolijke gretigheid als het vroeger gehad moet hebben als een terdoodveroordeelde naar de galg werd gereden.’

Maar misschien is hier, gezien de vrolijkheid van de prins, toch iets anders aan de hand? ‘Het zou best kunnen dat hij zo meteen op potsierlijke wijze gekroond wordt tot Prins Paling. Dit soort rituelen is in vissersplaatsen gebruikelijk.’ Van Wissen kan zich levendig voorstellen hoe zoiets in zijn werk gaat. ‘Het zal wel een wat glibberige bedoening worden, met het omhangen van een krans van aaneengeknoopte palingen.’

Kopland houdt vast aan zijn eigen interpretatie. ‘Dit is een jonge Willem-Alexander bij de aankomst van de eerste haring van het seizoen in Scheveningen. Het weer is goed, het publiek is luchtig gekleed, de stemming is vrolijk, dus waarom zou ik geen gelijk kunnen hebben?’

Uitleg: 27 november 1988 – ‘Prins Willem van Oranje’ houdt de echte prins van Oranje, Willem-Alexander, bij de arm tijdens de viering van de landing van de latere koning Willem I op het strand van Scheveningen in 1813. De landing luidde de geboorte in van het Koninkrijk der Nederlanden en wordt elke 25 jaar gevierd.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Lees de eerste maand met korting voor €1,99

Nieuwste berichten

Stadsbrand van 1452 in Amsterdam.
Stadsbrand van 1452 in Amsterdam.
Artikel

Janna Coomans: ‘De Nederlandse strijd tegen het vuur is een vergeten geschiedenis’

Na haar prijswinnende boek Dievenland doet mediëvist Janna Coomans nu onderzoek naar middeleeuwse brandbestrijding. Op vrijdag 12 juni geeft ze een lezing over het onderwerp tijdens een collegedag van Historisch Nieuwsblad. Ze geeft alvast een voorproefje: ‘Dagelijks gevaar zat in allerlei zaken, van dienstmeisjes die brandend as naar buiten tilden tot de boer die ‘s...

Lees meer
Engelsen geven zich over aan de Japanners. Singapore, 15 februari 1942.
Engelsen geven zich over aan de Japanners. Singapore, 15 februari 1942.
Artikel

De Britten bleken geen partij voor de Japanners

In februari 1942 veroverden de Japanners de stad Singapore, tot dan toe een Britse kolonie. Volgens premier Winston Churchill was deze nederlaag ‘de grootste ramp in de Britse militaire geschiedenis’. Het zou het einde betekenen van een wereldrijk. Ze staan er nog: de grote naar zee gerichte kanonnen van Fort Siloso op Sentosa, een eilandje...

Lees meer
Grigori Raspoetin.
Grigori Raspoetin.
Recensie

Gebedsgenezer Raspoetin combineerde devotie met lust

Met zijn grote gestalte, woeste baard, indringende ogen en orakeltaal maakte gebedsgenezer Grigori Raspoetin diepe indruk op tsarina Alexandra. Via haar kreeg hij steeds meer invloed aan het Russische hof. Antony Beevor laat zien hoe een giftige dynamiek op gang kwam, die leidde tot de moord op Raspoetin en de ondergang van de Romanov-dynastie. Wie...

Lees meer
Voetballer Abe Lenstra, jaren veertig.
Voetballer Abe Lenstra, jaren veertig.
Recensie

Voetballers doken onder in Friesland

Tussen Amsterdam en Friesland pendelde in de Tweede Wereldoorlog de Lemmerboot. Het schip bracht Joden en jonge voetballers naar Heerenveen, waar ze werden opgevangen. Jaap Visser beschrijft de raakvlakken tussen verzet en voetbal. Tienduizenden liefhebbers zijn op zondag 21 mei 1944 naar het stadion in Sneek gekomen. De wedstrijd belooft een waar spektakel te worden:...

Lees meer
Loginmenu afsluiten