‘Excuses zijn nooit tijdelijk’
56 procent wil sancties als Japan excuus troostmeisjes intrekt
‘Schaamteloos’, ‘een grof schandaal’, ‘onaanvaardbaar’. Veel forumdeelnemers komen woorden tekort om hun afkeer te uiten van het voornemen dat de Japanse premier Shinzo Abe rond de jaarwisseling kenbaar maakte. Abe zei toen dat hij een streep wilde zetten door de excuses die Japan in 1993 aanbood aan de zogenoemde ‘troostmeisjes’ – buitenlandse (onder wie Nederlandse) vrouwen die tijdens de Tweede Wereldoorlog werden gedwongen seks te hebben met Japanse militairen. Voor 56 procent zou een dergelijke daad van de Japanse regering een reden zijn voor internationale sancties.
Inmiddels heeft de premier zijn woorden afgezwakt, maar het kwaad is al geschied. ‘Zo’n voornemen is te zot voor woorden,’ schrijft J.T. de Heus. ‘Excuses zijn, zeker van beschaafd land tot beschaafd land, nooit voorwaardelijk of tijdelijk.’ Evelien Allijn wijst erop dat een excuus alleen iets waard is als het oprecht wordt gemeend, ‘en dat mag dus in twijfel getrokken worden op dit moment’.
G. Vroegindeweij is vooral boos vanwege het vermeende motief achter Abes opmerking. Hij vindt het ‘onbeschoft om een eerder afgelegde verklaring terzijde te schuiven voor populistisch gewin’. De reactie van M.R. van der Werf sluit daarbij aan: ‘Excuses intrekken om extreme nationalisten te pleasen, hoe diep kun je zinken?’
Welke concrete sancties tegen Japan zouden moeten worden genomen, mocht het land toch nog de excuses aan de ‘troostmeisjes’ intrekken, daarover verschillen de meningen. J.T. de Heus denkt aan het terugroepen van de Nederlandse ambassadeur in Tokyo voor overleg. ‘Veel meer kun je niet doen,’ meent hij. Mark Beumer daarentegen pleit voor ‘een boycot op bepaalde Japanse producten en een aanklacht bij het Internationale Hof voor de Rechten van de Mens’. Peter Lendfers hoopt dat Tokyo wordt gedwongen om niet alleen het excuus overeind te houden, maar om bovendien smartengeld te betalen aan de slachtoffers.
Eenderde van de respondenten ziet echter geen heil in sancties. Fred Westen gelooft meer in stille diplomatie, want ‘dreigen met sancties werkt averechts bij Aziaten’. Rick Moermans vindt harde sancties niet alleen ‘niet nodig’, maar ook ‘onverstandig, gezien de economisch moeilijke tijden’.
EENS 56 %
ONEENS 33 %
GEEN MENING 11 %
OPMERKELIJK
‘Het feit dat deze discussie speelt geeft eens te meer aan dat de excuustrend nul en generlei waarde heeft.’
– J.G.T.M. Relou
