Home De extra ogen van Van Leeuwenhoek

De extra ogen van Van Leeuwenhoek

  • Gepubliceerd op: 23 aug 2019
  • Update 13 okt 2022
  • Auteur:
    Geertje Dekkers
De extra ogen van Van Leeuwenhoek

Microscopist Antoni van Leeuwenhoek steunde jarenlang op kunstenaar Willem vander Wilt.

Van 1714 tot zijn dood in 1723 werkte Van Leeuwenhoek (geboren in 1632) voor zijn baanbrekende onderzoek nauw samen met tekenaar en schilder Vander Wilt (1691-1727). Die tekende, schilderde en etste alles wat Van Leeuwenhoek in die jaren door zijn microscoop zag en belangrijk genoeg vond om vast te leggen.

Van Leeuwenhoek hechtte aan heldere, correcte weergaven van observaties, zodat ze bruikbaar zouden zijn voor andere onderzoekers. Een deel van zijn tekeningen maakte hij zelf, maar aangezien hij ‛gansch niet teickenen’ kon, (zijn eigen woorden) huurde hij ook vaklui in.

De tekenaars keken met Van Leeuwenhoek mee en dienden als extra controle: als zij exact hetzelfde zagen, maakte dat zijn observaties aannemelijker. In een tijd dat de microscopie nog in de kinderschoenen stond, was dat van groot belang.

Dat Van Leeuwenhoek en Vander Wilt samenwerkten, was al bekend. Maar door tekeningen en etsen te vergelijken laat Sietske Fransen van het Max Planck Instituut voor Kunstgeschiedenis zien dat Vander Wilt vanaf 1714 dé teken- en kijkhulp van de onderzoeker was.

In Van Leeuwenhoeks laatste jaren, toen zijn ogen slechter werden, vroeg hij de veel jongere Vander Wilt niet alleen mee te kijken, maar ook zijn observaties te beoordelen.
 
Bron
Sietske Fransen, ‛Antoni van Leeuwenhoek, His Images and Draughtsmen’, in: Perspectives on Science.
 

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel leest u historische achtergronden bij het nieuws van vandaag. Nu de eerste maand voor maar 1,99.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 9 - 2019

Nieuwste berichten

Gerard Mercator
Gerard Mercator
Interview

Op Trumps zestiende-eeuwse wereldkaart lijkt Groenland veel groter dan het is

Bij zijn wens Groenland in te lijven baseert Trump zich op de wijdverbreide zestiende-eeuwse kaartprojectie van Gerard Mercator. Maar die stelt Groenland groter voor dan het is. Dat komt door Mercators manier van rekenen, vertellen UvA-historici Bram Vannieuwenhuyze en Margriet Hoogvliet. Dit artikel krijgt u van ons cadeau Wilt u ook toegang tot HN Actueel?...

Lees meer
Na het vertrek van Luther laat Hitler een nieuwe Reichsbank bouwen
Na het vertrek van Luther laat Hitler een nieuwe Reichsbank bouwen
Artikel

Wat Trump wil, lukte Hitler: hij dwong de president van de centrale bank tot aftreden

Donald Trump zet de president van de Amerikaanse federale bank onder druk om de rente te verlagen. Trump kan Jerome Powell niet ontslaan, daarom hij heeft het ministerie van Justitie opdracht gegeven Powell te dagvaarden vanwege vermeende verkwisting van overheidsgeld. Ook Adolf Hitler gebruikte intimidatie om van de president van de centrale bank van Duitsland...

Lees meer
Von der Leyen en Lula spreken de pers toe over het Mercosur-akkoord
Von der Leyen en Lula spreken de pers toe over het Mercosur-akkoord
Opinie

Het Mercosur-akkoord: een nieuw hoofdstuk na vijf eeuwen Europese dominantie in Zuid-Amerika

Het duurde 25 jaar, maar nu ligt hij er. De Europese Unie en Mercosur hebben een vrijhandelsverdrag gesloten dat de economische relaties tussen Europa en Zuid-Amerika ingrijpend moet veranderen. Een historisch moment, schrijft promovendus Lars Janssen, want Europa betreedt de regio voor het eerst op voet van gelijkwaardigheid. Mercosur is het belangrijkste handelsblok van Zuid-Amerika,...

Lees meer
Nederlanders van de Groenlandse Compagnie zijn bezig met de walvisvaart
Nederlanders van de Groenlandse Compagnie zijn bezig met de walvisvaart
Interview

Nederland stuurde jaarlijks vijftig schepen naar Groenland, tot woede van Denemarken

In de achttiende eeuw joegen Nederlandse walvisvaarders en masse in de wateren van Groenland. Volgens neerlandicus Hans Beelen, gespecialiseerd in Arctische reisbeschrijvingen, zorgde deze Nederlandse aanwezigheid vaak voor spanningen met de Deense kolonisatoren. Hoe kwam de aanwezigheid van Nederlandse walvisvaarders op Groenland tot stand? ‘Dat gebeurde in de zeventiende eeuw, maar niet op Groenland zoals...

Lees meer
Loginmenu afsluiten