Home De Synode van Dordrecht

De Synode van Dordrecht

Dat Johan van Oldenbarnevelt het onderspit had gedolven in de machtsstrijd met zijn voormalige pupil, prins Maurits, is algemeen bekend. Velen weten ook nog wel dat een en ander te maken had met de aanscherping van de calvinistische leer, zoals die zich voltrok tijdens de roemruchte Synode van Dordrecht.

De Synode van Dordrecht

Rob Hartmans

Historicus, journalist en vertaler

Gepubliceerd op: 23 augustus 2019

Update 26 maart 2024

Boeken over die synode – waar niet alleen Nederlandse predikanten aan deelnamen, maar ook buitenlandse theologen en diplomaten – concentreren zich vrijwel allemaal op de theologische debatten die hier werden gevoerd. Hoogleraar religiegeschiedenis Fred van Lieburg besteedt in dit boek weliswaar aandacht aan deze disputen, maar kijkt vooral naar wat deze topconferentie voor Dordrecht betekende.

‘De Leerregels van de synode [hebben] de heer advocaat het hoofd afgeschoten.’

Hoe stelden de politiek en religieus leiders zich op in het conflict? Stonden ze wel te springen dat de synode hier werd gehouden? Wat bracht de komst van al die theologen en diplomaten allemaal met zich mee? Hoe werd de zaak organisatorisch aangepakt? Wie timmerde de banken waar de afgevaardigden op zaten? Wat leverden die na afloop van de synode nog op?

Door in te zoomen op Dordrecht ten tijde van de synode – die van november 1618 tot mei 1619 duurde – komt de oudste stad van het gewest Holland tot leven. We zien welke (al dan niet geheime) agenda’s regenten en predikanten hadden, hoe er gemanoeuvreerd werd in het (inter)nationale krachtenveld, maar vooral ook hoe er in deze stad gewerkt, geleefd, geloofd en gekonkeld werd. En hoe de vrouw van een Dordtse regent dreigde dat ze nooit meer met hem naar bed zou gaan als hij voor het doodvonnis voor Oldenbarnevelt zou stemmen.

Synodestad. Dordrecht 1618-1619
Fred van Lieburg
Prometheus, 368 p.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Dit artikel is gepubliceerd in Historisch Nieuwsblad 9 - 2019

Nieuwste berichten

Filmopnames van A Bridge Too Far op de Ginkelse Heide.
Filmopnames van A Bridge Too Far op de Ginkelse Heide.
Artikel

Hoe de makers van ‘A Bridge Too Far’ kozen voor een brug verderop

Vijftig jaar geleden werd A Bridge Too Far opgenomen, het filmepos over operatie Market Garden in september 1944. Het filmcircus ging vrijwel geheel voorbij aan de stad waar de slag zich had afgespeeld: Arnhem. De film zal vrijwel geheel in de omgeving van Arnhem worden opgenomen, zo maakt producent Joseph Levine op 22 maart 1975...

Lees meer
Doktersbezoek door Jan Steen
Doktersbezoek door Jan Steen
Recensie

Van hormoonpleister naar eendenbek

Hoogleraar gezondheid en geesteswetenschappen Rina Knoeff gebruikt de geschiedenis om te waarschuwen tegen ‘medicalisering’ van de overgang. Maar haar argumentatie rammelt. Knoeff schrijft in Wisseljaren dat ze niets afdoet aan de ernst van de klachten die veel vrouwen in de overgang ervaren. Ze erkent ook dat er een verband bestaat met een dalende oestrogeenspiegel en...

Lees meer
Schilderij van de Bartholomeusnacht door Francois Dubois
Schilderij van de Bartholomeusnacht door Francois Dubois
Nieuws

Katholieken en protestanten werkten effectief samen in vroegmodern Frankrijk

Tijdens de Hugenotenoorlogen (1562-1598) bestreden de katholieken en protestanten elkaar te vuur en te zwaard. Toch waren er ook pogingen tot samenwerking tussen beide geloofsgroepen. Sherilyn Bouyer laat in haar recent verschenen proefschrift zien hoe een speciale rechtbank katholieken en protestanten bij elkaar bracht. Zowel katholieken als protestanten zagen in 1595, aan het einde van...

Lees meer
Still uit de film Coward
Still uit de film Coward
Recensie

Soldaten voelden zich vrij in vrouwenkleren

Oorlogsfilms zitten vaak vol gruwelijke gevechten en soldatenheroïek, maar Coward gaat over een minder bekende oorlogspraktijk. Het historische drama speelt zich af aan het Belgische front tijdens de Eerste Wereldoorlog, waar soldaten zich verkleden als vrouwen en optreden in revues voor hun medesoldaten. Gender- en seksuele normen waren er vrijer dan in de reguliere maatschappij....

Lees meer
Loginmenu afsluiten