Home Oorlogshelden

Oorlogshelden

Maarten van Rossem

Historicus en Amerikadeskundige

Gepubliceerd op: 16 maart 2004

Update 7 april 2020

Sedert de verkiezingen van 1992 speelt de mislukte Amerikaanse interventie in Vietnam telkens een rol als ethisch ijkpunt in de presidentsverkiezingen. In 1992 werd kandidaat Clinton door de Republikeinen scherp bekritiseerd omdat hij zich in de late jaren zestig handig had weten te onttrekken aan de dienstplicht. Zo iemand was ongeschikt voor het presidentschap, omdat hij de rol van opperbevelhebber van de strijdkrachten op moreel-ethische gronden eigenlijk niet kon vervullen. De kritiek op Clinton leek op dat moment des te aantrekkelijker omdat zijn tegenstander, Bush senior, in de Tweede Wereldoorlog een heldhaftige rol had gespeeld als marinepiloot.



Toch was de Republikeinse kritiek op Clinton niet verstandig. Onderzoek leerde al spoedig dat een groot aantal Republikeinse politici van Clintons leeftijd evenmin in Vietnam had gediend. Zo bijvoorbeeld George W. Bush, de huidige president, Dick Cheney en Dan Quayle, in 1992 de vice-president. De statistiek leert zelfs dat van de 28 miljoen jonge Amerikanen die hun diensttijd in Vietnam moesten vervullen, er zich 16 miljoen aan die onaangename verplichting wisten te ontrekken. Dat zou betekenen dat het uit zuiver electorale overwegingen niet verstandig is al te veel kritiek te hebben op degenen die niet in Vietnam hebben gediend.
Er lijken ten aanzien van de vervulling van de dienstplicht in Vietnam drie mogelijke standpunten te zijn. Ten eerste: je was niet tegen de interventie en diende in Vietnam. Ten tweede: je was tegen de interventie, maar toch van mening dat je je plicht ten opzichte van het vaderland niet mocht verzaken, al was het maar omdat miljoenen leeftijdsgenoten niet in de gelegenheid waren zich aan die plicht te onttrekken. Ten derde: je was tegen de interventie en deed al het mogelijke om niet in Vietnam te hoeven dienen.
Achteraf gezien is het tweede standpunt voor een Amerikaanse politicus verreweg het beste en ook moreel het meest aantrekkelijke. De huidige Democratische kandidaat John Kerry nam dit standpunt in en is daarom in deze zaak onkwetsbaar voor Republikeinse kritiek. Overigens vinden de Amerikaanse kiezers de dienstplichtkwestie veel minder belangrijk dan de media en de politici zelf. Dienstplichtontwijker Clinton won in 1992 van oorlogsheld Bush sr. Dienstplichtontwijker Clinton won in 1996 weer, nu van oorlogsheld Dole. Bush junior, die zijn dienstplicht doorbracht in de Texas National Guard, won van Al Gore, die in Vietnam diende. De kiezers zien het beter dan de media en de politici.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Sport en gymnastiek moesten Nederlanders voorbereiden op oorlog
Sport en gymnastiek moesten Nederlanders voorbereiden op oorlog
Artikel

Sport en gymnastiek moesten Nederlanders voorbereiden op oorlog

Meer Nederlanders aan het sporten krijgen is al jaren overheidsbeleid, want bewegen is gezond. Sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne is er een argument bijgekomen: sport bevordert de nationale weerbaarheid. Dit was meer dan een eeuw geleden zelfs de belangrijkste reden waarom onderwijzers en militairen pleitten voor verplichte gymlessen en meer sportaccommodaties. Fysieke...

Lees meer
Beatrice de Graaf
Beatrice de Graaf
Column

Beatrice de Graaf: ‘De beschaving sterft aan een netwerkinfarct’

Als de hedendaagse beschaving ten onder gaat, gebeurt dat niet door invallen van Vandalen. Noch door natuurrampen. En evenmin door een atoomoorlog. Maar het zal geschieden door overbelasting van webservers, telecomcentrales en data-opslagplaatsen. De afgelopen weken stonden de kranten vol nieuws over oorlog en conflict, nieuwe schermutselingen rond de Straat van Hormuz, een opleving van...

Lees meer
Vanuit een reddingssloep kijken bezoekers naar beelden van de Titanic.
Vanuit een reddingssloep kijken bezoekers naar beelden van de Titanic.
Recensie

Nieuwe Titanic-tentoonstelling draait vooral om spektakel

De rondreizende tentoonstelling Titanic: An Immersive Voyage is nu te zien in de Jaarbeurs van Utrecht. Het internationale entertainment bedrijf achter de tentoonstelling belooft met ‘innovatieve technologieën’ het verhaal van de scheepsramp tot leven te wekken. De makers hebben daarbij meer oog voor sensatie dan geschiedenis. Het eerste wat bezoekers bij binnenkomst zien is een...

Lees meer
Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Gesloten afdelingen van de East Birmingham Hospital tijdens de pokkenuitbraak in 1978.
Artikel

Hoe konden de pokken uit een Engels lab ontsnappen?

Een lek in een laboratorium veroorzaakte in 1983 een MKZ-uitbraak, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. Vijf jaar eerder ontsnapte er een veel dodelijker virus uit een lab. De WHO stond op het punt om de pokken uitgeroeid te verklaren, toen de ziekte plotseling opdook in de Engelse stad Birmingham. Het kostte de wereld 300...

Lees meer
Loginmenu afsluiten