Home COLUMN Martin Sommer

COLUMN Martin Sommer

  • Gepubliceerd op: 24 juni 2015
  • Laatste update 07 apr 2020
  • Auteur:
    Martin Sommer

Hoe het is gekomen weet ik niet, door het warme weer of wellicht was het te kort dag, want deze column moet al 7 juni zijn geschreven. Of u bent niet zo van de interactiviteit, of had er gewoon geen zin an. Hoe dat zij, er kwamen slechts vier reacties op mijn oproep uw lijstje met historische topboeken voor op een onbewoond eiland in te zenden. De vier scribenten verdienen uiteraard extra lof.

U bent belezen met z’n vieren, dat staat vast. In mijn arrogantie had ik gedacht wel mee te kunnen komen, maar dat lukt op geen stukken na. Interessante vaststelling is verder dat u niet zo’n streng onderscheid maakt tussen romans en  geschiedschrijving in de strikte zin. Heleen Stoltz ziet geschiedenis min of meer zoals ikzelf: je wilt meegesleept worden en voelen zoals het gevoeld moet hebben. Vandaar haar voorkeur voor De aanslag van Harry Mulisch, een boek dat haar hielp zich in te leven in de oorlogsherinnering van haar eigen ouders. Een soortgelijke ervaring had ze bij De vrouwen van Hendrik VIII van Thera Coppens, dat ze ooit uit de ouderlijke boekenkast viste. En Jaap ter Haar vindt ze invoelbaar schrijven over ‘gewone’ levens van ‘gewone’ mensen.

Van een heel andere orde is het bericht van Carel Crone, met een voorkeur voor totalitaire geschiedenis, als ik dat zo mag zeggen. In elk geval houdt hij van dikke boeken. Met het oog op dat onbewoonde eiland kon deze lezer met circa 6200 bladzijden vooruit. De keuze viel op een in het Duits, maar niet in het Nederlands vertaalde romancyclus van de Russische schrijver Alexander Solsjenitsyn, Das rote Rad geheten. Volgens Carel Crone is dit het beste werk van Solsjenitsyn – ik moet bekennen dat ik dat niet kan beoordelen. Verder wijst hij op Vasili Grossman, Leven en lot. ‘Een grootse roman over de Sovjetstaat in de jaren 1942-1943.’ Helemaal mee eens. Tot slot Jonathan Littell, De Welwillenden, een fictieve autobiografie van een hoge SS’er, die vooral in Frankrijk een enorme hit was.
 

Chief Tecumseh van de Shawnee-stam was zijn jeugdheld

HN-lezer Hans Bennebroek kiest Michail Boelgakov, De meester en Margarita, wederom een roman en opnieuw de Sovjet-Unie. Dan Sebastian Haffners Anmerkungen zu Hitler – weliswaar het tegendeel van de verhalende geschiedenis, want geschreven ‘met een vlijmscherp fileermes’. Desondanks ben ik het hier wederom helemaal eens – jaloersmakende kwaliteit. Tot slot Michel de Montaigne en zijn Essays. Ook Hans Bennebroek vat geschiedschrijving ruim op, maar wat een rijkdom! Hij heeft er nog een p.s. aan toegevoegd voor het geval zijn niet-geschiedenisboeken de ballotage niet halen. Dan graag Kees Slager, De ramp, over de watersnoodramp van 1953. ‘Ware moed van de onderdanen en maar een enkele gezagsdrager.’

Albert Boorsma uit Nieuwerkerk a/d IJssel begint met een stapeltje over het lot van de indianen in Amerika. De chief Tecumseh van de Shawnee-stam, biecht hij op, was zijn jeugdheld. Lees daarover de jeugdboeken van Fritz Steuben, schrijft hij. Verder natuurlijk de klassieker van Dee Brown, Bury My Heart at Wounded Knee. Zijn tweede rugzakboek is Adam Zamoyski’s 1812 – Napoleon’s fatale veldtocht naar Moskou. Helemaal in de roos. Zijn derde is maar liefst een trilogie: Rick Atkinson, An Army at Dawn, waarin de hele Tweede Wereldoorlog voorbijkomt. ‘Leest als een trein.’
 
Met een steekproef van vier weten we nog niet heel veel over de hartstochten en leesgewoontes van de abonnees van Historisch Nieuwsblad. Maar vier is meer dan nul. De Tweede Wereldoorlog had ik wel verwacht. Maar ook een levendige belangstelling voor het Rusland van voor en na de Revolutie. Napoleon – uiteraard. En qua genre bent u niet eenkennig. Naast de historische toppers die voor de hand liggen, gaat uw hart uit naar essays, romans, jeugdboeken, analytisch werk. En er wordt ook nog Duits gelezen!
De boodschap waarop de redactie tijdens de vakantie mag kauwen lijkt me duidelijk: breed inzetten en de lezer niet onderschatten. Dank!
 

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Dit artikel op Historischnieuwsblad.nl is alleen toegankelijk voor abonnees. Met liefde en zorg werken wij iedere dag weer aan de beste historische verhalen door toonaangevende historici. Steun ons door lid te worden voor maar €4,99 per maand, de eerste maand €1,99. Log in om als abonnee direct verder te kunnen lezen of sluit een abonnement af.

Nieuwste berichten

Ossietzky in het concentratiekamp, 1934.
Ossietzky in het concentratiekamp, 1934.
Artikel

Dissident ging liever naar het strafkamp dan op de vlucht

Net als Aleksej Navalny besloot de Duitse dissident Carl von Ossietzky zijn land niet te ontvluchten toen hij gevaar liep. Hij wist dat hij bovenaan de zwarte lijst van de nazi’s stond, maar bleef toch in Berlijn toen Hitler in 1933 de macht greep. ‘De opposant die over de grens vlucht, werpt al snel holle frasen zijn land in,’ meende hij. Die moed bekocht hij met de dood in een concentratiekamp.

Lees meer
Waffen SS'ers in Vught
Waffen SS'ers in Vught
Interview

‘Waffen-SS’ers dachten dat het verleden niet lang aan hen zou kleven’

Hoewel ze geen paspoort meer hebben, blijven veel Syriëgangers toch in Nederland. Ook in 1945 verloren mannen die zich bij de Duitsers hadden aangesloten hun Nederlanderschap. Maar de omgang met deze Waffen-SS’ers en de Syriëgangers verschilt volgens historicus Peter Romijn. ‘De huidige wetgeving draait om uitstoting, maar na de Tweede Wereldoorlog was ook sprake van re-integratie.’

Lees meer
Truman poseert met de Chicago Daily Tribune
Truman poseert met de Chicago Daily Tribune
Artikel

Een presidentskandidaat dump je niet zomaar

Terwijl Donald Trump en Joe Biden zich opmaken voor de verkiezingsstrijd, gaan er bij hun partijen stemmen op om alsnog voor een andere presidentskandidaat te kiezen. Maar het verleden leert dat het lastig is om een leidende kandidaat opzij te zetten.

Lees meer
Gaius spreekt het volk toe. Ets door Silvestre David Mirys, 1799.
Gaius spreekt het volk toe. Ets door Silvestre David Mirys, 1799.
Artikel

De populistische Gracchen beloofden gouden bergen

Populistische politici zijn van alle tijden. Na een mislukte carrière zag de Romein Tiberius Gracchus nog maar één uitweg: hij werd een volkstribuun die het volk beloofde wat het wilde horen. Of zijn plannen uitvoerbaar waren, deed er niet toe. Het ging hem om de macht. En dat gold ook voor zijn broer en opvolger Gaius.

Lees meer