Home Wat zou Roosevelt doen tegen WikiLeaks?

Wat zou Roosevelt doen tegen WikiLeaks?

Amerika is ‘een land waar een goede openbaar aanklager een boterham voor de rechter kan slepen’ als hij dat wil. Waarom brengt de regering van Barack Obama WikiLeaks-kopman Julian Assange dan niet voor de rechter, nu hij geheime diplomatieke stukken over onder meer de Afghanistan-oorlog op internet heeft gezet?

Frank Kools

Journalist

Gepubliceerd op: 26 januari 2011

Update 27 juni 2024

De columnist van wie bovenstaande verzuchting afkomstig is, is een van de vele rechtse stemmen in Amerika die de Democratische president Obama slapheid verwijten. Diens voorgangers zouden wel van wanten hebben geweten, zelfs wanneer zij Democraten waren. ‘Waarom slaan we Assange niet met de Spionagewet uit 1917 om de oren?’ klinkt het. Deze wet werd onder de Democratische president Woodrow Wilson ingevoerd, kort nadat de Amerikanen zich in de Eerste Wereldoorlog hadden gemengd. De wet maakt het mogelijk mensen die de troepen ‘hinderen’ de doodstraf te geven en binnenlandse oorlogscritici op te sluiten.

Meer nog bewonderen enkele rechtse commentatoren de creativiteit van de Democratische president Franklin Delano Roosevelt. Die trad in 1942 bikkelhard op toen nazi-Duitsland met onderzeeboten acht saboteurs afzette op stranden aan de oostkust. Deze ‘Operatie Pastorius’ mislukte: twee van de saboteurs, die eerder in de Verenigde Staten hadden gewoond, meldden zich vrijwillig bij de FBI en bekenden alles. De overige zes bleken – toen ze opgepakt werden – vooral bezig te zijn met andere dingen dan sabotage, zoals hoerenbezoek en gokken.

Toch wilde Roosevelt beslist een voorbeeld stellen. Hij riep een geheim militair tribunaal bijeen, een rechtbank zonder jury of de mogelijkheid om in beroep te gaan, dat over alle acht de doodstraf uitsprak. Twee kregen er strafvermindering, maar zes saboteurs werden razendsnel geëxecuteerd.

Voor rechts Amerika zijn de Spionagewet en het Pastorius-proces geen donkere pagina’s uit het nationale verleden. Ze hebben geen tijd voor discussies over vrije meningsuiting of klokkenluiders. Amerika is in oorlog. Assange is een ‘hightech terrorist’, riep de Republikeinse senator Mitch McConnell. ‘Als Assange geen wet heeft overtreden, dan moet de wet worden aangepast.’ Dat de WikiLeaks-baas zich niet in de Verenigde Staten bevindt, doet er weinig toe. Hij moet ‘de lange arm van de Amerikaanse justitie voelen’, liefst op z’n Roosevelts.

Dit artikel is exclusief voor abonnees

Begrijp het heden, begin bij het verleden: met HN Actueel lees je historische achtergronden bij het nieuws van nu. Je leest al voor €4,99 per maand.

Nieuwste berichten

Byzantijnse zijde uit de zesde of zevende eeuw.
Byzantijnse zijde uit de zesde of zevende eeuw.
Artikel

Constantinopel bewaakte het geheim van zijde

In het tiende-eeuwse Byzantijnse Rijk had zijde de waarde van goud. Constantinopel bewaakte de productie ervan als een hellehond. Dat weerhield Lombardijns diplomaat Liutprand niet van een poging het textiele goud te smokkelen. Het ambitieuze hart van Liutprand van Cremona bonsde van opwinding, toen hij door de gouden poort van Constantinopel liep. Het was een...

Lees meer
Leden van de Sozialistische Arbeiter-Jugend in Weimar, 1920.
Leden van de Sozialistische Arbeiter-Jugend in Weimar, 1920.
Recensie

‘Gewone’ mensen in een ongewone tijd

Hoe beleefden inwoners van de stad Weimar het Interbellum met zijn revoluties, de crisisjaren en de nazipolitiek? Katja Hoyer schreef er een invoelend boek over. Er zijn inmiddels kasten vol met boeken die ‘Weimar’ in de titel hebben, maar die gaan vrijwel allemaal over de eerste Duitse republiek, die bestond van 1918 tot 1933 en...

Lees meer
Vroege elektrotaxi in Amsterdam
Vroege elektrotaxi in Amsterdam
Artikel

Elektrische auto’s waren er eerder dan benzinewagens. Waarom verloren ze de race?

Het zal velen verbazen, maar eerst waren er elektrische auto’s en pas daarna auto’s met een benzinemotor. Welke aandrijving de standaard zou worden, was tot diep in de twintigste eeuw onzeker. De elektrische auto had tal van voordelen, maar legde het toch af tegen de benzinewagen. Waarom? Illustratief voor de vroege geboorte van het elektrische...

Lees meer
Nichelle Nichols als Uhura in Star Trek
Nichelle Nichols als Uhura in Star Trek
Artikel

Lang voor The Odyssey koos Star Trek al voor inclusieve casting

Een Afrikaanse Helena? Een zwarte Athene? Regisseur Christopher Nolan kreeg het verwijt te ‘woke’ te zijn in zijn casting van The Odyssey. Zestig jaar geleden was Star Trek een voorloper op het gebied van diversiteit. Witte, zwarte en Aziatische ruimtevaarders werkten zij aan zij op de brug van de Starship Enterprise. Gene Roddenberry’s carrière kende...

Lees meer
Loginmenu afsluiten