• Mijn account
  • Shop
  • Winkelmand
  • Log in

    Wachtwoord vergeten?

    Historische verhalen over infectieziekten

    Corona is niet de eerste epidemie die over de wereld raast. De pest, mazelen en Spaanse griep eisten duizenden slachtoffers, maar zorgden wereldwijd ook voor innovatie en onderzoek. Op deze overzichtspagina vindt u historische verhalen over epidemieën. Lees over de maatregelen om de pest buiten te houden, het ontwrichtende karakter van de Spaanse griep en de lessen die we uit het verleden kunnen trekken in de strijd tegen COVID-19.

    De epidemie die Athene veranderde

    Juist op het moment dat Athene slaags raakte met Sparta, werd de stad getroffen door een gruwelijke epidemie. Tussen 430 en 426 v.Chr. maakte de ziekte duizenden slachtoffers. Betekende dit een omslagpunt in de strijd? Lees verder.

    De pest: een straf van God

    In de veertiende eeuw verloor Europa eenderde van zijn bevolking aan de pest. De ziekte begon in Italië en klom vanuit de teen van de laars omhoog naar de dichtbevolkte gebieden in het noorden. Miljoenen mensen raakten besmet. De Europeanen reageerden op de doodsdreiging door te bidden, zich af te zonderen of te feesten. Lees verder.

    Habsburgers sloten de grenzen voor de pest

    Hoe houd je een besmettelijke ziekte buiten je land? Door de grenzen dicht te gooien. Vanaf 1770 volgde het Habsburgse Rijk deze politiek een eeuw lang tegen de pest. Het stelde een cordon sanitaire van 1600 kilometer in langs de grens met de Ottomanen. Lees verder.

    Het gevaar van wereldwijde infectieziekten

    Pokken en mazelen vernietigden de inheemse bevolking in Amerika. De builenpest doodde meer dan een kwart van de Europese bevolking. Het Westen heeft lange tijd geen last gehad van epidemieën. Toch zullen besmettelijke ziekten de wereld blijven plagen. Zelfs de pest treft elk jaar nog zo’n duizend mensen. Lees verder.

    De Spaanse griep: sluipmoordenaar van de Eerste Wereldoorlog

    Begin 1918 kregen de eerste soldaten koorts en een onschuldige keelpijn, een halfjaar later was de ‘Spaanse griep’ veranderd in een dodelijke pandemie. Een op de drie aardbewoners werd ziek. Hoe kon het virus zo om zich heen grijpen? Lees verder.

    De Spaanse griep in Nederland

    In geschiedenisboeken is het meestal niet meer dan een voetnoot, maar de Spaanse griep veroorzaakte in 1918 in Nederland grote maatschappelijke ontwrichting. In tegenstelling tot nu in de coronacrisis keek de regering slechts toe vanaf de zijlijn. Het was aan lokale bestuurders, artsen en verpleegsters om het op te nemen tegen een uiterst dodelijke ziekte die het land in zijn greep hield en 38.000 slachtoffers eiste. Lees verder.

    Beatrice de Graaf: een pandemie is te temmen

    Al eeuwenlang raast af en toe een pandemie over de wereld. In de strijd tegen COVID-19 kunnen we leren van vroegere voorbeelden. Dat geldt zeker voor de nauwe internationale samenwerking in de negentiende eeuw. Dankzij uitwisseling van kennis en kunde wisten regeringen en wetenschappers veel ziektes te verslaan. Lees verder.

    De man die het virus bedacht

    Wetenschappers die nu wereldwijd het nieuwe coronavirus onderzoeken, werken in de voetsporen van Martinus Willem Beijerinck. Deze Nederlandse bioloog bedacht dat onvoorstelbaar kleine ‘wezentjes’ – nog kleiner dan bacteriën – ziekten konden veroorzaken. Hij doopte ze ‘virus’ en had een curieus idee over hun samenstelling. Lees verder.