Contact | Adverteren | Login | Klantenservice | Privacy
Log in
Wachtwoord vergeten

Collegedag Gouden Eeuw - maandag 18 maart

Vier tophistorici over de Gouden Eeuw


Download onderaan deze pagina het programmaboekje van deze collegedag.

Het kllassieke verhaal over de Gouden Eeuw is net een jongensboek: na een lange, bloedige oorlog ontdeden de kleine Noordelijke Nederlanden zich van hun Spaanse vorst en groeiden uit tot het financiële en culturele centrum van de wereld. De Republiek der Verenigde Nederlanden stichtte en veroverde overzeese koloniën en vormde al snel een geduchte speler op de wereldzeeën. Vanaf de talrijke portretten en schuttersstukken die zijn overgeleverd kijken de rijken uit deze periode hooghartig op ons neer.

In het monumentale Museum Prinsenhof te Delft, waar Willem van Oranje werd vermoord, werpen vier deskundigen licht op de zeventiende eeuw. Ze scheiden feiten van fictie en schetsen voor u een compleet en afgewogen beeld van de Gouden Eeuw.
 
  1. Luc Panhuysen 
    Het politieke stelsel van de Republiek
     
  2. Prof. dr. Jan Luiten van Zanden
    Economie en natuur in de lange Gouden Eeuw
     
  3. Dr. Ronald Prud'homme van Reine
    De maritieme geschiedenis van de Gouden Eeuw
     
  4. Prof. dr. Lotte Jensen
    De Gouden Eeuw en de Nederlandse identiteit

Historicus, journalist, publicist en meesterverteller Luc Panhuysen publiceerde diverse boeken over de Gouden Eeuw, zoals Rampjaar 1672, Oranje tegen de Zonnekoning en De ware vrijheid. Tijdens de Collegedag Gouden Eeuw opent hij de dag met een lezing over het complexe politieke systeem van de Republiek. Hoe verhielden stadhouders, steden, staten en raadpensionarissen zich precies tot elkaar? 
Lees een interview met Luc Panhuysen over zijn lezing.

Vervolgens houdt  prof. dr. Jan Luiten van Zanden een college over economie en duurzaamheid in de zeventiende eeuw. De Gouden Eeuw was een periode van ongekende groei van bevolking en economie, die van Nederland het rijkste land ter wereld maakte. Maar wat waren de gevolgen voor de natuur? Nam de biodiversiteit door de vergrote exploitatie van natuurlijke hulpbronnen sterk af? De 'wildernis' werd door een groot aantal in het feodale verleden gewortelde instituties beheerd, maar dit op stabiele exploitatie gerichte beheersregime kon niet voorkomen dat de overheersende trend er een was van geleidelijk afnemende biodiversiteit. Maar er waren belangrijke uitzonderingen - zoals het weidegebied van West- en Noord-Nederland. En er vond rond 1800 een omslag plaats naar een veel minder duurzaam regime.
 

Na de lunch begeven we ons naar zee. Dr. Ronald Prud'homme van Reine promoveerde in 1990 op een biografie van zeeofficier Jan Hendrik van Kinsbergen en publiceerde sindsdien diverse boeken over zeehelden en de maritieme en politieke geschiedenis van de Gouden Eeuw. Hoe kon de Nederlandse oorlogsvloot, waarvan het dagelijks bestuur verdeeld was over vijf admiraliteiten, uitgroeien tot de machtigste van West-Europa? Besproken worden de grote zeeslagen van de zeventiende eeuw, zoals de slagen bij Gibraltar (1607) en Duins (1639) tijdens de Tachtigjarige Oorlog en de diverse grote gevechten tijdens de drie Engelse oorlogen. Tot slot komt ook de neergang van de zeemacht aan de orde. Na de 'glorious revolution' die Willem III in 1688 koning van Engeland maakte, boette de Nederlandse vloot in de volgende decennia steeds meer aan belang in door het verplichte optreden van een gecombineerde vloot, waarin de Engelsen de hoofdrol opeisten. Prud'homme van Reine toont aan dat de Nederlandse Republiek in de loop van de zeventiende eeuw ten onder was gegaan zonder een sterke oorlogsvloot.
Lees een interview met Ronald Prud'homme van Reine over zijn lezing.


Tot slot vertelt prof. dr. Lotte Jensen ons over het ontstaan van de Nederlandse identiteit in de Gouden Eeuw. Jensen, hoogleraar Nederlandse literatuur- en cultuurgeschiedenis aan de Radboud Universiteit, werkt momenteel aan het grootschalige onderzoeksproject 'Dealing with Disasters. The Shaping of Local and National Identities in the Netherlands, 1421-1890'. De Gouden Eeuw speelt een belangrijke rol in het ontstaan van een Nederlandse identiteit. In deze tijd kwam een gemeenschappelijk identiteitsbesef tot stand, waarin verwijzingen naar de Bataafse voorouders, de Opstand tegen de Spanjaarden en religie een belangrijke rol speelden. Ook benadrukten schrijvers als Vondel en Hooft dat de Nederlanders een ongekende periode van bloei en welvaart beleefden. Dit zelfbeeld, dat vaderlandse trots uitdrukte, kreeg met name vanaf 1648 een sterke impuls. De eindeloze herhaling ervan legde ook het fundament voor de verheerlijking van de Gouden Eeuw in de negentiende eeuw ‒  toen de Gouden Eeuw pas echt werd uitgevonden.
 
 

Collegedag Gouden Eeuw

Datum: Maandag 18 maart 2019
Tijd: 9.30 - 17.00 uur, deuren openen om 9.00 uur
Locatie: Museum Prinsenhof
Sint Agathaplein 1, Delft
Inclusief: Vier lezingen, koffie en thee, lunch, museumbezoek na afloop van de lezingen
Contact: Heeft u vragen? Neem dan contact op met de redactie van Historisch Nieuwsblad via redactie@historischnieuwsblad.nl of 088-700 2920.

Direct bestellen

€ 93,00Aantal:
€ 93,00
€ 73,00Aantal:
€ 55,00Aantal:

Vul uw gegevens in

Heeft u al een account bij Historisch Nieuwsblad? Dan kunt u hier inloggen.
Aanhef
Voornaam
Tussenvoegsel
Achternaam
E-mailadres

Herhaal e-mailadres

Wachtwoord*
Bevestig wachtwoord

* minimaal 6 karakters waarvan 1 letter en 1 cijfer
Postcode
Huisnr
Toevoeging
Straat
Plaats
Land
Telefoonnummer
Bedrijfsnaam


Afwijkende aflevergegevens

Voornaam
Tussenvoegsel
Achternaam
Postcode
Huisnr
Toevoeging
Straat
Plaats
Land
Bedrijfsnaam

Bestel

Log in

Heeft u nog geen account bij Historisch Nieuwsblad? Dan kunt u dit hier aanmaken.

E-mailadres
Wachtwoord
Log in
Wachtwoord vergeten?

Gebruik uw gegevens

Liever een ander e-mailadres gebruiken? Dan kunt u dit hier opgeven.

E-mailadres
Wachtwoord
Inloggen en lid worden
Wachtwoord vergeten?

Inloggegevens opvragen

Vul hieronder uw e-mailadres in om een link te ontvangen om een nieuw wachtwoord in te stellen.

E-mailadres
Verzenden
Inloggen?




Bijlage(n) bij dit artikel:
Programmaboekje Collegedag Gouden Eeuw

Welkom bij Historisch Nieuwsblad!

Maak nu gratis kennis met de journalistiek van Historisch Nieuwsblad. In dit dossier hebben wij de mooiste verhalen uit ons archief voor u gebundeld. Lees bijvoorbeeld hoe de Stasi tijdens de Koude Oorlog spioneerde in Nederland, waarom we 1968 kunnen bestempelen als rampjaar en wat ooggetuigen van de Tachtigjarige Oorlog in hun dagboek schreven.