Duitsers kozen pas laat voor tweefrontenoorlog

dinsdag 15 februari 2011Pas in de laatste maanden voor het begin van de Eerste Wereldoorlog besloot de Duitse legerleiding behalve Rusland ook Frankrijk aan te vallen. Dat schrijft de Amerikaanse historicus Terence Zuber op basis van recent ontdekte Duitse oorlogplannen uit 1898-1914.

15 februari 2011 | bron: BBC History Magazine

De schoolboekjes zeggen dat de Duitsers in 1914 Frankrijk aanvielen, omdat hun strategische planning geen andere optie openliet. Zij zouden alleen beschikking hebben over een oud plan van generaal Von Schlieffen, dat voorzag in een tweefrontenoorlog tegen Rusland en Frankrijk. Beide aannames zijn echter vals, schrijft Zuber in zijn boek The Real German War Plan 1904-1914.

In werkelijkheid had de Duitse generaliteit in de jaren voor de Eerste Wereldoorlog verschillende strategische plannen ontworpen, die zij voortdurend aanpasten. De belangrijkste overweging was, welk buurland voor Duitsland de grootste bedreiging vormde: Frankrijk of Rusland. Schlieffen, die opperbevelhebber was tot 1906, richtte zich op een verwachte oorlog tegen de Fransen. Zijn opvolger Helmuth von Moltke had meer oog voor de Russische dreiging.

Achttien maanden voor het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog had de strijd tegen Rusland nog prioriteit. Pas daarna gooiden de Duitsers hun plannen radicaal om en besloot Moltke bij een eventuele nieuwe oorlog met 68 divisies Frankrijk op de knieën te dwingen, terwijl negen divisies het zouden opnemen tegen de troepen van de tsaar. Volgens Zuber week Moltke af van het plan van Schlieffen, dat uitsluitend een aanval op Frankrijk behelsde en geen tweefrontenoorlog.

Zuber baseert zijn conclusies op afschriften van documenten van het Duitse ministerie van Defensie, die in 2004 zijn teruggevonden. De originelen zijn verloren gegaan bij een geallieerd bombardement op Berlijn op 14 april 1945.